แด่ มาตุภูมิ

วิวาทะขบวนการเมืองใหม่ และธงทางการเมืองของปวงชน

tags:
  • บนเวทีการเสวนา "จินตภาพพรรคการเมืองของประชาชน" ในโครงการ "จินตภาพสังคมไทยและพรรคการเมืองของประชาชน" ที่จัดโดย "กลุ่มศึกษาพรรคการเมืองทางเลือก" (http://peopledemocracy.org) เมื่อวันที่ 30 มีนาคม 2551 ณ อนุสรณ์สถาน 14 ตุลา สี่แยกคอกวัว นายศักดินา ฉัตรกุล ณ อยุธยา อดีตนร.นศ.รุ่น 14 ตุลา 2516 ปัจจุบันในฐานะนักเคลื่อนไหวแรงงานใต้ร่มธง "มูลนิธิฟรีดริค เอแบร์ท" (มูลนิธิส่งเสริมสิทธิคนงานสากลในเครือข่าย พรรคสังคมประชาธิปไตยเยอรมัน) ได้แสดงทรรศนะต่อทิศทางของขบวนการประชาชนภายใต้สถานการณ์การเมืองไทยในปัจจุบันไว้อย่างน่าสนใจดังนี้...
  • ...การล่มสลายของกำแพงเบอร์ลิน การล่มสลายของโซเวียต คือการล่มสลายของเศรษฐกิจสังคมนิยม และถูกทำให้เชื่อว่ามีเพียงเสรีนิยมเท่านั้นที่สามารถดำรงอยู่ได้ แต่ก็เห็นกันแล้วว่าไม่สามารถนำมาซึ่งความยุติธรรมในสังคมได้ ผมจึงเห็นว่าควรเป็นสังคมนิยม ที่ต้องมีความหลากหลาย มีความเป็นประชาธิปไตยที่ยอมรับการมีส่วนร่วมของสมาชิก จะต้องเป็น Social Democracy...
  • ...เครื่องมือที่จะนำไปสู่สังคมประชาธิปไตยมี 3 ประการ ประการแรกคือ "ประชาชน" ที่ต้องรู้จักรับฟังความคิดเห็นของคนอื่นๆ สามารถวิพากษ์วิจารณ์กันได้ ประการต่อมาคือ "ภาคประชาชน" ที่ต้องมีความเข้มแข็งและกระตือรือร้น และสุดท้าย "พรรคการเมือง" ที่เชื่อมั่นในประชาธิปไตย มีประชาชนจำนวนมากเป็นฐานสมาชิกโดยมีส่วนร่วมในพรรคการเมืองนั้นๆ แต่ในประเทศไทยทั้งสามส่วนนี้ยังอ่อนแอ เพราะประชาชนถูกครอบงำมาก การเมืองภาคประชาชนก็ตีบตัน อีกทั้งพรรคการเมืองเองก็หลุดลอยออกจากประชาชน ดังนั้นพรรคการเมืองของประชาชนจึงเป็นสิ่งที่จำเป็น...
  • ...พรรคการเมืองในโลกแบ่งเป็น 3 ประเภท คือ 1. พรรคการเมืองที่อยู่ภายใต้ผู้นำที่เบ็ดเสร็จเด็ดขาด ซึ่งพรรคการเมืองโดยส่วนใหญ่ของประเทศไทยจัดอยู่ในประเภทนี้ 2. พรรคการเมืองที่นำโดยคณะผู้นำ ผู้ทรงบารมีเหนือคนอื่นโดยปราศจากการมีส่วนร่วมของประชาชน และ3. พรรคการเมืองที่เป็นพรรคประชาธิปไตย มีสมาชิกจำนวนมากและเปิดให้สมาชิกมีส่วนร่วมในการตัดสินใจ อีกทั้งเปิดรับฟังความคิดเห็นของประชาชน ซึ่งถือเป็นจินตภาพพรรคการเมืองของประชาชนตามความคิดของผม...
  • ...ในทางการเมืองพรรคการเมืองต้องสร้าง "ประชาธิปไตย" ส่วนในทางเศรษฐกิจต้องการเห็นสังคมที่เป็นธรรม คือต้องมีแนวคิดแบบ "สังคมนิยม" รูปแบบใดรูปแบบหนึ่งระหว่าง รูปแบบของอเมริกัน Libertarian Democracy ซึ่งละเลยเรื่องความหลากหลาย และความเป็นธรรมในสังคม ไม่สอดคล้องกับความรู้สึกของคนส่วนใหญ่ อีกรูปแบบหนึ่งใช้ในยุโรปตะวันตก คือสังคมนิยม Social Democracy พรรคการเมืองของประชาชนจะต้องเชื่อในเรื่องนี้...
  • ...พรรคการเมืองแบบนี้จะเกิดขึ้นได้ และจะแข่งขันกับพรรคการเมืองอื่นๆ ที่มีเงินทุนได้ จะต้องใช้แนวทางในการหาสมาชิก มีมวลสมาชิกจำนวนมาก พรรคการเมืองต้องทำงานร่วมกับภาคประชาชน ร่วมกับภาคประชาสังคม และกลุ่มต่างๆ ที่มีอยู่อย่างหลากหลาย เป็น Mass Membership Party โดยเริ่มต้นจาก องค์กรจัดตั้ง เช่น เริ่มจากกลุ่มแรงงานซึ่งเป็นกลุ่มคนที่มีจำนวนมาก และเป็นกลุ่มจัดตั้งขนาดใหญ่ที่สุด ถึงแม้ในไทยสหภาพแรงงานจะยังเล็กอยู่ก็ตาม...
  • “พรรคการเมืองในจินตภาพต้องมีความเป็นประชาธิปไตยในพรรค และมีแนวทางแบบสังคมประชาธิปไตยที่สอดคล้องเหมาะสม จึงจะเป็นทางเลือกของสังคมในปัจจุบัน”

  • บนอีกเวทีหนึ่ง ในการเสวนา "สถานการณ์การต่อสู้ของขบวนคนจนภายใต้บริบทสังคมไทยในอนาคต" เมื่อวันที่ 15 มีนาคม 2551 ณ ศูนย์ภูมิปัญญาไทบ้าน เขื่อนปากมูล จ.อุบลราชธานี เนื่องในโอกาส งานรำลึก 100 วัน วนิดา ตันติวิทยาพิทักษ์ รศ.ดร.เกษียร เตชะพีระ ได้เสนอทรรศนะการวิเคราะห์สถานการณ์การเมืองไทยปัจจุบัน และชูธงการเมืองสามผืน "รัฐสวัสดิการ สังคมประชาธิปไตย สิ่งแวดล้อม" ขึ้นประชันขันแข่งกับ ธงสามผืนของโลกาภิวัติฝ่ายทุน ซึ่งถูกสบัดชูขึ้นโดย รศ.ดร.พิชิต ลิขิตสมบูรณ์ ในช่วงการต่อสู้กับคณะรัฐประหาร 19 กันยา และรัฐบาลสุรยุทธ์ ของ ขบวน นปก. กองหน้าของขบวนอภิชนทุนทักกี้ ทรรศนะต่อสถานการณ์และเนื้อหาธงการเมือง "รัฐสวัสดิการ สังคมประชาธิปไตย สิ่งแวดล้อม" ที่คุณเกษียรนำเสนอมีดังนี้...
  • ...ในการต่อสู้ทางการเมือง การหาแนวร่วมหรือพันธมิตรไม่ใช่สิ่งที่ต้องปฏิเสธ เพียงแต่ในสังคมไทยที่เราอยู่กับวัฒนธรรมศักดินาบนหลังมานาน เวลาเราหาพันธมิตรหรือแนวร่วมก็จะเจอแนวร่วมที่มาจากชนชั้นสูง ซึ่งมันอดไม่ได้ที่ความสัมพันธ์จะออกมาในลักษณะอุปถัมภ์ หรืออยู่ภายใต้การนำของเขา คำถามก็คือ มันไม่น่าจะเหลือทางเลือกแค่ เนื่องจากเราไปสัมพันธ์กับเขาแล้วมักจะอยู่ใต้การอุปถัมภ์หรือการนำของเขา ดังนั้น เราไม่เอาพันธมิตรเลย เราจะสู้คนเดียว เป็นไปได้ไหมถ้าจะต่อสู้ทางการเมืองโดยมีพันธมิตร แล้วคบกับพันธมิตรแบบเสมอภาคเท่าเทียมกัน ทำไมต้องปล่อยให้เขานำเราเสมอ เราสามารถจะนำเขาได้ไหม ถ้าเรามีความเข้มแข็งขององค์กรและแนวทางของเราที่มั่นคงพอ...

  • ...ผมคิดว่า การแสดงออกของเครือข่ายภาคประชาชนอย่างมีพลังที่สุด คือ เครือข่ายปฏิรูปการเมือง ที่ก่อตัวขึ้นหลังเหตุการณ์พฤษภาคม 2535 แล้วหลังวิกฤตเศรษฐกิจ ได้ดึงเอาหลายกลุ่ม ตั้งแต่ปีกเสรีนิยมที่เน้นการลงทุนอย่างเสรี เช่น คุณอานันท์ (ปันยารชุน) ปีกชุมชนหมู่บ้าน ปีกเศรษฐกิจพอเพียง เช่น หมอประเวศ คุณไพบูลย์ (วัฒนศิริธรรม) รวมทั้ง NGO แล้วก็มีปีกซ้ายหน่อยอย่างสมัชชาคนจน ปัญญาชนที่มีความรู้สึกว่าทุนนิยมมีปัญหา มันเป็นแนวร่วมที่กว้างมาก...

  • ...ในสังคมไทยไม่ใช่มีแต่เครือข่ายอำนาจข้าราชการ หรือเครือข่ายอำนาจธุรกิจเท่านั้น มันเคยมีเครือข่ายอย่างนี้ที่ก่อตัวขึ้นมา แล้วผลักสู้จนได้รัฐธรรมนูญปี 2540 ซึ่งบังเอิญประจวบกับวิกฤตเศรษฐกิจ ทำให้ปีกเสรีนิยมยอมรับได้ในบางระดับถึงขีดจำกัดหรือปัญหาของการพัฒนาของทุนนิยม ทำให้เสียงของฝ่ายที่วิพากษ์วิจารณ์การพัฒนา ทุนนิยม บริโภคนิยม เช่น สมัชชาคนจน แข็งขึ้นและร่วมกันไปได้ ดังนั้นรัฐธรรมนูญ 2540 จึงมีทั้งเปิดเสรีทางเศรษฐกิจ มีทั้งให้สิทธิชุมชน มีทั้งให้สิทธิเคลื่อนไหวต่อต้านการรัฐประหาร เนื่องจากมีพลังเข้าไปร่วมหลายกลุ่ม จึงออกมาผสมผสานกัน ไม่ใช่เสรีนิยมสุดๆ ไม่ใช่ชุมชนสุดๆ หรือไม่ใช่พลังของประชาชนสุดๆ เครือข่ายนี้พังลงไปเพราะการเมืองในรอบหลายปีหลังนี้ บางส่วนแตกไปร่วมกับคุณทักษิณ บางส่วนรับทักษิณไม่ได้แตกไปร่วมกับคุณสุรยุทธ์...

  • ...ปัญหาตอนนี้คือ เครือข่ายที่มันปรากฏตัวให้เห็นแล้วในประวัติศาสตร์อันใกล้ แล้วมีพลังพอสมควรจนผลักให้มีการปฏิรูปการเมือง มันจะก่อตัวขึ้นมาใหม่ได้ไหม ในสถานการณ์ใหม่ที่อยู่ภายใต้การต่อสู้ระหว่าง เครือข่ายอำนาจราชการของผู้มีบารมีนอกรัฐธรรมนูญ กับ เครือข่ายอำนาจธุรกิจของคุณทักษิณ อ.สมชาย (ปรีชาศิลปกุล) บอกว่า มีแนวร่วมที่เป็นไปได้จำนวนมาก ที่คุณจะเข้าไปอิงเขาแล้วดึงให้เข้ามาร่วมการต่อสู้ ถ้าคุณรู้จักขยายประเด็น เชื่อมโยงประเด็นการต่อสู้ของคุณกับประเด็นของคนกลุ่มอื่น...

  • ...ซึ่งผมคิดว่าในระยะอันใกล้ มีเรื่องที่จะต้องคิดใหญ่ 3 เรื่อง คือ 1) รัฐสวัสดิการ เพื่อแย่งแฟนทักษิณ 2) สังคมประชาธิปไตย เพื่อแย่งพลังแรงงาน 3) นิเวศประชาธรรม เพื่อแย่งคนชั้นกลาง ที่ห่วงเรื่องสภาพแวดล้อม

  • ...ในเรื่อง รัฐสวัสดิการ แฟนคุณทักษิณมีเป็น 10 ล้านคน ที่ไม่ว่าจะเกิดอะไรขึ้นเลือกคุณทักษิณ ไม่ใช่เพราะคุณทักษิณรวย หรือเป็นเจ้าของทีมฟุตบอล แต่เป็นเพราะมีนโยบายบางอย่างของทักษิณที่เขาพบว่าใช้อาศัยพึ่งพาได้ ในท่ามกลางนโยบายที่ชนชั้นปกครองไทยเดินมาเป็นสิบๆ ปี อัญเชิญพ่อแม่พี่น้องลงทะเลเสรีนิยมใหม่/โลกาภิวัตน์ ให้ว่ายกันไปเอง ใครจมก็เจ๊งตายไป ใครว่ายแข็งก็รอด แต่ไม่มีการช่วยเหลือแบบสวัสดิการ แบบพึ่งพาชุมชน ประชานิยม คือห่วงชูชีพที่โยนลงไปในทะเลทุนนิยมที่ไม่เห็นฝั่งเลย เป็นใครก็คว้าไว้ก่อน 10 กว่าล้านคนเป็นคนที่คว้าห่วงชูชีพของทักษิณ แล้วคุณไม่สามารถแย่ง 10 กว่าล้านคนจากทักษิณได้ ถ้าคุณไม่มีนโยบายที่ดีกว่า คุณสุรยุทธ์ และปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงมีอยู่หรือ มันไม่มีอะไรชัดเจนว่าจะเอายังไงกับประชาชนที่ลอยคออยู่ในทะเล...

  • ...ดังนั้น ถ้าคุณอยากสร้างเครือข่ายแล้วชิงคนจากทักษิณ คุณจะต้องมีนโยบายที่ดีกว่าประชานิยม ซึ่งผมคิดว่าน่าจะสนใจนโยบายรัฐสวัสดิการ เพื่อวางหลักประกันพื้นฐานให้คนไทยที่เกิดในเมืองไทยมีชีวิตที่ไม่ต่ำไปกว่านี้ ให้คนที่จนที่สุด แย่ที่สุด มีศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ ไม่ต้องอดแล้วยกมือไหว้ขอข้าวคนอื่นกิน ถ้าคนไทยมีศักดิ์ศรีนี้เป็นพื้นฐาน มีหลักประกันสวัสดิการเป็นพื้นฐาน ไม่ว่าจะตกงาน กำพร้า หรือล้มเหลวมาจากตลาดเสรี ฟองสบู่แตก ชีวิตคุณจะไม่แย่ไปกว่านี้ อย่างนี้ก็ไม่จำเป็นไปพึ่งแต่ห่วงชูชีพของทักษิณ หรือคนอื่นๆ...

  • ...เรื่องต่อมา สังคมประชาธิปไตย เป็นแนวนโยบายที่เกิดขึ้นหลังสงครามโลก ในหลายประเทศที่มีขบวนการแรงงานเข้มแข็ง มีการประกันสวัสดิการขั้นพื้นฐาน ประกันสิทธิในการตั้งสหภาพ ประกันสิทธิในการนัดหยุดงาน ซึ่งในเมืองไทยทุกวันนี้ก็ยังเป็นปัญหาอยู่ มีการไล่ออกบรรดาคนงานที่เข้าไปร่วมตั้งสหภาพแรงงาน อันนี้เป็นประเด็นที่พี่น้องคนงานเดือดร้อน ทำอย่างไรจะดึงประเด็นเหล่านี้เข้ามาเป็นส่วนหนึ่งของข้อเรียกร้องได้ พลังที่เข้มแข็งที่สุดของแนวนโยบายสังคมประชาธิปไตยในประเทศทุนนิยม เป็นเรื่องสวัสดิการน้อยกว่าการประกันสิทธิการต่อสู้ของคนงาน เขาให้หลักประกันว่าคนงานสามารถจัดตั้งสหภาพแล้วต่อสู้ต่อรองกับนายทุนได้ กฎหมายคุ้มครอง หลังจากนั้นไปว่ากันเอาเองว่าค่าแรงควรเป็นเท่าไร สวัสดิการควรเป็นเท่าไร...

  • ...เรื่องที่ 3 เรื่อง สิ่งแวดล้อม เป็นเรื่องที่คนทุกชั้นเดือดร้อน แม้แต่คนชั้นกลางที่มีความมั่นคงทางเศรษฐกิจมากกว่าพี่น้องคนจนก็รับรู้ได้ว่า ตอนนี้อากาศแปรปรวน กรุงเทพฯ ทำท่าจะแผ่นดินทรุด น้ำท่วม ทำอย่างไรจะผนวกเอาข้อเรียกร้องเหล่านี้เข้ามาเป็นธงในเครือข่ายใหม่ เพื่อแย่งแฟนของทักษิณ แฟนของเครือข่ายอื่น ไม่อย่างนั้นก็ไม่สามารถขยายเครือข่ายได้...

  • (ขอขอบคุณ หนังสือพิมพ์ออนไลน์ประชาไท)

  • ท่ามกลางสถานการณ์ที่เขม็งเกลียวยิ่งขึ้นตามลำดับของ ศึกสองขบวนอภิชนกาฝาก ระหว่างขบวนอภิชนจารีต-อำมาตยา และขบวนอภิชนทุนทักกี้ ขบวนอภิชนกาฝากทั้งสองฝ่ายต่างปรับปรุงธงการเมืองของตนให้มีสีสรรตามกระแสนิยมแห่งยุคสมัย เพื่อดึงดูดปวงชนเข้ารับใช้ขบวนตน โดยอาศัยจิตสำนึกไพร่-ทาสที่หยั่งรากฝังลึกในสมองของปวงชน ซึ่งเป็นรูปการจิตสำนึกที่เชิดชูอภิชนและดูหมิ่นถิ่นแคลนพลังตนเอง ปัญญาชนของปวงชนและกองหน้าของปวงชนจึงต้องร่วมกันค้นหา ธงทางการเมืองที่เป็นอิสระ และจัดวางกลยุทธ์การเคลื่อนไหวของปวงชนที่เป็นอิสระอย่างเหมาะสม ศรศิลป์ ขอสนับสนุนและเอาใจช่วยมา ณ ที่นี้

บทความ

อ่านบทความย้อนหลังทั้งหมด

กลุ่มศึกษาทฤษฎี

รวมเว็บไซต์น่าสนใจ

ล็อกอิน หรือ สมัครสมาชิก เพื่อเสนอความเห็นหรือตั้งกระทู้