Rethink Your Work, Revalue Your Life

อุดมการณ์คอมมิวนิสต์...ไม่เคยตาย !

admin — Sat, 06 Feb 2010 18:54:03 +0700

การล่มสลายของสหภาพโซเวียต การพังทลายลงของกำแพงเบอร์ลิน นี่เป็นสัญลักษณ์อันหนึ่งที่สังคมในปัจจุบันมองว่า เป็นการล่มสลายของระบอบการปกครองที่เรียกว่า คอมมิวนิสต์หรือสังคมนิยมนั้น กำลังจะเป็นสิ่งที่คนยุคใหม่ไม่ให้การยอมรับกันต่อไปแล้ว

ความแตกต่างทางฐานะทางเศรษฐกิจสังคมไทย เป็นปัญหาสำคัญที่เป็นสาเหตุแห่งความ ขัดแย้งที่เกิดขึ้นในสังคมปัจจุบัน ความขัดแย้งของเรื่องที่กำลังเกิดขึ้นนั้น หลายคนบอกว่า มีการปลุกผีคอมมิวนิสต์ให้ตื่นขึ้นมาอีกครั้ง ในสังคมไทย เป็นอย่างนั้นจริงหรือไม่

พรรคคอมมิวนิสต์แห่งประเทศไทย แม้จะไม่ใช่พรรคการเมืองที่ถูกต้องตามกฎหมาย หรือยังไม่ได้จดทะเบียนเป็นพรรคการเมือง แต่ในทางปฏิบัติแล้วพรรคการเมืองพรรคนี้ ถือว่าเป็นพรรคการเมืองที่มีอายุเก่าแก่ที่สุด

เพราะมีอายุยาวนานถึง 67 ปี และอุดมการณ์องพรรคยังคงยึดแนวทางตามลัทธิมาร์กซ์-เลนิน และความคิดของเหมาเจ๋อตง

พรรคคอมมิวนิสต์แห่งประเทศไทยนั้นเดิมเรียกว่า พรรคคอมมิวนิสต์สยาม ผู้ก่อตั้งคนแรกคือสหายซุง หรือสยามโฮจิมินห์ผู้นำชาวเวียดนาม ต่อมาได้มีการก่อตั้งเป็น พรรคคอมมิวนิสต์แห่งประเทศไทยในคราประชุมสมัชชา พรรคครั้งแรกเมื่อวันที่ 1 ธันวาคม ปี 2485

วันที่ 7 สิงหาคม ปี 2508 ซึ่งเป็นวันเสียงปืนแตก โดยกองกำลังของพรรคที่เรียกตนเองว่า กองทัพปลดแอกประชาชนแห่งประเทศไทย ได้ใช้อาวุธเข้าโจมตีกองกำลังของรัฐบาลไทยเป็นครั้งแรก จากนั้นจึงได้มีการประกาศยุทธศาสตร์โดยการต่อสู้ด้วยอาวุธ โดยใช้ชนบทล้อมเมืองและเข้ายึดเมืองในที่สุด

ช่วงก่อนและหลังการเปลี่ยนแปลงการปกครอง มีการลอบสังหารผู้นำประชาชนหลายคน ที่ต่อสู้กับการกดขี่ข่มเหงจากอำนาจรัฐ โดยเฉพาะเหตุการณ์วันมหาวิปโยค 14 ตุลาคม 2516 และ 6 ตุลาคม 2519 ผู้นำนักศึกษาและประชาชนจำนวนมากต้องหนีเข้าป่า จับอาวุธต่อสู้กับรัฐบาลร่วมกับพรรคคอมมิวนิสต์แห่งประเทศไทย

ต่อมาในสมัยพลเอกเปรม ติณสูลานนท์ นายกรัฐมนตรี มีคำสั่งเมื่อวันที่ 23 เมษายน ปี 2523 ที่เรียกว่าคำสั่ง 66/23 เชิญชวนให้นักศึกษาและประชาชน ที่เข้าร่วมกับพรรคคอมมิวนิสต์กลับมาเป็นผู้ ร่วมพัฒนาชาติไทยโดยไม่ถือว่าเป็นความผิด

ในสมัยรัฐบาลนายชวน หลีกภัย รัฐสภาได้ประกาศยกเลิกพระราชบัญญัติ ป้องกันการกระทำอันเป็นคอมมิวนิสต์ปี 2495 และปี 2543 เป็นผลให้การกระทำเป็นคอมมิวนิสต์ไม่เป็นความผิดอีกต่อไป

ในปัจจุบันพรรคคอมมิวนิสต์แห่งประเทศไทย แม้ไม่มีการเคลื่อนไหวทางการเมืองมากนัก แต่ก็มีการประชุมสมาชิกพรรคและดำเนินกิจกรรมทางการเมืองอย่างลับ ๆ

ล่าสุดเมื่อวันที่ 1 ธันวาคม 2552 อดีตเลขาธิการพรรคคอมมิวนิสต์แห่งประเทศไทย ได้ออกแถลงการณ์ส่งถึง สมาชิกพรรคให้สามัคคีกันบนหลักการลัทธิมาร์กซ์-เลนิน ก้าวไปสู่ชัยชนะของมวลมหาประชาชน

วันนี้เรามาฟังคำชี้แจ้ง คำอธิบายรวมทั้งการวิเคราะห์ ของอดีตเลขาธิการใหญ่ พรรคคอมมิวนิสต์แห่งประเทศไทย

คุณลุงธง แจ่มศรี ครับ

จอม เพชรประดับ: คำถามที่น่าแปลกใจ พรรคคอมมิวนิสต์แห่งประเทศไทยยังมีอยู่หรือในปัจจุบัน แล้วอยู่ได้อย่างไรในกระแสโลกทุนนิยม กระแสโลกาภิวัตน์ที่ค่อนข้างเชี่ยวกรากอยู่ในขณะนี้

ธง แจ่มศรี: ปัญหาพรรคคอมมิวนิสต์ จะอยู่ได้อย่างไร ความจริงคอมมิวนิสต์อยู่ได้ทุกที่ครับ แม้กระทั่งโลกาภิวัตน์ก็ยังดำรงอยู่

คุณคิดดูอเมริกาก็ยังมีพรรคคอมมิวนิสต์ อังกฤษก็มี ฝรั่งเศสก็มี แม้กระทั่งรัสเซียที่บอกว่าล่มสลายไปแล้ว พรรคคอมมิวนิสต์เริ่มฟื้นตัวขึ้นมา แล้ว และกุมเสียงข้างมากในสภาดูมา ฉะนั้นด้วยเหตุนี้ไม่ต้องสงสัยว่าคอมมิวนิสต์จะอยู่ได้หรือไม่

จอม: คนยุคใหม่ดูเหมือนว่า ไม่มีการยอมรับอุดมการณ์ของคอมมิวนิสต์แล้ว ใช่ไหมครับ

ลุงธง: เรื่องนี้ เป็นเรื่องที่เขาปิดบัง หรือไม่เข้าใจ หรือแกล้งไม่เข้าใจ โดยเฉพาะอย่างยิ่งอุดมการณ์พรรคคอมมิวนิสต์ ตั้งแต่สมัยมาร์กซ์ประกาศมาแล้ว ชนชั้นปกครองประเทศใหญ่ๆ ไม่ยอมรับ ได้ใช้กำลังมาทำลายด้วยซ้ำ

คุณต้องเข้าใจว่าตั้งแต่รัสเซียสร้างประเทศใหม่มาเมื่อปีค.ศ. 1917 เขายังต้องสู้กับศัตรูภายในและศัตรูภายนอกประเทศ คือประเทศอุตสาหกรรมใหญ่ๆ โดยเฉพาะจักรวรรดินิยม 14 ประเทศ ยังได้ล้อมกรอบรัสเซียสมัยนั้น สู้กัน 4 ปี จึงขับไล่พวกจักรวรรดินิยมออกไปได้

ขนาดที่ผมถูกจับในคุกนะ พวกนักวิชาการของกอ.รมน.ก็มาโต้กับผมว่า คอมมิวนิสต์เป็นของต่างชาติ ไม่น่าจะถูกกับประเทศไทย เขาก็ว่าอย่างนั้น
ผมก็ เอ ตอนนั้นผมจะโต้ โต้อย่างไรดี ผมบอกว่า คุณมองปัญหาไม่ถูก อยากถามว่าศาสนาพุทธ เกิดในประเทศไหน จากอินเดียใช่ไหม ทำไมเมืองไทยรองรับล่ะ

ลัทธิมาร์กซ์ก็เช่นเดียวกัน ถึงแม้ว่า มาร์กซ์เป็นคนยิวในเยอรมัน แต่ว่าเนื่องจากท่านสรุปบทเรียนของสังคมมนุษยชาติ ให้ก้าวไปสู่ทิศทางที่สอด คล้องกับความจริง ท่านสรุปหลักการที่ใหญ่ๆ สำคัญออกมาได้

แล้วถือเป็นวิทยาศาสตร์ เป็นความรู้ของโลก ของสังคมมนุษย์ มิใช่ของประเทศหนึ่งประเทศใด หรือของคนคนหนึ่งคนคนใด เราต้องยกย่องว่าท่านเป็นผู้ค้นพบปัญหา

จอม : คนทั่วไปอาจยังไม่เข้าใจแนวคิดอุดมการณ์หลักๆ ของลัทธิมาร์กซ์ คุณลุงลองอธิบายแนวคิดที่สำคัญของลัทธิมาร์กซ์คืออะไร

ลุงธง: อุดมการของลัทธิมาร์กซ์คือ มองเห็นความทุกข์ยากของสังคมที่ผ่านมา ตั้งแต่ยุคสมัยระบอบทาสขึ้นมา หรือแม้แต่สังคมคอมมิวนิสต์บุพกาลก็เช่นเดียวกัน ในยุคสมัยนั้น ถึงแม้จะมีความคิดเสมอภาคกัน แต่อดอยากยากแค้นทุรกันดารมาก

มาพัฒนาสู่ยุคทาส สังคมก็ก้าวมาอีกขั้นหนึ่ง แต่ว่าชีวิตทาสกับเจ้าทาสมันต่างกันมาก ทาสก็เหมือนไม่ใช่มนุษย์ มันก็ยากลำบาก ต่อมามันพัฒนามาอีกขั้นหนึ่งเป็นยุคศักดินา แต่ระหว่างเจ้าขุนมูลนายกับข้าทาสบริวาร ก็ยังคงถูกกดขี่ขูดรีดทุกข์ยาก

พอมาทุนนิยม มันพัฒนาเปลี่ยนแปลงไปอีก ถึงแม้เรียกร้องและเชิดชูว่า เป็นระบอบประชาธิปไตย และใช้คำพูดสวยหรู เป็นระบอบการปกครองของประชาชน โดยประชาชน และเพื่อประชาชน สวยหรูมากกก แต่ความเป็นจริงไม่ช่ายย

ยังมีการกดขี่ขูดรีด ระหว่างคนที่รวยล้นฟ้า กับคนที่ยากจนเสมอภาคเท่าเทียมกันได้หรือไม่ล่ะ โดยเฉพาะสังคมไทยในปัจจุบันนี้ อย่าว่าแต่เรื่องกดขี่ขูดรีดเลย แม้แต่กฎหมายยังไม่เท่าเทียมกัน

จอม: อุดมการของมาร์กซ์คือ อุดมการที่ทำให้คนเท่าเทียมกัน
ลุงธง: ไม่มีการกดขี่ขูดรีด มีความเสมอภาคเท่าเทียมกันอย่างแท้จริง

จอม: พรรคคอมมิวนิสต์ในประเทศไทยนี่ ตอนนี้พรรคยังไม่ได้จดทะเบียนอย่างถูกต้องตามกฎหมาย ถือว่ายังผิดกฎหมายอยู่ใช่ไหม
ลุงธง: ก็ยังใต้ดินอยู่

จอม: แต่ในปัจจุบันกฎหมายเกี่ยวกับคอมมิวนิสต์ก็ยกเลิกไปแล้วนะครับ ทำไมจดทะเบียนไม่ได้ หรือไม่จดทะเบียน

ลุงธง: ใช่ในแง่ที่เขาคิดมันเป็นอย่างนั้น แต่ว่าเนื่องจากว่าไทยยังไม่ใช่ประเทศประชาธิปไตยแท้จริง จึงกดคน กดคอมมิวนิสต์ อย่างเห็นว่าตอนนี้พวกเสื้อแดงทำอะไรตามกฎหมายก็ยังไม่ได้

จอม: การที่ไม่ไปจดทะเบียนตามกฎหมายพรรคการเมืองเพราะอะไรครับ

ลุงธง: ก็ชนชั้นปกครองไม่ยอมให้จด กฎหมายเกี่ยวกับพรรคการเมืองมันมีหลายช่องโหว่ แล้วแต่ตัวนายทะเบียนพรรคการเมืองยอมให้จดหรือไม่จด เพราะฉะนั้นในแง่นี้จะต้องแก้ปัญหาอีกเยอะ รัฐธรรมนูญต้องแก้ปัญหานี้ให้ตกไป

จอม: เขาไม่ยอมให้จด เพราะอะไรครับ

ลุง ธง: เขาอ้างว่ามันขัดกับรัฐธรรมนูญ เพราะว่าคุณเสนอปัญหาอุดมการคือ ยกเลิกระบอบเศรษฐกิจทุนนิยมเสรี เราก็ยังไม่ได้เสนอปัญหานี้โดยตรงนะครับ แต่เพียงแต่ในแง่อุดมการ เมื่อมีการกดขี่ขูดรีดเราก็ต้องแก้ปัญหาตรงที่จุดนี้

คือในสังคมที่มีการกดขี่ขูดรีด แบ่งชนชั้นในทางเศรษฐกิจมันไม่เท่าเทียมกัน คนที่ไม่มีที่ดินทำกินเยอะ แต่ไม่สามารถแก้ไขอะไรได้ ถึงแม้รัฐบาลบางช่วงจะเอาที่ดินส่วนรวมมาแจกจ่ายให้ แต่ผลที่สุดก็แจกให้นายทุนเสียมากกว่า คนจนจริงๆ ไม่ได้ ซึ่งไม่ได้ประโยชน์เท่าที่ควร

เพราะฉะนั้นในแง่นี้เกี่ยวกับปัญหาที่ใหญ่ มันก็อยู่ที่เราไม่มีอำนาจไปต่อรองเขาได้เต็มที่ เพราะฉะนั้นเราก็ส่งเสริมในแง่ ทำอย่างไรให้ไทยเป็นประชาธิปไตยที่แข็งแกร่ง ต่อให้เป็นประชาธิปไตยนายทุนก็ยังดีกว่า

จอม: แล้วทำไมเราไม่เปลี่ยน หรือประกาศอุดมการเปลี่ยนประเทศไทยเป็นประชาธิปไตยที่แท้จริง แทนที่จะเป็นคอมมิวนิสต์ที่คนส่วนใหญ่กลัวล่ะครับ

ลุงธง: ปัญหาก็อยู่ตรงนี้ละครับ ถ้าพวกผมจะเปลี่ยนอุดมการไปสู่ทุนนิยมก็บอกว่า พวกนี้จะกลายเป็นทุนนิยมไปแล้ว ใช่ไหม เดี๋ยวนี้มีคนส่วนหนึ่งไปสนับสนุนเสื้อเหลือง ก็ทำให้คนสงสัยเหมือนกัน มันผิดแนวแล้ว เพราะฉะนั้นเวลานี้เราอยู่ระหว่างที่ต้องระมัดระวังมาก

จอม : สมาชิกพรรคคอมมิวนิสต์แห่งประเทศไทยมีอยู่ทุกภาคในประเทศไทยหรือไม่
ลุงธง : ครับเรามีทุกภาคของประเทศไทย

จอม : มีเยอะไหมครับ ประมาณเท่าไหร่
ลุงธง : ถ้าพูดถึงในแง่ตัวบุคคลของพรรคคอมมิวนิสต์ เนื่องจากเราอยู่ในสภาพใต้ดินเปิดเผยไม่ได้ เพราะฉะนั้นในแง่นี้เราก็จะต้องพูดกันแบบว่า คนที่สนใจเรื่องนี้ยังมีอยู่อีกมาก ถึงแม้ส่วนหนึ่งวิกฤติศรัทธาไป แต่ก็มีคนรุ่นใหม่ที่สนใจต้องการเข้าร่วมอุดมการนี้

จอม : สนใจเป็นสมาชิกของพรรคด้วยหรือครับ
ลุงธง : มีคนกำลังต้องการเข้าพรรคจำนวนมาก

จอม : จำนวนมากหรือครับ
ลุงธง : ใช่ ใช่ จำนวนมาก

จอม : เป็นเยาวชน คนรุ่นใหม่เลยหรือครับ
ลุงธง : ใช่ ใช่ เป็นนักศึกษาด้วย ปัญญาชนด้วย (หัวเราะ)

จอม : ครับ ครับ ยังมีความหวังว่า ประเทศไทยถึงจุดหนึ่งแล้วนี่ จะสามารถเป็นคอมมิวนิสต์ได้ไหม? หรือว่าจะเป็นเพียงอุดมการของพรรคคอมมิวนิสต์เท่านั้น

ลุงธง : ในแง่อุดมการนั้นเป็นเป้าหมายสูงสุดที่เราต้องต่อสู้ให้ถึง แต่ว่าคุณจะเสนอเวลานี้เปลี่ยนแปลงสังคมให้เป็นแบบคอมมิวนิสต์ แน่นอนไม่สอดคล้อง เพราะ ฉะนั้นต้องแก้ปัญหาให้เป็นไปตามขั้นตอนของมัน

ในประเทศไทยในขณะนี้ยังไม่ได้เป็นประชาธิปไตยสมบูรณ์ ใช่ไหม เราต้องเรียกร้องให้ต่อสู้เพื่อประชาธิปไตยสมบูรณ์ขึ้น แต่ประชาธิปไตยที่สมบูรณ์ในที่นี้ก็เป็นประชาธิปไตยชนชั้นนายทุน คือคนที่ในรัฐธรรมนูญปี 40 ที่ว่าค่อนข้างจะเป็นที่ยอมรับกันว่า

แต่ว่าคนที่จะรับเลือกตั้งต้องมีปริญญาตรีจึงสมัครรับเลือกตั้งได้ แสดงถึงว่าเป็นประชาธิปไตยนายทุนแล้ว ยังไม่ใช่ประชาธิปไตยของคนรากหญ้าอย่างแท้จริง เพราะฉะนั้นมันต้องต่อสู้เป็นขั้น ๆไป

จอม : ลุงธง ตอนนี้เป็นอดีตเลขาธิการใหญ่ของพรรคคอมมิวนิสต์แห่งประเทศไทย ลาออกมานานแล้วหรือยัง และเหตุผลที่ลาออกเป็นเพราะอะไรครับ

ลุงธง : เหตุผลที่ผมต้องลาออกก็เพราะ หนึ่งในภาวะของคณะกรรมการชุดนี้หลังจากที่แตกออกมาจากป่าแล้ว เราไม่สามารถปฏิบัติตามระเบียบการของพรรคได้อย่างครบถ้วน ทำให้การประชุมของคณะกรรมการบริหารซึ่งปกติธรรมดาต้องปีละครั้ง สมัชชาต้อง 5 ปีครั้ง แต่เราทำไม่ได้

แน่นอน เราไม่ใช่อยากจะฝ่าฝืน แต่หลังจากที่เราแตกจากป่า เราเปิดประชุมทีมงานเพื่อเปิดประชุมคณะกรรมการ เราถูกกวาดล้างจับกุมไปสองครั้งใหญ่ๆ ฝ่ายนำถูกจับกุมไปเกือบหมดในตอนนั้น นี่เป็นสาเหตุจริงๆที่ทำให้เราเปิดประชุมไม่ได้

...เพลงแสงดาวแห่งศรัทธา... คน ยัง คง ยืน เด่น โดย ท้า ทาย ..............ดาว ศรัทธา เย้ย ฟ้า ดิน .........................

จอม : แต่ว่ารัฐบาลสมัยพลเอกเปรม ติณสูลานนท์ ที่ออกนโยบาย 66/2523 ขึ้นมานี่ ให้คนเข้าป่าออกมาเป็นผู้ร่วมพัฒนาชาติไทย ปรากฏการณ์ครั้งนั้นเป็นการสำนึกผิด หรืออะไร ยกเลิกอุดมการณ์ ความตั้งใจของพรรคหรืออย่างไร

ลุงธง : ข้อนี้มันไม่ใช่ ถ้าพูดถึงในแง่นั้น คือถ้าเทียบว่าพ่ายแพ้เราก็ยอมรับได้ แต่ไม่ใช่เป็นการยอมจำนน หรือละทิ้งอุดมการณ์ อุดมการณ์ไม่ได้เปลี่ยน ไม่มีความคิดเลิกเป็นคอมมิวนิสต์

จอม : และไม่ใช่เป็นการสำนึกผิด

ลุงธง : ไม่ใช่ ผมยังถือว่า ผมถูกนะ ไม่ได้ผิด เพราะว่า ในขณะที่เราจับอาวุธนั้น ความจริงก่อนหน้านั้นพรรคคอมมิวนิสต์ไม่ได้จับอาวุธ แต่หลังจากที่สฤษดิ์ ธนะรัชต์ ใช้อำนาจเผด็จการอย่างเต็มที่

แม้แต่หนังสือพิมพ์ก็ออกไม่ได้ สภาก็ถูกยุบ รัฐธรรมนูญก็เลิกเปลี่ยนใหม่ทุกๆอย่าง และใช้อำนาจเขนฆ่าประชาชน เราก็ยอมรับไม่ได้

จอม : ปัจจุบันมีความเคลื่อนไหวของคนหลายๆ กลุ่ม กลุ่มคนเสื้อแดงหลายคนบอกว่า เป็นการเอาหลักคิดแนวคิดหรืออุดมการของพรรคคอมมิวนิสต์มาสอดแทรก

โดยเฉพาะอย่างยิ่งการประกาศทำสงครามที่จะล้มอมาตย์ อันนี้คือหนึ่งในอุดมการของพรรคคอมมิวนิสต์หรือไม่ แล้วคนเสื้อแดง กำลังดำเนินการตามอุดมการนี้ ของพรรคคอมมิวนิสต์หรือเปล่า ?

ลุงธง : แกนนำสำคัญเขาปฏิเสธนะครับ เขาไม่ใช่พวกคอมมิวนิสต์ เขาต่อสู้แบบสันติ จุดที่เหมือนกันก็คือ เขาปลุกระดมประชาชนให้ลุกขึ้นมา คัดค้านระบอบอมาตยาธิปไตย คัดค้านระบอบไม่ยุติธรรม สองมาตรฐาน

ในแง่นี้เป็นเรื่องปกติธรรมดาทั่วไปที่ไม่ยอมรับ เราไม่ยอมรับเรื่องนี้อยู่แล้ว เฉพาะฉะนั้นในแง่นี้เป็นด้านหลักทั่วไป เราสามารถเป็นเพื่อนกันได้

จอม: ในกลุ่มคนเสื้อแดงเอง ก็มองว่า ส่วนหนึ่งก็ต่อสู้เพื่อคุณทักษิณ ส่วนหนึ่งก็ต่อสู้เพื่อการล้มอมาตย์ และก็ยังมีกลุ่มแดงสยาม อย่างกรณีนี้หากวิเคราะห์กลุ่มแดงสยาม ฝ่ายเสื้อแดง อันนี้คืออุดมการอันเดียวกันกับพรรคคอมมิวนิสต์หรือไม่ครับ ?

ลุงธง : ในแง่เขา ในรูปแบบทั่วๆไป เดี๋ยวนี้ยังพูดไม่ได้ เราก็ยังดูว่า ต่อไปจะร่วมมือกันได้ขนาดไหนเป็นเรื่องในอนาคต แต่ในปัจจุบันเขาไปในแนวนี้ เราก็ไม่ขัดขวาง ในเมื่อเขากล้าต่อสู้กับอมาตย์ซึ่งเราเห็นเป็นศัตรูร่วมกัน

จอม : แต่ว่าพรรคคอมมิวนิสต์จะมีโอกาสเข้ามาร่วมกับคนเสื้อแดงไหมครับ ?

ลุงธง : มองในสภาพปัจจุบัน เขาคงจะไม่ต้อนรับ เขาคงต้องขัดขวาง เพราะว่าภาพพจน์ของพวกเรา มันทำให้เขารู้สึกว่ามันร่วมด้วยไม่ได้ เพราะว่าเราต่อสู้ไปถึงขนาดชนชั้นปกครองตั้งฉายาว่า ศัตรูหมายเลขหนึ่ง มันทำให้เขาถูกป้ายสีหนักได้

จอม : คนเสื้อแดงในส่วนแดงสยาม อย่างคุณสุรชัย แซ่ด่าน อันนี้ถือว่าเป็นสัญลักษณ์ชัดเจนของคอมมิวนิสต์ ที่อยู่ในกระบวนการเสื้อแดง

ลุงธง : ที่จริงตัวคุณสุรชัยเคยเป็นคอมมิวนิสต์ ติดคุกเรื่องคอมมิวนิสต์มา แต่แกออกมาเดี๋ยวนี้ร่วมกับเสื้อแดง เขาก็เคลื่อนไหวในรูปแบบกว้าง ด้านกว้าง พากเราไม่ปฏิเสธ

จอม: พรรคไปร่วมกันเขา
ลุง ธง: เราไม่ไปร่วม เขาไม่ได้มีส่วนในแง่ที่ว่าเป็นนโยบาย เราไม่ได้ไปทำแบบนั้น เป็นเรื่องเอกชนเขาทำ

จอม : ไม่ได้เกี่ยวกับพรรค
ลุงธง : ครับ ไม่ได้เกี่ยวกับพรรค

จอม : ถ้าบอกว่านี่ การต่อสู้ที่เกิดขึ้นตอนนี้ ถ้าจะให้ลุงธงในฐานะที่เป็นอดีตเลขาธิการใหญ่พรรค จะเสนอทางออกของประเทศในตอนนี้อย่างไร กับปัญหาที่พยายามจะล้มอมาตย์ พยายามที่จะต่อสู้กัน จะมีทางออกเสนอทางออก ให้กับปัญหาสถานการณ์ของสังคมไทยตอนนี้ได้อย่างไร

ลุงธง : ปัญหาของสังคมไทยในปัจจุบัน ปัญหาเด่น ปัญหาแรกที่สุด คือ ต้องแก้ไขเปลี่ยนแปลงรัฐธรรมนูญ 50 ซึ่งเป็นผลิตผลของพวกเผด็จการทำรัฐประหารซึ่งเป็นเรื่องที่ผิด

ในแง่ของนักกฎหมายหลายคนบอกว่าเป็นการทำผิดกฎหมายอย่างยิ่ง โดยเฉพาะอย่างยิ่งมาทำลายระบอบประชาธิปไตย เพราะฉะนั้นเมื่อต้องแก้ปัญหาจุดนี้กลับคืนไป

ก็จะต้องสร้างแนวร่วมอันกว้างใหญ่เพื่อมาสยบพวกกลุ่มอมาตย์ต่อไป ฟื้นประชาธิปไตยของประชาชนคืนมา อันนี้คงเป็นทิศทางเดียวที่จะก้าวไปทำให้สังคมพัฒนาไปได้

จอม : มองอีกด้านหนึ่งของสังคม คนที่อยู่ตรงข้ามกับคนเสื้อแดงที่พยายามต่อสู้กับทุนนิยมสามานย์ คุณลุงคิดว่าเราจะแก้ปัญหานี้อย่างไร หรือมองทิศทางนี้อย่างไร ?

ลุงธง : ความเป็นจริงประเทศไทยเดี๋ยวนี้เป็นทุนนิยม ไม่ว่าจะเสื้อเหลืองหรือเสื้อแดงปฏิเสธอันนี้ไม่ได้

จอม : โดยรูปแบบการปกครองควรเป็นระบอบประชาธิปไตย เราปฏิเสธไม่ได้
ลุงธง : แต่ เป็นประชาธิปไตยนายทุน เราพูดตรงๆ คือเป็นประชาธิปไตยนายทุน แต่การที่เขาอ้างประชาชนเพื่อที่จะหลอกคน หรือทำให้คนเห็นว่าสวยหรูเท่านั้น แต่แท้ที่จริงไม่เสมอภาค

แต่ว่าใช้เงื่อนไขที่ด้านดีของทุนนิยมคือ พยายามพัฒนาประเทศในการผลิตให้เจริญก้าวหน้าคือพลังการผลิตมันเจริญ แต่ส่วนความสัมพันธ์ทางการผลิตคนส่วนน้อยยังได้ประโยชน์ คนส่วนใหญ่ยังเสียเปรียบ

ด้านนี้ต้องเปลี่ยนแปลง ด้านนี้ยังต้องอาศัย เงื่อนไขประชาธิปไตยของชนชั้นนายทุน พัฒนาในด้านพลังของ ประชาชนให้เข้มแข็งเติบใหญ่ขึ้นเพื่อต่อรองในระบอบประชาธิปไตย

จอม : ซึ่งในภารกิจของอุดมการคอมมิวนิสต์นี่ ไม่ว่าทุนแบบไหนก็แล้วแต่สามานย์ทั้งสิ้นใช่ไหมครับ

ลุงธง: แน่นอน ทุนนิยมมันกดขี่ขูดรีดนี่ มันเอาเปรียบคน ใช่ไหม เพราะฉะนั้นในแง่นี้ อย่างที่ว่านี้ถ้าได้กำไรสัก 5 % 10% ก็ครึกครื้นกันเหมือนปลาได้น้ำ แต่ถ้าได้กำไรร้อยเปอร์เซ็นต์ถึงสามร้อยเปอร์เซ็นต์แล้วละก้อ (เอานิ้วมือปาดคอ) เชือดคอยก็ยอม ตายก็ยอม

จอม : เอาชีวิตเข้าแลก
ลุงธง : ใช่ ใช่

จอม: ถ้าถามว่า ถึงตอนนี้ เงื่อนไขปัจจัยต่าง ๆ เอื้อให้อุดมการของคอมมิวนิสต์ตื่นขึ้นอีกครั้งในสังคมไทยหรือไม่

ลุงธง: ผมคิดว่าความเป็นจริงจะสอนให้คนเราฉลาดขึ้น พวกเราก็เช่นกัน ด้านไหนที่เราทำพลาดหรือทำผิดไป เราก็ต้องแก้ ให้สอดคล้องกับสถานการณ์ของสังคม

ในแง่นี้เป็นเรื่องที่เราต้องศึกษาค้นคว้าต่อไป ที่สำคัญอยู่ที่อาศัยคนจำนวนมาก หมู่มาก เราเรียกว่า แนวทางมวลชน คืออาศัยประชาชนที่ตื่นตัวช่วยกันมาสร้าง

จอม : ถ้าเกิดมวลชนส่วนใหญ่ มวลชนส่วนมากมีความตื่นตัวและเห็นว่า แนวคิดบางส่วนของคอมมิวนิสต์น่าจะกลับมาอีกครั้งก็ขึ้นอยู่กับมวลชน ว่ามวลชนต้องการอย่างนั้นหรือไม่

ลุงธง : ใช่ ใช่ ถูกต้อง
จอม : นั่นก็คือการ สร้างสังคมที่เท่าเทียมกันอย่างที่ว่า

ลุงธง : ใช่ ใช่

จอม : คุณลุงธงเองได้มีโอกาสร่วมทำงานกับคุณลุงคำตัน สหายคำตันมาเวลาหนึ่งใช่ไหมครับ ท่านเป็นคนอย่างไร และมีแนวคิดอะไรที่ใกล้เคียง

ลุงธง : คุณคำตันท่านเป็นนักการทหาร ที่ใช้ชีวิตอย่างเรียบง่าย ดูจากชีวิตของท่านที่อยู่ในฐานที่มั่น ท่านจะมีหม้อทหาร ท่านเรียกว่าหม้อแกงโฮะ เอาอาหารที่กินเหลือทุกอย่างลงไปอุ่นต้มกินได้ นี่สะท้อนถึงชีวิตของท่านที่มันเรียบง่าย

ท่านไม่เอาพวกเผด็จการ ท่านเป็นนักประชาธิปไตย หากไปศึกษาชีวิตของท่านจะเห็นถึงวิถีชีวิตของคนที่มีความรักชาติ รักประเทศชาติรักความยุติธรรมอย่างแท้จริง ท่านผ่านชีวิตสังคมมาหลายแบบ ต่อสู้แบบทหาร ใช้ชีวิตแบบทหาร เป็นนักการเมืองในสภา

ท่านก็เป็นมา ท่านผ่านมาเต็มที่แล้ว แต่ท่านเห็นว่า ระบอบรัฐสภาไม่สามารถแก้ไขปัญหาได้ ท่านจึงก้าวไปสู่อุดมการคอมมิวนิสต์ ในแง่นี้ที่แตกต่างจากนักการเมืองในปัจจุบัน

จอม : ลุงธงมองว่า สุดท้ายแล้วสถานการณ์บ้านเมืองไทย จะเปลี่ยนผ่านไปอย่างไร การล้มอมาตย์จะสำเร็จหรือไม่ และสถานการณ์ของบ้านเมือง จะนำไปสู่การหาทางออกหรือคลี่คลายอย่างไร ?

ลุงธง : ปัญหานี้ เดี๋ยวนี้ยังมองไม่เห็น กำลังประชาชนที่ตื่นตัวลุกขึ้นต่อต้านคัดค้านกลุ่มอมาตย์ พวกเผด็จการที่รัฐประหารกันมา ผมว่าจากพฤติการณ์การตื่นตัวของประชาชน จะเป็นการผลักดันให้ชนชั้นปกครองต้องพิจารณา สิ่งที่เขากลัวมากที่สุดก็คือ การลุกฮือขึ้นสู้ของประชาชน

จอม : แต่ประชาชนเองก็ขัดแย้งกันเอง พลังประชาชนไม่ได้เข้มแข็งเหมือนในอดีต

ลุงธง : ในข้อนี้เป็นเรื่องที่ชนชั้นปกครอง พยายามใช้หรือขยายให้มันเป็นประโยชน์ให้ประชาชนชนกัน เขาก็อยู่สบาย เขาไม่ถูกโค่น แต่ถ้าความเป็นจริงนั้น มนุษย์เรารู้ทันกัน

เขาไม่ได้กินแกลบ ไม่ได้กินรำ เพราะฉะนั้นในแง่ถูกกดมากๆ ถึงที่สุด ถึงจุดเดือดก็เกิดขึ้นมาวันหนึ่ง คิดว่าข้อนี้แหละ ชนชั้นปกครองมองข้าม

เพราะสรรพสิ่ง ถ้าศึกษาปรัชญาข้อหนึ่ง จะรู้ว่า การพัฒนาเปลี่ยนแปลงไม่ว่ารูปแบบไหน ถึงจุดที่มันเปลี่ยนผ่าน จากคุณภาพหนึ่งไปสู่คุณภาพหนึ่ง มันจะเกิดการเปลี่ยนแปลงอย่างฉับพลันรุนแรง

จอม : นี่ชัดเจนเป็นแนวคิดที่อาจจะไม่ได้รับฟังมุมมองเหล่านี้เท่าไหร่ แนวคิดมุมมองในแบบการเมืองแบบคอมมิวนิสต์หรือสังคมนิยมที่ว่ากัน อย่างไรก็ตามในสังคมที่เปิดกว้างมากขึ้น เป็นประชาธิปไตยมากขึ้น การแสดงออกในมุมมองการเมือง ความคิดหรือลัทธิการเมืองของสังคมนั้นก็กว้างมากขึ้นด้วย

ชมคลิปสัมภาษณ์ ได้ที่ voicetv

ที่มา บอร์ดไฟลามทุ่ง

เหตุเกิดที่ พคท. (2553)

admin — Thu, 04 Feb 2010 14:00:01 +0700

ในยุคที่สงครามอุดมการณ์กำลังวางวาย เพราะโลกยุคโลกาภิวัตน์ และสังคมไทยกำลังแสวงหาเส้นทางใหม่ สำหรับระบอบการเมืองที่เหมาะสม ได้เกิดปรากฏการณ์ประหลาดเกิดขึ้น เมื่อได้เกิดวาทะกรรมระหว่าง กลุ่มคนที่อ้างตัวเป็น ” คณะกรรมการบริหารกลางพรรคคอมมิวนิสต์แห่งประเทศไทย”(พคท.) ชุดใหม่ล่าสุด กับ ธง แจ่มศรี เลขาธิการพรรคฯชุดสมัชชาที่ 4 ซึ่งแสดงจุดยืนทางอุดมการณ์ ยุทธศาสตร์ และการนำอย่างชัดเจน

วาทะกรรมดังกล่าว เกิดขึ้นหลังจากที่กระแสตื่นตัวของการเมืองแบบมวลชน ได้คึกคักขึ้นในห้วง 4 ปีที่ผ่านมา ทำให้แกนนำของพคท.ที่แสดงบทบาทยิวเร่ร่อนที่ไม่ยอมชำระบาป นานเกือบ 3 ทศวรรษ หลังจากความพ่ายแพ้ของพรรคฯ ลุกขึ้นมาแสดงบทบาทเอาการเอางานครั้งใหม่ อย่างไม่ยอมชำระหนี้สินเก่าที่คั่งค้าง

(ได้แก่ ความผิดพลาด 3 ประการทางทฤษฎี ยุทธศาสตร์ และการนำ) โดยหวังว่ากลุ่มตนจะไม่เป็นสิ่งตกค้างทางประวัติศาสตร์

วาทะกรรมเรื่องชิงอำนาจการนำในพคท. และการแสดงท่าทีของคู่กรณีทั้งสองฝ่าย แม้จะเกิดจากตะกอนที่ตกค้างมาจากอดีต แต่ก็ไม่อาจจะถืออย่างดูเบาว่า เป็นแค่ ” ฝันละเมอของคนหลงยุค ” เพราะโครงสร้างและเครือข่ายการจัดตั้งของพคท. ที่ยังหลงเหลืออยู่ ยังสามารถรื้อฟื้นและส่งผลต่ออนาคต ของการต่อสู้ของผู้รักความเป็นธรรม และต้องการต่อสู้เพื่อเปลี่ยนแปลงสู่สังคมที่ดีกว่าได้อีก

ดังนั้น จึงเป็นภารกิจของผู้เขียนที่จะต้องทำการวิเคราะห์ให้เห็นสาระ และประเด็นของสิ่งที่เกิดขึ้นอย่างจริงจัง ผู้เขียน ขอยืนยันและย้ำว่า ไม่ได้เกี่ยวข้องใดๆทั้งในทางส่วนตัว กับ วิชัย ชูธรรม ที่ถูกอ้างว่า เป็นเลขาธิการพรรคฯคนใหม่ และไม่ได้สังกัดหรืออยู่ใต้จัดตั้งของพคท.สายใด ๆ เลย (แล้วก็รู้สึกยินดีอย่างยิ่ง กับเสียงวิจารณ์ที่ผ่านมากับข้อเขียนเดิม ๆ ที่ว่า”ไม่ใช่คนของพรรค”)

แต่เป็นผู้ที่มุ่งมั่นศึกษาลัทธิมาร์กซ-เลนิน-ความคิดเหมา เจ๋อ ตง มายาวนานทั้งเชิงปริมาณและคุณภาพ (อ่านข้อเขียนของมาร์กซ-เองเกลส์-เลนิน และนักคิดลัทธิมาร์กซอื่นๆ เกือบทุกเล่ม รวมทั้งสรรนิพนธ์เหมา ทั้ง 8 เล่ม จนจบมาแล้วหลายเที่ยว) ไม่น้อยไปกว่าสมาชิกคนใดในกลุ่มบุคคลที่อ้างตัวเป็น”คณะกรรมการบริหารกลาง”ของ พคท.ชุดนี้หรือชุดไหน ๆ

จากเอกสารพื้นฐานเรื่อง คำแถลงเนื่องในวาระการก่อตั้งพรรคคอมมิวนิสต์แห่งประเทศไทยครบรอบ 67 ปี (ธันวาคม 2552) เอกสารประกอบคำแถลงเนื่องในวาระการก่อตั้ง พคท.ครบรอบ 67 ปี ของธง แจ่มศรี ฝ่ายหนึ่ง กับ คำชี้แจงภายใน (1 มกราคม 2553) และ แถลงการณ์เรื่องสถานการณ์และภาระหน้าที่ (1 มกราคม 2553)ของกลุ่มคนที่อ้างว่าเป็น คณะกรรมการบริหารกลาง อีกฝ่าย

ผู้เขียนขอวิเคราะห์สาระของจุดยืนของคู่กรณีทั้งสองฝ่ายออกมาได้ใน 3 หมวดหลักคือ ทางทฤษฎี ทางยุทธศาสตร์ และ การนำ ดังตารางแยกแยะต่อไปนี้

	คณะกรรมการบริหารกลาง	ธง แจ่มศรี
ทฤษฎี	- ทุนนิยมกำลังเสื่อมทรามลงและมีจุดอ่อน ทำให้ไม่ใช่ทางออกสำหรับชาติกำลังพัฒนา รวมทั้งสังคมไทย ในขณะที่สังคมนิยมที่ประสานกับลักษณะพิเศษของแต่ละสังคมคือทางออกที่แท้จริง -ชูคำขวัญยกระดับการศึกษาลัทธิมาร์กซ แต่กลับละทิ้งหลักการของลัทธิมาร์กซ หันไปหยิบยืมหลักการอื่นมาผสมผสานเพื่อชี้นำแล้วอ้างว่าเป็นลัทธิมาร์กซ - เลือกใช้ข้อมูลที่สนับสนุนความคิดตนเอง ไม่เน้นท่าทีแบบวิทยาศาสตร์ ที่เริ่มต้นจากความเป็นจริง และเปิดใจกว้าง	สังคมไทยเป็นทุนนิยมเต็มตัวแล้ว แต่โครงสร้างส่วนบนถูกครอบงำโดยกลุ่มทุนผูกขาดศักดินาเหนือรัฐ ดังนั้น ขั้นตอนนี้คือการปฏิวัติประชาธิปไตยของชนชั้นนายทุน การวิเคราะห์ลักษณะสังคมไทยต้องยึดหลักลัทธิมาร์กซ-เลนินให้มั่น
ยุทธศาสตร์	-ศัตรูหลักของสังคมไทยคือกลุ่มทุนผูกขาดทักษิณและพวกที่ฉ้อโกง และทำตัวเป็นเผด็จการใต้เสื้อคลุมของประชาธิปไตย จึงต้องหาทางจับมือกับกลุ่มทุนผูกขาด ที่มีคุณธรรมมากกว่าโค่นกลุ่มนี้ก่อน	- ศัตรูหลักของสังคมไทยคือกลุ่มทุนผูกขาดศักดินาเหนือรัฐ ที่กลายเป็นกลุ่มทุนเก็งกำไรใหญ่ที่สุดของประเทศ
การนำ	- อ้างความชอบธรรมจากการดำรงอยู่ของคณะกรรมการบริหารกลางจากสมัชชาที่ 4 ของพรรคเพื่อยืนยันความชอบธรรม	- องค์กรนำได้สิ้นสภาพไปแล้วในทางพฤตินัยและนิตินัย

หากใช้มุมมองของนักลัทธิมาร์กซ เพื่อพิจารณาฐานะและความถูกต้องของคู่กรณีทั้งสองฝ่าย ต้องขอย้อนกลับไปพิจารณาถึง รากฐานของลัทธิมาร์กซที่แท้จริง ซึ่งมีองค์ประกอบที่สำคัญ 3 เรื่อง เพื่อนำไปสู่การวิเคราะห์สังคมและชนชั้น คือ

1.ทฤษฎีปรัชญาวัตถุนิยมวิภาษและวัตถุนิยมทางประวัติศาสตร์

2.ทฤษฎีเศรษฐศาสตร์การเมือง ที่มีองค์ประกอบโครงสร้างส่วนล่างคือพลังการผลิต และความสัมพันธ์ทางการผลิต(เศรษฐกิจ)เชื่อมโยงกับโครงสร้างส่วนบน ที่สร้างรูปการจิตสำนึกให้กับสมาชิกในสังคม(การเมือง-สังคม-วัฒนธรรม)

3.ทฤษฎีสังคมนิยมวิทยาศาสตร์ ว่าด้วยพัฒนาการทางประวัติศาสตร์ของสังคมมนุษย์ ภายใต้กรอบที่มองผ่านทางการปะทะกันระหว่างชนชั้น ดังคำนำใน คำประกาศชาวพรรคคอมมิวนิสต์ ที่ว่า "ประวัติศาสตร์ของสังคมทั้งหมดที่ผ่านมา ล้วนแต่ประวัติศาสตร์ของการต่อสู้ระหว่างชนชั้น"

นับแต่ถือกำเนิดขึ้นมาจนถึงปัจจุบัน ลัทธิมาร์กซ์ได้รับการยึดถือ แปลความและวิพากษ์วิจารณ์ จากบรรดานักวิชาการ นักการเมือง พรรคการเมือง รัฐบาล องค์กรต่างๆทั่วโลก รวมทั้งนำไปใช้เป็นจำนวนมาก โดยกลุ่มบุคคล 3 กลุ่มใหญ่ คือ

กลุ่มแรก คือ กลุ่มคนที่เชื่อมั่นในลัทธิมาร์กซ์แบบดั้งเดิม และนำลัทธิมาร์กซ์ ไปประยุกต์ใช้ โดยเน้นถึงความถูกต้อง ตรงตามทฤษฎีอย่างเคร่งครัด

กลุ่มที่สอง คือ กลุ่มคนที่เห็นว่า ทฤษฎีบางส่วนของลัทธิมาร์กซ์ ไม่ถูกต้องและไม่สอดคล้องกับสภาพการณ์ในปัจจุบันแล้ว แต่ทฤษฎีบางส่วนของลัทธิมาร์ืกซ์ ยังคงถูกต้องและสามารถใช้ได้ จึงนำเอาเฉพาะส่วนที่ยังใช้ได้ ไปประยุกต์ใช้ตามมุมมองของกลุ่มตน

กลุ่มที่สาม คือ กลุ่มคนที่ไม่ได้เชื่อถือในทฤษฎีลัทธิมาร์กซ์ แต่นำเฉพาะแนวคิดหรือข้อเขียนบางส่วนที่ตรงกับแนวคิดของตน มาใช้อ้างอิง ในการอธิบายปรากฏการณ์ทางสังคม ทางเศรษฐกิจ ทางการเมือง หรืออื่น ๆ

เนื่องจากพัฒนาการของสังคมนิยมในโลกนี้ เกิดขึ้นมากมายจนกระทั่งกลายเป็น ความสับสนทางประวัติศาสตร์ของความคิดสังคมนิยม แต่ลัทธิมาร์กซ ก็รักษาความแตกต่างจากสังคมนิยมอื่น ๆ ชัดเจน นั่นคือ ดำรงฐานะการเป็นแนวคิดสังคมนิยมจากล่างสู่บน ที่ตรงกันข้ามกับ สองแนวทางสังคมนิยมจากบนสู่ล่าง (อันประกอบด้วย สังคมนิยมประชาธิปไตย สังคมนิยมโดยรัฐแบบสตาลิน สังคมนิยมแบบคัสโตร ฯ)

สำหรับนักลัทธิมาร์กซ หลักการที่ยึดถือมานับแต่แรกใน แถลงการณ์ชาวคอมมิวนิสต์ คือ การยืนยันว่าเป้าหมายแรกของการปฏิวัติก็คือ “การต่อสู้เพื่อสร้างประชาธิปไตย” ที่ไม่ใช่เพียงเพื่อ จะขยายเงื่อนไขให้กับการเปลี่ยนแปลงที่จะเกิดขึ้นเท่านั้น แต่เพื่อที่จะเปลี่ยนแปลงผู้เข้าร่วมการปฏิวัติ ให้ปรับตัวเหมาะสมกับสภาพทางการเมือง

ผ่านจิตสำนึกที่เกิดขึ้นจากการต่อสู้ของพวกเขาเอง ไม่ว่าจะเป็นการต่อสู้เพื่อต่อต้านกับเผด็จการของผู้มีการศึกษา ที่ลอยตัวเหนือมวลชน, เผด็จการทุกรูปแบบที่อ้างว่าทำเพื่อปกป้องประชาชน, ลัทธิชนชั้นนำปฏิวัติ, เผด็จการอำนาจนิยมในนามของคอมมิวนิสต์ หรือแม้แต่พวกทุนเสรีนิยม

จากพื้นฐานข้างต้น สามารถวิเคราะห์วาทะกรรมของคู่กรณีในพคท.ได้ชัดเจนมากขึ้น

สำหรับธง แจ่มศรีนั้น หากไม่นับความบกพร่องของ รายละเอียดด้านเวลาที่เป็นข้อมูล (โดยเฉพาะเรื่องทรัพย์สินกลุ่มทุนผูกขาดศักดินาเหนือรัฐ อันเป็นกลุ่มทุนเก็งกำไรที่ใหญ่ที่สุดในประเทศ มีทรัพย์สินรวม 1.19 ล้านล้านบาท เปลี่ยนแปลงในปีเดียว ซึ่งความเป็นจริง ใช้เวลามากกว่านั้น แต่ยอดรวมทรัพย์สินผู้เขียนเห็นตรงกัน)

ก็ถือได้ว่า เขายังคงยึดกุมทฤษฎีมาร์กซ-เลนิน ในการวิเคราะห์ลักษณะสังคมไทยออกมาอย่างแม่นยำและชัดเจน และชี้ให้เห็นการจำแนกมิตร จำแนกศัตรูอย่างถูกต้อง สมกับที่เป็นนักปฏิวัติลัทธิมาร์กซมายาวนาน

ไม่เพียงเท่านั้น การยอมรับว่า สังคมไทยเป็นสังคมทุนนิยมเต็มตัว ในด้านเศรษฐกิจอันเป็นโครงสร้างส่วนล่าง แต่ภาคการเมือง การปกครอง วัฒนธรรมและความคิดของผู้คนในสังคม ยังไม่เป็นประชาธิปไตย เพราะทุนผูกขาดศักดินาที่มีอำนาจเหนือรัฐ ครอบงำบงการอยู่มาตั้งแต่หลังเหตุการณ์ 14 ตุลาคม 2516

(โดยอ้างถึงงานศึกษาของทรงชัย ณ ยะลาเมื่อปี 2524 และ ฝ่ายวิชาการหน่วย 81 ของพรรคฯได้ยอมรับข้อบกพร่องนี้ไปแล้ว) ทำให้ขั้นตอนของการปฏิวัติสังคมไทยปัจจุบันเป็น การปฏิวัติประชาธิปไตยของชนชั้นนายทุน ที่มีกลุ่มทุนผูกขาดศักดินาที่มีอำนาจเหนือรัฐเป็นเป้าหมายหลัก เพราะกลุ่มนี้มีอำนาจเหนือกลุ่มทุนผูกขาดอื่น ๆ

ถือได้ว่า นอกจากเป็นการวิเคราะห์ทางเศรษฐศาสตร์การเมืองแบบลัทธิมาร์กซแล้ว ยังเป็นการวิพากษ์ตนเอง และ ชำระสะสางความผิดพลาดทางทฤษฎี ที่ดำรงยาวนานอย่างเป็นทางการของธง แจ่มศรี ทำให้เห็นได้ชัดว่า ได้ก้าวข้ามปัญหาตกค้างทางทฤษฎีและยุทธศาสตร์ในอดีตมาแล้วเต็มตัว

ในทางตรงกันข้าม กลุ่มบุคคลที่อ้างเป็นคณะกรรมการบริหารกลาง ของ พคท. กลับแสดงให้เห็นถึง ข้อบกพร่องในทุกระดับออกมาอย่างชัดเจน ทั้งหลักทฤษฎี ยุทธศาสตร์ การนำ และ การใช้ข้อมูลเพื่อวิเคราะห์ แถมยังแสดงออกชัดว่า พวกเขาเปลี่ยนสีแปรธาตุ ละทิ้งและปฏิเสธหลักการพื้นฐานของลัทธิมาร์กซอย่างสิ้นเชิง

แล้วหยิบยืมหรือลอกเลียนแนวทางลัทธิแก้ รวมทั้ง นักสังคมนิยมเพ้อฝันแบบลัทธิปรูดองมาใช้อย่างไร้ยางอาย ซึ่งหากเป็นไปเช่นนี้ ก็อาจจะเกิดปรากฏการณ์”หนี้เก่าไม่สะสาง แล้วยังเริ่มสร้างหนี้ใหม่” ขึ้นได้ง่ายดาย

เริ่มตั้งแต่ในทางทฤษฎี การประเมินสถานการณ์ทางสากล ที่มีข้อสรุปหยาบ ๆ ว่า วิกฤตเศรษฐกิจของสหรัฐฯ ทำให้เกิดการเปลี่ยนแปลงทางภูมิศาสตร์การเมืองของโลกอย่างขนานใหญ่ ศูนย์กลางการเงินโลกเคลื่อนออกจากสหรัฐฯและตะวันตก มาสู่ตะวันออกที่มีจีนและอินเดียเป็นศูนย์กลาง

ในทางทหารสหรัฐฯสูญเสียอำนาจนำแบบมหาอำนาจเดี่ยวเบ็ดเสร็จในโลก และทุนนิยม ไม่อาจเป็นความหวังและทางออกของโลก และชาติกำลังพัฒนาทั้งหลายอีก ในขณะที่สังคมนิยมอย่างจีน คิวบา เวียดนามและลาว กลับมีอนาคตสดใสตามลำดับ ล้วนเป็นการวิเคราะห์อย่างอัตวิสัยและผิดพลาด

ในทางเศรษฐกิจ วิกฤตเศรษฐกิจสหรัฐฯมีรากฐานที่แท้จริงจากความผิดพลาดของธนาคารกลาง หรือ เฟดเดอรัล รีเสิร์ฟ ในการมุ่งกดอัตราดอกเบี้ยให้ต่ำติดดินนานเกินไป เพื่อกระตุ้นเศรษฐกิจภายในสหรัฐฯ มิให้ทรุดหนักลง ระหว่างที่เตรียมทำสงครามอิรัคเพื่อยึดแหล่งพลังงานปิโตรเลียม

และหวังจะกดค่าดอลลาร์ให้ตกต่ำ เพื่อแก้ปัญหาขาดดุลการค้าและดุลบัญชีเดินสะพัดเรื้อรังของตนเอง เปิดช่องให้กลุ่มทุนเก็งกำไร ใช้อัตราดอกเบี้ยต่ำ นำไปหมุนเก็งกำไรเป็นลูกโซ่ในตลาดต่างๆยาวนานนับ 10 ปี (นับแต่ตลาดหุ้น ตลาดพันธบัตร ตลาดสินค้าโภคภัณฑ์ ตลาดอนุพันธ์ทางการเงิน แล้วมาจบลงที่ตลาดอสังหาริมทรัพย์)

จนเกิดฟองสบู่แตกที่ลุกลามไปทั่วโลก แต่วิกฤตที่เกิดขึ้น ไม่ได้ทำให้โครงสร้างทุนนิยมโลกเปลี่ยนแปลงโดยพื้นฐาน เนื่องจากชาติต่างๆที่เรียกว่ากลุ่ม จี-20 ทุ่มทุนเข้าช่วยโอบอุ้มทุนนิยมสหรัฐฯ ให้อยู่รอดและเริ่มฟื้นตัวอย่างช้า ๆ

โดยเข้าช่วยซื้อพันธบัตรรัฐบาลอเมริกันจำนวนมหาศาล (บทวิเคราะห์ที่แหลมคมที่สุดในกรณีที่เกิดขึ้นขณะนี้เป็นของ อิมมานูเอล วอลเลอร์สไตน์ นักคิดระบบโลก หาอ่านได้จาก บรรณานุกรมท้ายข้อเขียนนี้)

โดยเฉพาะจีน ซึ่งเป็นชาติสังคมนิยมที่ผูกค่าเงินหยวน ติดกับค่าดอลลาร์สหรัฐฯ เหนียวแน่น ทุ่มทุนสำรองระหว่างประเทศของตนเอง เข้าโอบอุ้มเศรษฐกิจสหรัฐจนกลายเป็นเจ้าหนี้รายใหญ่ของสหรัฐฯไปแล้ว เหตุผลก็เพราะว่า จีนซึ่งปัจจุบันมีรูปแบบเศรษฐกิจแบบทุนนิยมเต็มตัวไปแล้ว ต้องการปกป้องตลาดสินค้าของตัวเอง ให้มีกำลังซื้อต่อไปเพื่อพยุงเศรษฐกิจจีนให้เติบโตต่อเนื่อง

การเข้าโอบอุ้มทุนนิยมโลกของจีน เป็นกรณีศึกษาที่ยืนยันชัดเจนว่า แม้กระทั่งชาติที่ประกาศเป็นสังคมนิยมอย่างจีน ยังมองเห็นความสำคัญ เพื่อให้ทุนนิยมโลกดำรงอยู่ต่อไป (มีข้อเท็จจริงเรื่องความสามารถบริหารทุนของรัฐบาลจีน ที่ทำให้เกิดตลาดเงินยูโรดอลลาร์ ซึ่งนักการเงินในโลกทุนนิยมทั่วโลกรู้จักกันดี แต่นักสังคมนิยมทั้งหลายกลับซื่อบื้อในข้อเท็จจริงดังกล่าว สามารถอ่านรายละเอียดได้ในบางบทของหนังสือ The Money Lenders ของ Anthony Sampson)

ข้อเท็จจริงที่ยืนยันว่า ศูนย์กลางการเงินโลกยังคงอยู่ที่สหรัฐฯ ได้แก่การที่เงินสกุลดอลลาร์ ยังคงเป็นสกุลหลักของโลกทุนนิยมต่อไป แม้จะมีความพยายามท้าทายจากรัสเซียและจีน เพื่อสร้างเงินสกุลใหม่ของโลกทดแทนดอลลาร์ แต่ชาติมหาอำนาจทางเศรษฐกิจใหม่อย่างอินเดียและบราซิล ไม่ยอมร่วมมือด้วย ทำให้บทบาทการเป็นศูนย์กลางการเงินโลก ยังอยู่ที่สหรัฐฯต่อไปอย่างน้อยใน 1 ทศวรรษข้างหน้า

ข้อสรุปของกลุ่ม”คณะกรรมการบริหารกลาง”ที่ว่า ชาติทุนนิยม ไม่อาจสร้างสังคมที่ประชาชนมีชีวิตความเป็นอยู่ที่ดี มีความเสมอภาคได้อย่างยั่งยืน สู้ชาติสังคมนิยมอย่างจีน ที่ยืนหยัดหลักการพึ่งตนเองและเป็นตัวของตัวเองทางเศรษฐกิจ ทำให้สามารถพัฒนาประเทศได้อย่างยั่งยืน โดยไม่ได้รับผลกระทบจากมรสุมเศรษฐกิจทุนนิยมโลก

ยิ่งสะท้อนให้เห็นความอ่อนด้อยทางปัญญาและการใช้อัตวิสัยอย่างมืดบอด เพราะเป็นการเจตนาที่จะบิดเบือนข้อเท็จจริง จากพัฒนาการทางการเมืองภายในของจีนในรอบ 30 ปีมานี้ ว่า ได้ผ่านการต่อสู้ทางแนวคิดระหว่าง ”กลุ่ม 4 คน” ที่ยืนหยัดแนวทางซ้ายจัด ” แดงก่อน เชี่ยวชาญทีหลัง ” ที่ก่อการปฏิวัติทางวัฒนธรรมอย่างกว้างขวาง

กับ แนวทาง ” เชี่ยวชาญก่อน แดงทีหลัง ” นำโดยเติ้ง เสี่ยว ผิง เจ้าของคำขวัญ”แมวสีอะไรก็ได้ ขอให้จับหนูได้” ซึ่งลงเอยด้วยชัยชนะของฝ่ายหลัง ที่มีส่วนทำให้แนวทางพัฒนาเศรษฐกิจจีน ยอมรับวิถีการผลิตแบบทุนนิยม เป็นรากฐานภายใต้คำขวัญ 4 ทันสมัย ทำให้เศรษฐกิจเติบโตอย่างก้าวกระโดด มิใช่เป็นเพราะจีนปฏิเสธแนวทางทุนนิยมแต่อย่างใด

ยิ่งกว่านั้น การอ้างว่า คิวบา เวียดนาม และลาว มีการเติบโตทางเศรษฐกิจดีขึ้นตามลำดับ ก็เป็นการใช้อัตวิสัยแบบเหมาเข่งอย่างขัดแย้งกับข้อเท็จจริง เนื่องจากเวียดนามนั้น ถึงขั้นเผชิญเศรษฐกิจที่เลวร้ายมาก จนขนาดต้องลดค่าเงินด่องลง เมื่อปลายปีที่ผ่านมาเป็นที่โด่งดังทั่วโลก

ส่วนคิวบานั้น หากเศรษฐกิจจะดีขึ้น ก็เป็นเพราะบังเอิญราคาน้ำตาลในตลาดโลก พุ่งกระฉูดกะทันหันเพราะผลผลิตอ้อยจากแหล่งผลิตสำคัญลดลงทั่วโลก ส่วนลาวนั้นเศรษฐกิจดีขึ้นชั่วคราว เพราะการเป็นเจ้าภาพจัดแข่งขันซีเกมส์ปลายปีที่ผ่านมาเช่นกัน มิได้เป็นเพราะ ความสามารถของระบบเศรษฐกิจสังคมนิยมแต่อย่างใด

สำหรับสถานการณ์ในประเทศ กลุ่ม”คณะกรรมการบริหารกลาง” ไม่เพียงแต่ไม่วิเคราะห์สังคมอย่างจริงจังเท่านั้น พวกเขายังเลือกจะใช้ข้อมูล เพื่อหาข้อสรุปเชิงอัตวิสัยอย่างมีอคติ และบิดเบือน เพื่อที่จะแสดงถึง การละเลยและปฏิเสธ หลักการของลัทธิมาร์กซ-เลนิน และกระทั่งความคิดเหมา เจ๋อ ตง ไม่สมกับที่อ้างตนเป็นนักลัทธิมาร์กซแม้แต่น้อย

แรกที่สุดที่เห็นได้คือ พวกเขาไม่ยอมกล่าวถึงกลุ่มทุนศักดินาอย่างจริงจัง นอกจากคำกล่าวเพียงสั้น ๆ ว่า ” ชนชั้นศักดินา ก็ต้องปรับตัวเข้าสู่ระบอบทุนนิยม บางกลุ่มได้พัฒนาเป็นทุนใหญ่ผูกขาด” โดยไม่ยอมก้าวล่วงไปถึง บทบาทการใช้อำนาจแบบ ” รัฐซ้อนรัฐ ” ที่เป็นที่ประจักษ์กันโดยทั่วไป

(ผู้เขียน เคยกล่าวถึงเรื่องนี้โดยละเอียดพอสมควร ในข้อเขียน เอากษัตริย์คืนไป เอาประชาธิปไตยคืนมา 2552 มาแล้ว) จากนั้นก็ก้าวข้ามไปสู่ประเด็นอื่น ๆ โดยการกล่าวถึงโครงสร้างส่วนบนเป็นสำคัญ

การแสดงเจตนาไม่ยอมพูดถึงการดำรงอยู่ บทบาท และพัฒนาการของกลุ่มทุนศักดินาไทยอย่างจริงจัง ถือว่า ละเมิดแนวคิดพื้นฐานของลัทธิมาร์กซ-เลนิน และ เหมา เจ๋อ ตงในเรื่องการวิเคราะห์ลักษณะสังคมอย่างเป็นรูปธรรมที่ชัดเจน

เลนิน เขียนหนังสือเรื่อง พัฒนาการของทุนนิยมรัสเซีย พูดถึงการคลี่คลายของทุนนิยมแบบต่าง ๆ ในรัสเซีย ที่สร้างลักษณะพิเศษในการผูกขาดและขูดรีด โดยการร่วมมือของอำนาจรัฐในฐานะโครงสร้างส่วนบน และ

What is to be done โดยมีข้อความบางส่วน ระบุถึง บทบาทที่แตกต่างกันอย่างเป็นรูปธรรมขององค์กรปฏิวัติโดย”คนงาน-นักปฏิวัติ”ที่เป็นประชาธิปไตยกับองค์กร”สมรู้ร่วมคิด”ของแกนนำที่ปิดลับและปฏิเสธฐานะในการเข้าร่วมของมวลชน

ส่วนในสรรนิพนธ์ของเหมาเจ๋อตง 8 เล่ม ซึ่งเป็นงานนิพนธ์ที่สะท้อนถึง ความเป็นนักลัทธิมาร์กซ์ของเหมา ผ่านการกลั่นกรองจากความคิด และประสบการณ์รูปธรรมของการปฏิวัติ นับตั้งแต่ วิเคราะห์ลักษณะทางชนชั้นในสังคมจีน และ รายงานการสำรวจการเคลื่อนไหวของชาวนาในมณฑลหูหนาน

ซึ่งได้วิเคราะห์ให้เห็นฐานะและลักษณะของชนชั้นต่าง ๆ ของสังคมจีนในขณะนั้น แล้วกล่าวถึง บทบาทและฐานะของชาวนาในสังคมจีน รวมถึงความสำคัญของปัญหาชาวนาในประเทศจีน ประกายไฟไหม้ลามทุ่ง วิเคราะห์การสะสมกำลังและใช้กลยุทธ์ ‘ชนบทล้อมเมือง’ ของกองทัพแดงครั้งเริ่มตั้งฐานที่มั่น ณ จิ่งกังซัน

ปัญหาทางยุทธศาสตร์ของสงครามปฏิวัติของจีน เขียนเมื่อเดือนธันวาคม ปี 1936 กล่าวถึงปัญหา ทางยุทธศาสตร์ และสงครามการปฏิวัติของจีน ว่าด้วยการปฏิบัติ เสนอว่า การรับรู้ของคนเรา ต้องมาจากการปฏิบัติที่เป็นจริง ว่าด้วยความขัดแย้ง ขยายความปรัชญาวิภาษวิธีวัตถุนิยมของลัทธิมาร์กซ์ กล่าวคือ

การมองสรรพสิ่งมีสองด้านเสมอ นอกจากนี้ยังต้องพัฒนา ไม่หยุดนิ่ง เพื่อให้สมาชิกพรรคฯ ผู้ปฏิบัติงาน รวมถึงมวลชนที่ก้าวหน้า ได้เข้าถึงแนวคิดที่สำคัญจากลัทธิมาร์กซ์ และ ปัญหาการจัดการความขัดแย้งภายในประชาชนอย่างถูกต้อง เป็นทฤษฎีเกี่ยวกับ การวิเคราะห์ความขัดแย้งภายในหมู่ประชาชนจีน ภายใต้ระบอบสังคมนิยม

ตลอดจนเสนอท่าที และวิธีการจัดการกับปัญหาที่ถูกต้อง โดยการวิเคราะห์ให้เห็นถึงธาตุแท้ของความขัดแย้ง 2 ชนิด คือ ความขัดแย้งระหว่างประชาชนกับศัตรูของประชาชน และความขัดแย้งในหมู่ประชาชนเอง

การที่”คณะกรรมการบริหารกลาง” ปฏิเสธข้อเขียนของเลนิน และ เหมาฯ แต่กลับมีท่าทีเร่งเสนอ ทฤษฎีการปฏิวัติไทยรอบใหม่อย่างลนลาน ก็เท่ากับว่า พวกเขา มีฐานะเป็นแค่กากเดนของลัทธิมาร์กซ-เลนิน-และเหมา

ยิ่งการที่ระบุถึง”ชนชั้นพื้นฐานในเมืองและชนบท” ของสังคมไทยขึ้นมาอย่างเลื่อนลอย โดยไม่ให้คำนิยามที่ชัดเจนนั้น ก็ยิ่งชวนให้ตั้งคำถามมากขึ้นว่า พวกเขาประดิษฐ์ชนชั้นใหม่นี้ ขึ้นมาจากฐานข้อมูลอะไร ? และอย่างไร ?

นอกจากนั้น แม้”คณะกรรมการบริหารกลาง”จะยอมรับว่า รัฐบาลอภิสิทธิ์เป็นรัฐบาลผสมจากหลายพรรคการเมือง ที่เคยร่วมกับรัฐบาลทักษิณมาก่อน และส่วนใหญ่ก็มีประวัติการคอรัปชั่นโกงกินในระดับต่าง ๆ กัน ไม่อาจเป็นผู้นำการแก้โครงสร้างอันเน่าเฟะของสังคม และแก้ปัญหาความยากจนของประชาชนอย่างถึงที่สุดได้

อีกทั้งพรรคประชาธิปัตย์ที่เป็นแกนรัฐบาลผสม ก็มีนโยบายอนุรักษ์นิยม เป็นตัวแทนกลุ่มทุนใหญ่ผูกขาดที่เชิดชูสถาบัน และเอื้อประโยชน์ทุนผูกขาดใหญ่ต่างชาติ แต่กลับมีท่าทีผ่อนปรนและชื่นชม เมื่อกล่าวถึงพรรคนี้อย่างชัดเจน ด้วยการกล่าวว่า

” ในปัจจุบันเป็นที่น่าสนใจว่า ภายในพรรคประชาธิปัตย์ ก็มีส่วนประกอบที่หลากหลายมากขึ้น ” และ “นายกรัฐมนตรี รัฐมนตรีหลายคน และคนอื่น ๆที่ล้อมรอบช่วยงานรัฐบาลส่วนใหญ่ เป็นคนหนุ่มรุ่นใหม่ที่มีการศึกษาสูงจากประเทศทุนนิยม มีความคิดไปทางแนวเสรีนิยมของทุนนิยมเสรี ”

ซึ่งทำให้พวกเขามองเห็นว่า การทำงานของรัฐบาลนี้ เป็นไปในทางบวก

”…เศรษฐกิจไทยเริ่มมีสัญญาณฟื้นตัว การส่งออกกระเตื้องขึ้น คนว่างงานลดเหลือ 4แสนกว่าคน การเติบโตทางเศรษฐกิจมีแนวโน้มเป็นบวก ประชาชนได้รับประโยชน์จากโครงการต่างๆของรัฐบาลในระดับที่ต่างๆกัน ซึ่งในด้านนี้ ประชาชนยังต้องช่วงชิงและผลักดันให้เป็นประโยชน์ต่อประชาชนมากขึ้น...”

ปัญหาหลักของสังคมไทยในสายตาของ”คณะกรรมการบริหารกลาง” จึงขมวดปมอยู่ที่เรื่องของ กลุ่มทุนใหญ่ผูกขาดทักษิณที่พวกเขาเห็นว่า ” เผยโฉมหน้าของการเป็นเผด็จการทางการเมือง ภายใต้เสื้อคลุมของประชาธิปไตย” และได้โกงกินบ้านเมือง

จนกระทั่งถูก ”การเคลื่อนไหวคัดค้านต่อต้านของผู้รักชาติ รักประชาธิปไตย”หลุดจากอำนาจ และได้พยายามกลับคืนมาอีกครั้งในทุกรูปแบบ โดยใช้กลุ่มนอมินีและ”ม็อบเสื้อแดง”เป็นเครื่องมือ

การพูดถึงพฤติกรรมที่เลวร้ายของทักษิณ และพวกที่”ซื้อเสียงในการเลือกตั้ง ซื้อนักการเมือง และพรรคการเมือง “ ถือเป็นการใช้ข้อมูลฝ่ายเดียวอย่างบิดเบือน เพราะโดยข้อเท็จจริง การซื้อเสียงเลือกตั้งเป็นวัฒนธรรมปกติ ของการเลือกตั้งของไทยมายาวนาน และทุกพรรคก็กระทำ เพียงแต่ใครจะกระทำได้แนบเนียนมากกว่ากันเท่านั้น

ตัวอย่าง นายบุญมาก สิรินวกุล แห่งพรรคประชาธิปัตย์ซื้อเสียงที่ราชบุรีและถูกเว้นวรรคทางการเมือง พลตรี สนั่น ขจรประศาสน์ เลขาธิการพรรคประชาธิปัตย์ถูกเว้นวรรคทางการเมือง เพราะปกปิดทรัพย์สินที่ฉ้อฉล

ตัวอย่างพรรคประชาธิปัตย์ ” ปล้น สปก.4-01” เห็นกันทนโท่ และล่าสุด การฉ้อฉลของคนพรรคประชาธิปัตย์ และรัฐบาลในโครงการไทยเข้มแข็งของรัฐบาลชุดนี้หลายโครงการ ก็สะท้อนข้อเท็จจริงได้ดี

การกล่าวถึง ”ม็อบเสื้อแดง” ซึ่งก็เป็นกลุ่มที่เคลื่อนไหว เพื่อเรียกร้องความยุติธรรมและประชาธิปไตยอีกกลุ่มหนึ่ง โดยอ้างถึงการสร้างความเสียหายต่อประเทศ ด้วยท่าทีติดลบรุนแรง ช่างตรงกันข้ามกับ ท่าทีที่พวก”คณะกรรมการบริหารกลาง” มีต่อพฤติกรรมของคนกลุ่มที่พวกเขาเรียกว่า” ผู้รักชาติ รักประชาธิปไตยที่ต่อต้านทักษิณ”

อันหมายถึงคนเสื้อเหลือง(ที่แกนนำบางคนใน “คณะกรรมการบริหารกลาง”เข้าไปมีบทบาทโดยตรงอย่างเอาการเอางาน) ที่ปิดล้อมและยึดทำเนียบรัฐบาลยาวนาน ปิดล้อมสนามบิน ปิดล้อมกองบัญชาการตำรวจนครบาล และก่อความรุนแรงต่างๆนานา สร้างความเสียหายนับแสนล้านบาท กลับมีเจตนาไม่กล่าวขวัญถึงแม้แต่น้อย

ไม่เพียงแต่การเลือกใช้ข้อมูลอย่างเจตนาบิดเบือนเท่านั้น หากวิเคราะห์ให้ลึกซึ้งลงไป จะพบท่าทีของนักฉวยโอกาส ที่อาศัยความสับสนทางประวัติศาสตร์ของความคิดสังคมนิยม มาเป็นเกราะกำบังความชอบธรรมของกลุ่มตน ในขณะที่ธาตุแท้นั้นได้ปฏิเสธ หลักการทุกหลักของลัทธิมาร์กซอย่างชัดเจน

ตัวอย่างเช่นใน ข้อที่ 1) ของแถลงการณ์ “ท่าทีและภาระหน้าที่ของเรา” นั้น “คณะกรรมการบริหารกลาง” นำเสนอข้อเรียกร้องที่ผิดพลาด และเปิดเผยให้เห็นธาตุแท้ของพวกเขาอย่างถึงที่สุด นั่นคือ

”ต้องสนับสนุน และเข้าร่วมการเคลื่อนไหวต่อสู้ ที่เรียกร้องผลประโยชน์ของประชาชน และความเป็นธรรมทางสังคมของกลุ่มต่าง ๆ… สามัคคีกับประชาชนทุกวงการ ต่อสู้พิทักษ์รักษาผลประโยชน์ของชาติในปัจจุบัน นำเรื่องการคัดค้านการโกงกินผลประโยชน์ของประเทศชาติและประชาชน การปล้นชิงทรัพยากรธรรมชาติของส่วนรวม และปกป้องดินแดนและเกียรติภูมิ ของประเทศชาติขึ้นมาเป็นเป้าหมายสำคัญด้วย”

ท่าที “ต้องสนับสนุน และเข้าร่วมการเคลื่อนไหวต่อสู้ที่เรียกร้องผลประโยชน์ของประชาชน และความเป็นธรรมทางสังคมของกลุ่มต่าง ๆ…สามัคคีกับประชาชนทุกวงการ ต่อสู้พิทักษ์รักษาผลประโยชน์ของชาติในปัจจุบัน นำเรื่องการคัดค้านการโกงกินผลประโยชน์ของประเทศชาติและประชาชน..”

เป็นการใช้สำนวนอำพรางเจตนาที่แท้จริงคือ การมุ่งโค่นล้มกลุ่มทุนทักษิณและพวก เพราะพวกเขาได้ย้ำชัดเจนว่า “ กลุ่มทุนใหญ่ผูกขาดกลุ่มไหน ล้วนกดขี่ขูดรีดประชาชน ขัดขวางความเจริญก้าวหน้าของประเทศชาติทั้งสิ้น การต่อสู้คัดค้านกลุ่มทุนใหญ่ผูกขาดกลุ่มไหน ก็ล้วนเป็นผลดีต่อประชาชน

แม้แต่ในระหว่างความขัดแย้งของกลุ่มทุนใหญ่ผูกขาดสองกลุ่ม ประชาชนเราน่าจะวางจุดหนักไว้ที่กลุ่มที่ก่อผลเสีย และเป็นอันตรายต่อประเทศชาติและประชาชนมากที่สุด” ซึ่งโดยนัยหมายถึงการเลือกสนับสนุนฝ่ายตรงข้ามทักษิณนั่นเอง

ท่าทีและยุทธศาสตร์เลือกข้างเช่นนี้ นอกจากเป็นการปฏิเสธหลักการของลัทธิมาร์กซ และปฏิเสธแนวคิดเหมา เจ๋อ ตง ที่ระบุเอาไว้ชัดเจนเกี่ยวกับ ประเด็นปัญหาเรื่องการวิเคราะห์ลักษณะสังคม เพื่อวางยุทธศาสตร์การต่อสู้ และจัดการปัญหาของการปฏิวัติที่เป็นรูปธรรม อย่าง”ศึกษาเป็น ใช้เป็น”แล้ว สะท้อนให้เห็นความอ่อนด้อยและความผิดเพี้ยนทางปัญญามากขึ้น

สำหรับมาร์กซ (ดูรายละเอียดได้จากข้อเขียนเรื่อง ความอับจนของปรัชญา หรือ The Poverty of Philosophy) การแข่งขันทางธุรกิจทุกชนิดในระบบทุนนิยม ล้วนเป็นไปเพื่อแสวงหากำไร แต่การผูกขาด (ซึ่งเป็นอีกด้านหนึ่งของเหรียญ ภายในความสัมพันธ์ทางการผลิตแบบทุนนิยม) คือความพยายามจะแสวงหากำไรเกินระดับปกติ จากการขูดรีดส่วนเกินของแรงงาน โดยผ่านความฉ้อฉลของการใช้อำนาจรัฐ

มาร์กซ ถือว่า การผูกขาดและการแข่งขันในระหว่างกลุ่มทุนด้วยกันเอง ได้ต่อสู้กันอย่างเป็นไปตามหลักวิภาษวิธีในสังคมทุนนิยม (นอกเหนือจากการต่อสู้ระหว่างนายทุนกับชนชั้นกรรมาชีพ) และมีส่วนทำให้ทุนนิยมพัฒนาไปข้างหน้า จนถึงระดับทำลายตัวเอง

ดังนั้น การดำรงอยู่ของกลุ่มทุนผูกขาดใหญ่ทุกชนิด จึงเป็นการกระทำที่ฉ้อฉลทั้งสิ้น การพยายามสร้างเกราะกำบังว่า ทุนผูกขาดใหญ่กลุ่มหนึ่ง มีคุณธรรมมากกว่า เพราะฉ้อโกงน้อยกว่า และทุนกลุ่มที่มีคุณธรรมมากกว่า มีบทบาทที่เป็นอันตรายต่อสังคมและมวลชนน้อยกว่า

จึงเป็นการบิดเบือนข้อสรุปของมาร์กซที่ถือว่า ทุกผูกขาดทุกชนิดล้วนฉ้อโกง และความเป็นมิตรหรือปฏิปักษ์ทางชนชั้น ก็ไม่ได้ขึ้นกับคุณธรรมส่วนบุคคลหรือกลุ่ม แต่ขึ้นกับความสัมพันธ์ทางการผลิตเป็นสำคัญ

การสมคบคิดกับกลุ่มทุนผูกขาดใดกลุ่มหนึ่ง เพื่อโค่นล้มอีกกลุ่มหนึ่ง โดยอ้างถึงคุณธรรมที่เหนือกว่า เป็นท่าทีแบบอัตวิสัย ที่มิใช่หลักการของชาวลัทธิมาร์กซ หากเป็นท่าทีของลัทธิลาสซาล ที่ถูกมาร์กซ-เองเกลส์ระบุว่า เป็นพวกลัทธิแก้ (ผู้เขียนเคยกล่าวถึงเรื่องนี้แล้วใน เหลือเชื่อ! ซ้ายเสื้อเหลืองไทย ฟื้นชีพลัทธิลาสซาล , 25 พฤษภาคม 2552)

แฟร์ดินันด์ ลาสซาล หนึ่งในต้นกำเนิดของแนวคิดสังคมประชาธิปไตยเยอรมนี หรือสังคมนิยมจากเบื้องบน เพราะมองเห็นว่า การจัดองค์กรเคลื่อนไหวแบบล่างขึ้นบน เป็นอันตรายต่อการดำรงอยู่ของรัฐ ซึ่งเขาถือว่า มีฐานะรัฐ ดุจดังคบไฟแห่งอารยธรรมของมนุษยชาติตามหลักการของเฮเกล

(ในขณะที่มาร์กซยืนยันว่า รัฐคือรุปแบบของการกดขี่ทางชนชั้น) ได้เคยประกาศว่า“ผมจะแสดงให้เห็นถึงความจริงที่ว่า เมื่อใดก็ตาม ที่กรรมาชีพรู้สึกว่าอำนาจเผด็จการ จะครอบงำ กรรมาชีพจะแสดงความต่อต้านโดยสัญชาติญาณในทันที

ทีนี้ เมื่อมองถึงสถาบันชั้นสูง ในฐานะผู้ที่เป็นปฏิปักษ์กับชนชั้นกลางกระฎุมพี เมื่อใดก็ตามที่ชนชั้นกลางกระฎุมพี ก้าวขึ้นกลายเป็นเผด็จการ มันก็จะมีแรงต่อต้าน แต่การต่อต้านนั้น จะสำเร็จได้ ก็ต้องอาศัยความยินยอมจากสถาบันชั้นสูงนั้น ให้ถ่ายทอดอำนาจที่มีอยู่ไปสู่การเป็นสถาบันของมวลชนปฏิวัติ เมื่อนั้นแรงต่อต้านก็จะมีพลังมากยิ่งขึ้น”

เป้าหมายขององค์กรจัดตั้งคือ การได้รับเสียงสนับสนุนจากกษัตริย์ผ่านรัฐสภาแห่งปรัสเซีย เพื่อที่องค์กรมวลชนของเขา จะได้กลายเป็นองค์กรพันธมิตรใกล้ชิดกับรัฐของบิสมาร์ก เพื่อทำให้องค์กรมวลชนจัดตั้งของเขาเลื่อนฐานะไปใกล้ชิดกับอำนาจนำของรัฐต่อต้านทุนกระฎุมพีได้

คำประกาศดังกล่าว ซึ่งเกิดขึ้นภายใต้ทฤษฎีที่เรียกเพราะพริ้งว่า ทฤษฎีสังคมร่วมมืออย่างสร้างสรรค์ด้วยความช่วยเหลือของรัฐ - Productive Co-operative Societies with State-help) ถือว่า รัฐ (รวมทั้งรัฐแบบศักดินา)สามารถปกป้องกรรมกรจากการขูดรีดของนายทุนหรือนายจ้างได้ดีกว่า ตัวนายทุนหรือนายจ้างที่เป็นศัตรูโดยธรรมชาติของกรรมกร

ถูกมาร์กซวิจารณ์ว่า รัฐบาลในความคิดของลาสซาลคือ “รัฐบาลสังคมนิยมผู้จงรักภักดีแห่งปรัสเซีย” เพราะการสร้างพันธมิตรกับศักดินา เพื่อต่อสู้กับทุนกระฏุมพีเป็นการสนองตอบ ความต้องการของรัฐเยอรมนีในขณะนั้น ที่ก่อตั้งขึ้นมาใหม่ใต้อำนาจแคว้นปรัสเซียนำโดยพวกนิยมกษัตริย์ และมีโอกาสนำไปสู่รูปแบบระบอบ“สังคมนิยมภายใต้การปกครองของกษัตริย์”

ลัทธิลาสซาล ซึ่งได้รับการพัฒนาต่อมา โดยนักลัทธิแก้ชื่อดังอีกคนหนึ่ง เอดูอาร์ด เบิร์นสไตน์ ไปไกลถึงขั้นระบุว่า การต่อสู้เชิงรูปธรรมของชาวสังคมประชาธิปไตย จึงไม่มีความจำเป็นต้องมุ่งยึดอำนาจรัฐ ไม่จำเป็นต้องผ่านกระบวนการสร้างวิกฤตทางสังคมและการเมือง

แต่เน้นกระตุ้นการปรับปรุงเงื่อนไขคุณภาพชีวิตของ ชนชั้นกรรมกรภายใต้ระเบียบกติกาสังคมที่ดำรงอยู่แบบค่อยเป็นค่อยไป โดยหลักความร่วมมือกับอำนาจรัฐขณะนั้น ๆ แบบยื่นหมูยื่นแมว

แล้วสงครามระหว่างชนชั้น จะถูกแทนที่ด้วยการประนีประนอมปรองดองกัน พร้อมกับความเป็นธรรมเล็ก ๆ น้อย ๆ ที่ชนชั้นปกครองมอบให้ จนกว่าจะถึงขั้นเปิดทางให้กับสังคมนิยมโดยปริยายในอนาคตอันยาวไกล ซึ่งท่าทีนี้ เลนินโจมตีว่าเป็นท่าทีแบบ “ไก่คุ้ยกองขยะ” ตะหาก

สังคมนิยมแบบมีกษัตริย์ของลัทธิลาสซาลนี้ มีแนวคิดที่คล้ายคลึงกันกับสังคมนิยมเฟเบียนของอังกฤษ ที่เพียรสร้าง “เทวะแห่งสังคมนิยม” ในกำมือของผู้เชี่ยวชาญ ที่กุมฐานะผู้ชี้ทางสว่างให้แก่ผู้คน อันแตกต่างจาก สังคมนิยมข้างถนน ที่ผ่านกระบวนการต่อสู้ทางชนชั้นจากการปฏิวัติหรือของมวลชน ซึ่งพวกเขาถือเป็นความบ้าคลั่งที่ควรหลีกเลี่ยง

ข้อเท็จจริงในประวัติศาสตร์การต่อสู้ของชาวสังคมนิยมก็คือ ลัทธิลาสซาลและเบิร์น สไตน์นี้เอง ทำให้พรรคสังคมประชาธิปไตยเยอรมัน อ้างถึง ”ภารกิจรูปธรรมของสังคมประชาธิปไตย” ตกอยู่ใต้ลัทธิชาตินิยมคลั่งชาติ ขาดความกระตือรือร้นต่อจิตใจสากลนิยมของชนชั้นกรรมาชีพ เฉยเมยต่อการลุกขึ้นสู้ของชาวคอมมูนปารีส ค.ศ. 1871

(ซึ่งชาวลัทธิมาร์กซ ถือเป็นต้นแบบของชุมชนคอมมิวนิสต์มาจนถึงปัจจุบัน) และยังสนับสนุนให้พวกนิยมกษัตริย์คลั่งชาติ ส่งกองทัพไปปราบปรามคอมมูนปารีส ในฐานะพรรคการเมืองที่ว่านอนสอนง่าย ที่เป็นแค่ไม้ประดับไร้ค่าเท่านั้น

สิ่งที่เลวร้ายกว่าลัทธิลาสซาลในข้อเสนอของ ”คณะกรรมการบริหารกลาง” ก็คือว่า ในขณะที่พวกลัทธิแก้เยอรมัน สร้างสัมพันธ์กับฝ่ายนิยมกษัตริย์แบบ ”ยื่นหมูยื่นแมว” นั้น แต่ “คณะกรรมการบริหารกลาง” ในไทย กลับไม่เคยบอกแม้แต่คำเดียวว่า

หากมวลชนผู้รักความยุติธรรมและประชาธิปไตยไทย เข้าร่วมมือสนับสนุนให้ทุนผูกขาดใหญ่อนุรักษ์ ช่วยโค่นล้มกลุ่มทุนทักษิณแล้ว จะได้อะไรตอบแทน ? หรือเป็นการร่วมมือฝ่ายเดียว ?

ท่าทีต่อไปแบบลัทธิลาสซาล เช่นนี้ ดูเหมือนจะซ้ำรอยให้เห็น ในแถลงการณ์ของ ”คณะกรรมการบริหารกลาง” ที่ระบุข้อความว่า จะต้องเข้าร่วมสนับสนุน “...ปกป้องดินแดนและเกียรติภูมิของประเทศชาติขึ้นมา เป็นเป้าหมายสำคัญด้วย”

ซึ่งเป็นการพ่วงเอาลัทธิชาตินิยมคลั่งชาติ Chauvinistic Nationalism (ที่เหยียดหยามดูแคลนชาติอื่นๆ) เข้ามานำเสนอ ทั้งที่ขัดแย้งกับแนวคิดสากลนิยมของชนชั้นกรรมาชีพ ซึ่งชาวลัทธิมาร์กซในอดีต นำไปดัดแปลงเป็นลัทธิรักชาติ (Patriotism) ในขบวนการปลดปล่อยประชาชาติต่อสู้กับจักรวรรดินิยมมาแล้ว

ท้ายที่สุด การที่”คณะกรรมการบริหารกลาง”ระบุเอาไว้ ในหัวข้อท่าทีที่ 2 “ สร้างความสามัคคีในหมู่สหาย” ด้วยข้อเรียกร้องว่า

”…ความแตกต่างที่มีอยู่ในขณะนี้ สามารถแก้ไขได้ เพราะว่าเป็นความขัดแย้งภายในของประชาชน ขอแต่ให้เราหันหน้าเข้าหากัน ด้วยความจริงใจ เริ่มต้นจากความเป็นจริง ไม่อคติ ไม่ทิฐิ รับฟังและแลกเปลี่ยนความเห็นซึ่งกัน และกันสำรวจค้นคว้าความเป็นจริงด้วยท่าทีที่เป็นวิทยาศาสตร์ และทรรศนะวิภาษวิธี..”

ก็เป็นข้อเรียกร้องที่สอดคล้องกับทฤษฎี ”รู้รักสามัคคี” ที่บรรดาเครือข่ายราชสำนักพยายามเผยแพร่ เพื่อมอมเมาประชาชนให้ลืมประเด็น เรื่องความยุติธรรมทางสังคมอย่างยิ่ง โดยการปฏิเสธสาระของความเป็นปฏิปักษ์และการต่อสู้ทางชนชั้น

และยังสอดคล้องกับ แนวคิดสังคมนิยมเพ้อฝันของลัทธิปรูดอง ที่ขัดแย้งกับท่าทีให้ ” ศึกษาเพื่อยกระดับลัทธิมาร์กซ ” นเป็นถ้อยคำที่พูดให้สวยหรูอย่างสุดขั้ว

ผู้เขียนเอง เห็นด้วยกับทัศนะของ ศิวะ รณยุทธ์ ที่อยู่ในข้อเขียน สองก้าวข้าม เพื่อปฏิวัติประชาธิปไตย : ยุทธศาสตร์ที่เป็นเอกภาพ ยุทธวิธีที่หลากหลาย ( 29 ธันวาคม 2552) ที่วิเคราะห์ความขัดแย้งของสังคมไทยออกมาเป็น 3 ระดับ(ความขัดแย้งระหว่างกลุ่มชนชั้นปกครอง ความขัดแย้งระหว่างชนชั้นปกครองกับประชาชน และความขัดแย้งระหว่างประชาชนด้วยกันเอง)

และวางจุดหนักไปที่ ความขัดแย้งระหว่างชนชั้นปกครองที่กดขี่ขูดรีดสังคมไทย กับประชาชนเป็นความขัดแย้งหลัก เพื่อจะหาว่าศัตรูหลักของประชาชนไทยนั้นเป็นใคร

มิใช่มองเห็นความขัดแย้งหลักคือ ความขัดแย้งระหว่างชนชั้นปกครองด้วยกันเอง แล้วเสนอแนะให้ประชาชนเข้าไปสนับสนุนทุนผูกขาดศักดินา ที่มีฐานะครอบงำสังคมแบบรัฐซ้อนรัฐ อันเป็นยุทธศาสตร์ “เลือกเป้าผิด” ที่ “คณะกรรมการบริหารกลาง”เสนอ

เพื่อให้เห็นภาพชัดเจนถึงข้อสรุปที่มีต่อ “คณะกรรมการบริหารกลาง” ผู้เขียนขอยกเอาข้อความบางส่วน ในแถลงการณ์ของชาวพรรคคอมมิวนิสต์ ที่ มาร์กซ-เองเกลส์ ได้วิพากษ์พวกนักลัทธิสังคมนิยมและคอมมิวนิสต์เพ้อฝัน ที่มุ่งสร้าง “สังคมนิยมจากเบื้องบน” และปฏิเสธ “สังคมนิยมจากเบื้องล่าง” เอาไว้ว่า

“ ผู้สร้างระบบเหล่านี้(-หมายถึงพวกสังคมนิยมเพ้อฝันอย่าง แซงต์-ซิมอง ปรูดอง ฟูริเยร์ โอเวน และคนอื่น ๆ-) แม้ได้มองเห็นความเป็นปฏิปักษ์ทางชนชั้น ได้มองเห็นบทบาทของปัจจัยทำลายในตัวสังคมที่ปกครองอยู่ แต่พวกเขามองไม่เห็น ความเป็นฝ่ายกระทำทางประวัติศาสตร์ใด ๆ ทางด้านชนชั้นกรรมาชีพ มองไม่เห็นการเคลื่อนไหวทางการเมืองใด ๆ ที่ชนชั้นนี้มีอยู่โดยเฉพาะ

เนื่องจากการพัฒนาของความเป็นปฏิปักษ์ทางชนชั้น มีจังหวะก้าวควบคู่กันไปกับการพัฒนาของอุตสาหกรรม ฉะนั้น ผู้สร้างระบบเหล่านี้ จึงไม่อาจมองเห็นเงื่อนไขด้านวัตถุของการปลดแอกชนชั้นกรรมาชีพ ด้วยเหตุนี้ พวกเขาจึงไปแสวงหาวิทยาศาสตร์สังคมบางอย่าง และกฎของสังคมบางอย่างเพื่อสร้างเงื่อนไขเหล่านี้

เมื่อเป็นเช่นนี้ การเคลื่อนไหวของสังคม ก็จะต้องเข้าแทนที่ โดยการเคลื่อนไหวทางประดิษฐ์คิดค้นโดยส่วนบุคคลของพวกเขา เงื่อนไขทางประวัติศาสตร์ของ การปลดแอกก็จะต้องเข้าแทนที่โดยเงื่อนไขของการเพ้อฝัน

การจัดตั้งเป็นชนชั้นขึ้น ทีละขั้นของชนชั้นกรรมาชีพ ก็จะต้องแทนที่โดยองค์การจัดตั้งของสังคม ที่พวกเขาเป็นผู้ออกแบบขึ้นเป็นพิเศษ ในสายตาของพวกเขาเห็นว่า ประวัติศาสตร์ของโลกในวันข้างหน้านั้น จะเป็นประวัติศาสตร์แห่งการโฆษณา และดำเนินแผนสังคมของพวกเขาให้ลุล่วงไปเท่านั้นเอง

จริงอยู่ พวกเขาก็สำนึกถึงเหมือนกันว่า แผนของพวกเขานั้นที่สำคัญคือ เป็นตัวแทนผลประโยชน์ของชนชั้นกรรมกร ซึ่งเป็นชนชั้นที่ทุกข์ยากที่สุด ในสายตาของพวกเขาเห็นว่าชนชั้นกรรมาชีพ เป็นเพียงชนชั้นที่ทุกข์ยากที่สุดชนชั้นหนึ่งเท่านั้น

แต่เนื่องจากการต่อสู้ทางชนชั้น ยังไม่ขยายตัว และเนื่องจากฐานะความเป็นอยู่ของพวกเขาเอง พวกเขาจึงสำคัญว่า ตัวเองนั้นอยู่เหนือความเป็นปฏิปักษ์ทางชนชั้น พวกเขาต้องการจะปรับปรุงสภาพความเป็นอยู่ของสมาชิกทั้งปวงในสังคม รวมทั้งสมาชิกที่มีชีวิตความเป็นอยู่ที่ดีที่สุดด้วย

ดังนั้น พวกเขาจึงมักจะวิงวอนต่อสังคมทั้งสังคม โดยไม่จำแนกอยู่เสมอ และที่สำคัญก็คือ วิงวอนต่อชนชั้นปกครอง พวกเขาเข้าใจว่า ขอแต่ให้คนทั้งหลาย เข้าใจระบบของพวกเขา ก็จะยอมรับว่าระบบนี้ เป็นแผนที่ดีที่สุดของสังคมที่ดีงามที่สุด

ด้วยเหตุนี้ พวกเขาจึงปฏิเสธการปฏิบัติการทางการเมืองทั้งปวง โดยเฉพาะอย่างยิ่งการปฏิบัติการทางการปฏิวัติทั้งปวง พวกเขาหวังจะบรรลุวัตถุประสงค์ของตน โดยผ่านวิถีทางสันติ และพยายามที่จะแผ้วถางทางให้แก่คำสอนศาสนาคริสต์ เกี่ยวกับสังคมที่ใหม่ โดยผ่านการทดลองขนาดเล็กบางอย่างที่ไม่มีทางเกิดผลสำเร็จได้….”

ข้อความของมาร์กซ-เองเกลส์ที่ยกมานี้ ช่วยให้ข้อสรุปของผู้เขียนชัดเจนว่า กลุ่มบุคคลที่อ้างเป็น “คณะกรรมการบริหารกลาง”นั้น โดยเนื้อแท้แล้ว หาใช่นักลัทธิมาร์กซ หรือ นักสังคมนิยมวิทยาศาสตร์ ตามแนวทางของลัทธิมาร์กซตามที่อ้างแต่อย่างใด

ใครอยากจะเดินตามก้นบุคคลเหล่านี้ ในฐานะสาวก หรือผู้ปฏิบัติงาน อย่างเซี่อง ๆ เหมือนอย่างที่พวกเขา พยายามจะประจบเอาใจจีน (ดังเจตนาที่ปิดไม่มิดในแถลงการณ์ของพวกเขา โดยที่ไม่รู้แน่ชัดว่า จีนจะพึงพอใจที่จะให้คบหาพวกเขาอยู่ต่อไปหรือไม่ ?)

ก็อาจจะพบได้ในที่สุดว่า ปลายทางของบทบาทนักลัทธิมาร์กซจอมปลอมทีดำเนินบทบาท”ไม้ประดับไร้ค่า”นั้น หากไม่ใช่ความว่างเปล่า ก็จะเป็นหายนะทางปัญญา

.................................

หมายเหตุผู้เขียน

1) ข้อเขียนนี้ อาจจะยาวไปบ้าง แต่ผู้เขียนเห็นว่า มีความจำเป็น เพราะ เทอดสยาม ชูธรรม ยังไม่ได้อยู่ในฐานะที่จะต้องพูดหรือวิจารณ์ โดยไม่ต้องมีรายละเอียด

2) คำว่า กากเดนลัทธิเหมา หมายความว่า ความคิดเหมา เจ๋อ ตง ที่ตั้งอยู่บนรากฐานของลัทธิมาร์กซ-เลนิน ภายใต้บรรยากาศที่เป็นรูปธรรมของสังคมจีน เป็นสิ่งที่ชาวลัทธิมาร์กซต้องศึกษาและเคารพ เพราะมีคุณูปการอย่างมหาศาลหากศึกษาเป็น ใช้เป็น

แต่กากเดนลัทธิเหมา หมายถึง บุคคลที่ไม่เคยเข้าถึงความคิดเหมา แต่ชอบอ้างอย่างผิด ๆ ถูก ว่ าเป็นความคิดเหมา เพื่อรองรับความชอบธรรมของตนเอง ทั้งที่โดยข้อเท็จจริงอาจจะเป็นพวกปฏิเสธความคิดเหมาเสียด้วยซ้ำ

ดังนั้น คำว่า กากเดนลัทธิมาร์กซ-เลนิน-เหมา ในบทความนี้ ก็มีความหมายทำนองเดียวกันกับหมายเหตุข้างต้น
..................

เทอดสยาม ชูธรรม

กุมภาพันธ์ 2553

ผู้ที่สนใจหารายละเอียดเพิ่มเติมได้จากเอกสารต่อไปนี้

ตำนานยิวเร่ร่อน – เป็นนิทานปรัมปราของพวกตะวันตกในคัมภีร์คริสศาสนาฉบับเก่า ที่แพร่หลายไปทั่วตั้งแต่อดีตจนถึงปัจจุบัน ซึ่งหาอ่านได้จากเว็บไซท์ทั่วไป หรือที่ http://www.answers.com/topic/acts-19 เป็นเรื่องเกี่ยวกับคนยิวคนหนึ่ง ที่ยืนอยู่ริมทางที่พระเยซูถูกทหารโรมัน บังคับให้แบกไม้กางเขนไปยังแดนประหาร แล้วก็กล่าวคำบริภาษพระเยซูตามกระแส ทำให้ถูกสาปจากความผิดบาปของตนเองให้ไม่รู้จักตาย แต่มีชีวิตอยู่อย่างระเหเร่ร่อนจนกว่าจะถึงวันสิ้นโลก

Karl Marx, Critique of the Gotha Programme 1875, http://www.marxists.org/archive/marx/works

Karl Marx, The Poverty of Philosophy http://www.marxists.org/archive/marx/works

คาร์ล มาร์กซ์ และ เฟรเดอริค เองเกิลส์ แถลงการณ์ชาวพรรคคอมมิวนิสต์, www.marxists.org/thai/archive/marx-engels

V I Lenin, The Development of Capitalism in Russia 1899 http://www.marxists.org/archive/lenin/works

V I Lenin, What Is To Be Done? Burning Questions of our Movement, 1902 http://www.marxists.org/archive/lenin/works/1901/witbd/

เหมาเจ๋อตุง, สรรนิพนธ์ เหมาเจ๋อตุง -8 เล่มชุด, ชมรมหนังสือแสงตะวัน

Eduard Bernstein, Ferdinand Lassalle as a social reformer (1893), http://www.marxists.org/reference/archive/bernstein/works

Rosa Luxemburg, Lassalle and the Revolution, 1904 http://www.marxists.org/archive/luxemburg

Immanuel Wallerstein, The Sinking Dollar (May 15, 2009), http://fbc.binghamton.edu/257en.htm

Immanuel Wallerstein, The Politics of Economic Disaster (Feb. 15, 2009), http://fbc.binghamton.edu/257en.htm

Immanuel Wallerstein, What Was the Point of the G-20 Meeting?, April 15, 2009 http://fbc.binghamton.edu/257en.htm

Immanuel Wallerstein Wall Street is Really Predicated on Greed, (April 1, 2008), http://fbc.binghamton.edu/257en.htm

Eduard Bernstein, Patriotism, Militarism and Social-Democracy (1907), http://www.marxists.org/reference/archive/bernstein/works

Anthony Sampson, The Money Lenders (1982), Viking Adult
Hal Draper, The Two Souls of Socialism (1966), http://www.marxists.org/archive/draper

David Riazanov, Lassalle and Bismarck(1928), http://www.marxists.org/archive/riazanov/1928

วิเคราะห์การทำรัฐประหาร : พัลลภ สหรัฐฯ ประยุทธ์ และรอยเตอร์

admin — Sun, 31 Jan 2010 02:54:53 +0700

ข่าวกรอง : พัลลภกล่าวว่า ครั้งนี้เป็นการยากที่จะทำการรัฐประหาร

วิเคราะห์ว่า : พัลลภ อดีตคีย์แมนของ กอ.รมน. ซึ่งเวลานี้หันมาสนับสนุนทักษิณและเสื้อแดง พัลลภเป็นบุคคลผู้อยู่เบื้องหลังการโจมตีอนุพงษ์ของเสธ.แดง และเป็นกุญแจสำคัญในการวางแผนทางยุทธศาสตร์ ต่อกองกำลังของทักษิณ และทำงานเคียงบ่าเคียงไหล่กับ พล.อ.ชวลิต อดีตผบ.ทบ. ผู้ได้ชื่อว่า “ขงเบ้งเมืองไทย” พัลลภผู้ชำนาญการรบนอกแบบทำนอง “ปฏิบัติการณ์ใต้ดิน”

ข่าวกรอง : ประยุทธ์เข้าคุมความมั่นคงแห่งชาติของไทย

วิเคราะห์ว่า : ประยุทธ์เป็นผู้ที่เปรมและอนุพงษ์จะตั้งให้เป็น ผบ.ทบ. คนต่อไป เป็นผู้ซึ่งคุมรัฐบาลอภิสิทธิ์ไม่ให้มีการแตกแถว ประยุทธ์ผู้นี้ เป็นผู้ต่อต้านเสื้อแดงอย่างไม่ให้ผุดให้เกิด และเหตุผลที่เป็นตัวเลือกของเปรมและอนุพงษ์ เพราะลำพังตัวประยุทธ์เอง ไม่มีน้ำยาที่จะทำหน้าที่เป็นผู้บัญชาการได้ด้วยตัวเอง เพราะเป็นผู้มีอารมณ์แปรปรวน

ดังนั้นแผนการของเปรมและอนุพงษ์คือ การชักรอกประยุทธ์ โดยการมอบตำแหน่งอันมีหน้ามีตาทางการเมืองให้ ขณะนี้อนุพงษ์และนายกรัฐมนตรีอภิสิทธิ์ จึงปล่อยมือจากงานด้านการรักษาความมั่นคงแห่งชาติ และยกความรับผิดชอบทั้งหมดให้กับประยุทธ์

ข่าวกรอง : ทูตสหรัฐฯเตือนอย่างแข็งกร้าว

วิเคราะห์ว่า : ทูตสหรัฐฯกล่าวว่า การทำรัฐประหารในขณะนี้เป็นเพียงแค่ข่าวลือ และถ้าเกิดขึ้น ปฏิกิริยาจากอเมริกาครั้งนี้ จะหนักมากกว่าการทำรัฐประหารในปี ๒๕๔๙ ซึ่งเห็นเพียงการปฏิเสธเชิงสัญลักษณ์ ด้วยการตัดความช่วยเหลือทางทหาร – แต่ในขณะที่รายงาน กองกำลังอเมริกาในภาคพื้นแปซิฟิก กำลังสอนนายทหารระดับนายพลไทย ให้เข้าใจถึงแนวคิดด้านการประชาสัมพันธ์ ซึ่งกองทัพอเมริกานำมาใช้อยู่

ข่าวกรอง : รอยเตอร์ยืนยันรายงานการวิเคราะห์จากข่าวกรองของไทย

วิเคราะห์ว่า : รอยเตอร์ลงคำพูดจากแหล่งข่าวที่ไม่เปิดเผย ซึ่งกล่าวว่า มีความแตกแยกทางอุดมการณ์ภายในกองทัพไทย อุดมการณ์ที่แตกแยกในกองทัพไทยนี้เกิดขึ้นระหว่าง ทหารประชาธิปไตยและทหารฝ่ายอำมาตย์ หรือทหารชั้นสูงของไทย

ความแตกต่างระหว่างชวลิต ซึ่งเห็นว่า ประชาธิปไตย และเสรีภาพเป็นเพียงคำตอบของประเทศไทยที่กำลังจะพัง และอำมาตย์ ซึ่งสนใจแต่เพียง จะยึดเกาะกับสถานภาพที่เป็นอยู่ ในฐานะชนชั้นสูงส่งของประเทศไทย

ข่าวกรอง : ทักษิณพร้อมที่จะตั้งรัฐบาลพลัดถิ่น

วิเคราะห์ว่า : ทักษิณมีทั้งแหล่งเงินทุน และเส้นสายที่จะตั้งรัฐบาลพลัดถิ่นได้ ถ้ามีการทำรัฐประหารอีกครั้งในประเทศไทย – ดูเหมือนน่าจะเป็นที่ประเทศกัมพูชา ซึ่งหวิดจะเกิดสงครามระหว่าง ไทยและกัมพูชา หลายต่อหลายครั้งมาแล้ว

ข่าวกรอง : บัญชีดำเป็นหางว่าว

วิเคราะห์ว่า : รัฐบาลของอภิสิทธิ์ได้ระบุลงไปอย่างแน่ชัด ถึงโครงสร้างภายในของเสื้อแดง ซึ่งมีส่วนถูกถึงจุดหนึ่ง และเป็นการชี้ให้เห็นว่า รัฐบาลทราบถึงบุคคลที่เป็นกุญแจสำคัญของฝ่ายเสื้อแดง ซึ่งสอดคล้องกับกองทัพไทย ซึ่งมีข่าวเรื่อง “บัญชีดำ” ในกรณีที่มีการทำรัฐประหาร เป็นรายชื่อทั้งคนไทย และชาวต่างชาติที่จะต้องเตรียม “รับมือ” ประมาณ ๑,๐๐๐ – ๕,๐๐๐ คน –

ซึ่งนายกรัฐมนตรีฮุน เซนแห่งกัมพูชากล่าวว่า กัมพูชาพร้อมที่จะให้เป็นที่พำนัก สำหรับรัฐบาลพลัดถิ่น ความจริงแล้วเสื้อแดงระดับอาวุโสหลายคน ได้รับข้อเสนอให้จัดตั้งที่พำนักขึ้นที่กัมพูชา

ข่าวกรอง : การถกเถียงเรื่องผู้นำที่จะทำรัฐประหาร และนายกรัฐมนตรีจากรัฐประหารได้เริ่มขึ้นแล้ว

วิเคราะห์ว่า : ข่าวล่าสุดรายงานว่า มีการถกเถียงเกี่ยวกับแผนการการทำรัฐประหารว่า ใครจะเป็นผู้นำกองทัพในการทำรัฐประหารครั้งนี้ และผู้นำหลังการทำรัฐประหาร และใครจะเป็นนายกรัฐมนตรี ยังไม่ได้รับการยืนยันที่แน่นอนว่า ใครจะเป็นผู้นำในการทำรัฐประหาร

แต่ดูเหมือนจะเป็นประยุทธ์ ซึ่งถูกชักใยจากอนุพงษ์และเปรมอีกต่อหนึ่ง สำหรับนายกรัฐมนตรีในอนาคต มีการถกเถียงว่า อาจจะเป็นอภิสิทธิ์ หรือไม่ก็ อานันท์ ปันยารชุน

ต้นฉบับ Coup Issue Analysis: Panlop, America, Prayuth & Reuters
by Stingray, this blog national security journalist,Thai Intelligence News.
แปลและเรียบเรียง – แชพเตอร์ ๑๑

ที่มา เว็บ Liberal

สมศักดิ์ เจียมธีรสกุล : ข้อเสนอ 8 ข้อ เพื่อการปฏิรูปสถาบันกษัตริย์

admin — Sun, 24 Jan 2010 23:08:00 +0700

ปฏิบัติตาม 8 ข้อนี้ ผลลัพท์ ไม่ใช่การล้มสถาบันกษัตริย์ แต่ทำให้สถาบันฯ มีลักษณะเป็นสถาบันฯ สมัยใหม่ ในลักษณะไม่ต่างจากยุโรป เช่น สวีเดน, เนเธอร์แลนด์

(ผมตระหนักในความแตกต่างบางอย่างของข้อเสนอนี้กับยุโรปอยู่ เช่น ผมเข้าใจว่า เรื่องมาตราแบบ รธน. 2475 ในข้อแรก ไม่มีในยุโรปเหมือนกัน แต่นี่เป็นข้อเสนอที่อิงอยู่บน ความเฉพาะของไทยทีผ่านมา)

1. ยกเลิก รธน. มาตรา 8 เพิ่มมาตรา ในลักษณะเดียวกับ รธน.27 มิย 2475 (สภาพิจารณาความผิดของกษัตริย์)

2. ยกเลิก ประมวลกฎหมายอาญา ม.112

3. ยกเลิก องคมนตรี

4. ยกเลิก พรบ. จัดระเบียบทรัพย์สินฝ่ายพระมหากษัตริย์ 2491

5. ยกเลิก การประชาสัมพันธ์ด้านเดียวทั้งหมด การให้การศึกษาแบบด้านเดียวเกี่ยวกับสถาบันทั้งหมด

6. ยกเลิก พระราชอำนาจ ในการแสดงความเห็นทางการเมืองทั้งหมด (4 ธันวา, 25 เมษา "ตุลาการภิวัฒน์" ฯลฯ)

7. ยกเลิก พระราชอำนาจ ในเรื่อง โครงการหลวง ทั้งหมด

8. ยกเลิก การบริจาค / รับบริจาค โดยเสด็จพระราชกุศล ทั้งหมด

หมายเหตุ : กระทู้นี้ ความจริงเป็น "ของเก่า" ที่ผมเคยเขียนในบริบทของกระทู้อื่นๆมาก่อน แต่ผมขออนุญาตตั้งเป็นกระทู้ต่างหากชัดๆแบบนี้ เผื่อสำหรับประโยชน์ของการอ้างอิงโดยสะดวกในอนาคต อย่างน้อยสำหรับผมเอง

ที่มา บอร์ดชุมชนคนเหมือนกัน (เดิมชื่อ ฟ้าเดียวกัน)

ตรวจสอบองค์การนำ ด้วยหลักการของระบอบประชาธิปไตยรวมศูนย์

admin — Sat, 23 Jan 2010 01:28:35 +0700

ระบอบประชาธิปไตยรวมศูนย์คือ ระบอบที่ประสานกันเข้าระหว่าง การรวมศูนย์บนพื้นฐานประชาธิปไตย และประชาธิปไตยภายใต้การชี้นำของการรวมศูนย์ เป็นหลักการจัดตั้งของพรรคการเมืองชนชั้นกรรมาชีพ เป็นการแสดงออกของการเดินแนวทางมวลชนภายในองค์กร อย่างที่เราเรียกว่า มาจากมวลชน กลับไปสู่มวลชน

มันเป็นเอกภาพของด้านตรงข้ามที่วิภาษกัน (ทั้งตรงกันข้ามกันและเป็นเอกภาพกัน) มีแต่อยู่บนพื้นฐานประชาธิปไตยอย่างเต็มที่ จึงจะสามารถทำการรวมศูนย์ได้อย่างถูกต้องสมบูรณ์ มีแต่อยู่ภายใต้การรวมศูนย์ที่ถูกต้องสมบูรณ์ จึงจะสามารถมีชีวิตประชาธิปไตยที่คึกคักมีชีวิตชีวา

ถ้ามีแต่รวมศูนย์ ไม่พูดถึงประชาธิปไตย นั่นคือการรวมศูนย์แบบลัทธิขุนนาง ถ้ามีแต่ประชาธิปไตย ไม่พูดถึงการรวมศูนย์ ย่อมจะนำไปสู่ประชาธิปไตยสุดขั้วและอนาธิปไตย

ระบอบประชาธิปไตยรวมศูนย์ ได้จัดวางความสัมพันธ์ระหว่าง บุคคลกับจัดตั้ง ชั้นล่างกับชั้นบน ฝ่ายนำกับฝ่ายถูกนำ ภูมิภาคกับส่วนกลาง เฉพาะส่วนกับส่วนทั้งหมด ไว้อย่างถูกต้อง สมเหตุสมผล

บุคคลขึ้นต่อจัดตั้ง คำว่าจัดตั้งหมายถึงคณะบุคคล (หน่วยพรรครวมทั้งคณะกรรมการชั้นต่าง ๆ สมาชิกพรรคทุกคน ไม่ว่าจะอยู่ในตำแหน่งใด ล้วนต้องมีสังกัดหน่วยหรือคณะกรรมการแต่ละชั้น ความสัมพันธ์ระหว่างบุคคลกับบุคคล ไม่ใช่ความสัมพันธ์ระหว่างบุคคลกับจัดตั้ง

เช่น นาย ก. เป็นกรรมการบริหารกลาง สังกัดคณะกรรมการบริหารกลาง นาย ข. เป็นสมาชิกพรรคธรรมดา สังกัดหน่วยพรรคใดหน่วยพรรคหนึ่ง ความสัมพันธ์ระหว่างนาย ก. กับ นาย ข. เป็นความสัมพันธ์ระหว่างบุคคลกับบุคคล ถ้านาย ก. มีความเห็นต่อปัญหาใดปัญหาหนึ่ง นาย ข. มีความเห็นแย้ง นาย ก.จะสวมหมวกให้ นาย ข. ว่าไม่ขึ้นต่อจัดตั้งไม่ได้

เพราะว่า นาย ก. เวลานี้ เป็นแค่ตัวบุคคลไม่ใช่คณะบุคคล แต่ถ้านาย ก.นำมติเกี่ยวกับปัญหาใดปัญหาหนึ่งของคณะกรรมการบริหารกลาง ลงมาถ่ายทอดต่อ นาย ข. นาย ข. ไม่ปฏิบัติตาม นั่นจึงจะเรียกว่านาย ข. ไม่ขึ้นต่อจัดตั้ง มีความผิดฐานละเมิดหลักการในระบอบประชาธิปไตยรวมศูนย์ในข้อที่ว่า บุคคลขึ้นต่อจัดตั้ง

บุคคลขึ้นต่อจัดตั้ง ยังเป็นการแสดงออกของเสียงข้างน้อยขึ้นต่อเสียงข้างมากอีกด้วย เพราะว่า มติทุกมติที่ผ่านออกมานั้น ล้วนต้องผ่านกระบวนการประชาธิปไตย แล้วรวมศูนย์ขึ้นมา กลายเป็นมติโดยเสียงข้างมากแล้วทั้งสิ้น

ชั้นล่างขึ้นต่อชั้นบน ชั้นล่างกับชั้นบนในที่นี้หมายถึง องค์การจัดตั้งไม่ใช่ตัวบุคคล เช่น คณะกรรมการบริหารชั้นต่าง ๆ ตั้งแต่หน่วยพรรค ซึ่งเป็นองค์การจัดตั้งชั้นพื้นฐานที่สุด ไปจนถึงคณะกรรมการบริหารกลาง

ชั้นล่างขึ้นต่อชั้นบนหมายถึงว่า หน่วยพรรคต้องขึ้นต่อและปฏิบัติตามคณะกรรมการบริหารตำบล คณะกรรมการบริหารตำบลขึ้นต่อและปฏิบัติตามคณะกรรมการบริหารอำเภอ คณะกรรมการบริหารอำเภอ ขึ้นต่อและปฏิบัติตามคณะกรรมการบริหารจังหวัด คณะกรรมการบริหารจังหวัดขึ้นต่อและปฏิบัติตามคณะกรรมการบริหารกลาง

นาย ก.เป็นกรรมการอยู่ในคณะกรรมการบริหารกลาง นาย ข. เป็นกรรมการอยู่ในคณะกรรมการบริหารจังหวัด นาย ก. เป็นชั้นบนของนาย ข. นาย ข. เป็นชั้นล่างของนาย ก. นาย ก. มีความเห็นต่อปัญหาใดปัญหาหนึ่ง นาย ข. ไม่เห็นด้วย ถามว่านาย ข.ผิดหลักการชั้นล่างขึ้นต่อชั้นบนหรือไม่

จะตอบปัญหานี้ได้ ก็ต้องถามว่านาย ก.แสดงความเห็นต่อปัญหานั้น ๆ ในฐานะส่วนตัวหรือว่าเป็นมติขององค์การจัดตั้งที่นาย ก.สังกัดอยู่ ถ้าเป็นความเห็นส่วนตัวของนาย ก. นาย ข.ไม่เห็นด้วย นาย ก.จะเที่ยวสวมหมวกให้นาย ข.ซึ่งเป็นชั้นล่างว่า ไม่ยอมขึ้นต่อชั้นบนไม่ได้

แต่ถ้าความเห็นของนาย ก.เป็นความเห็นโดยมติของคณะกรรมการบริหารกลางที่นาย ก.สังกัดอยู่ นำมาถ่ายทอดแก่นาย ข. นาย ข.ไม่เห็นด้วยและไม่ปฏิบัติตาม นาย ข.ก็มีความผิด ฐานละเมิดหลักการในระบอบประชาธิปไตยรวมศูนย์ ในข้อที่ว่าชั้นล่างขึ้นต่อชั้นบน

ชั้นล่างขึ้นต่อชั้นบน ยังเป็นการแสดงออกของเสียงข้างน้อย ขึ้นต่อเสียงข้างมากอีกด้วย เพราะว่า มติทุกมติที่องค์การจัดตั้งชั้นบนผ่านออกมานั้น ล้วนต้องผ่านกระบวนการประชาธิปไตย แล้วรวมศูนย์ขึ้นมา เป็นมติโดยเสียงข้างมากแล้วทั้งสิ้น

การดำเนินระบอบประชาธิปไตยรวมศูนย์ที่ถูกต้องเป็นระบบ ไม่โน้มเอียงไปทางหนึ่งทางใด ย่อมก่อให้เกิดความเป็นเอกภาพ ในด้านเจตจำนง การจัดตั้งและการปฏิบัติ เกิดประสิทธิภาพและประสิทธิผลในการทำงาน แต่หากไม่ทำความเข้าใจให้ถ่องแท้ มีการนำไปใช้หรือกล่าวอ้างอย่างผิด ๆ ย่อมทำให้เกิดผลในทางตรงกันข้าม และสุดท้ายระบอบที่ดีก็พลอยถูกปฏิเสธไปด้วย

อย่างเช่นปัญหาที่ดำรงอยู่ภายใน พคท. ทั้งในอดีตและปัจจุบัน เรื่องที่ถูกวิพากษ์วิจารณ์มากที่สุดเรื่องหนึ่งก็คือ เรื่องระบอบประชาธิปไตยรวมศูนย์ หลาย ๆ คนมีความรู้สึกว่า ภายใน พคท. ขาดประชาธิปไตย เน้นแต่การรวมศูนย์ด้านเดียว ไม่ส่งเสริมประชาธิปไตย

ถึงแม้ว่าในทางทฤษฎี ส่งเสริมให้ทุกคนมีลักษณะริเริ่มสร้างสรรค์ กล้าคิดกล้าทำ แต่ในทางปฏิบัติ กลับเน้นการขึ้นต่ออย่างหลับหูหลับตา ให้เชื่อฟังชั้นบน เชื่อพรรคเชื่อจัดตั้ง ตัวอย่างรูปธรรมก็คือ ถ้าใครมีความเห็นแย้งกับสหายนำ มักได้ชื่อว่า เป็นพวกทัศนะพรรคไม่ดี ทัศนะจัดตั้งไม่ดี หนักหน่อยอาจโดนข้อหาค้านพรรค

ใครเชื่อฟังฝ่ายนำ ขึ้นต่ออย่างไม่มีเงื่อนไข ไม่มีความเห็นต่าง ไม่มีข้อโต้แย้งใด ๆ จะได้รับการยกย่องว่าเป็นลูกที่ดีของพรรค เป็นต้น

เนื่องจากมีการวิพากษ์วิจารณ์กันมาก เกี่ยวกับระบอบประชาธิปไตยรวมศูนย์ของ พคท.จึงน่าจะทำการสำรวจตรวจสอบ ค้นหาข้อดีข้อผิดพลาด เป็นการเก็บรับบทเรียนในอดีตเพื่อจะได้ระมัดวังในอนาคต

เนื้อหาพื้นฐานของระบอบประชาธิปไตยรวมศูนย์ก็คือ องค์การนำชั้นต่าง ๆ รวมทั้งบุคคลชั้นนำล้วนเกิดจากการเลือกตั้ง องค์การนำชั้นต่าง ๆ ต้องรับผิดชอบต่อมวลสมาชิกพรรค รายงานผลการปฏิบัติหน้าที่ต่อมวลสมาชิกพรรคตามเวลาที่กำหนด (ผ่านตัวแทนของพวกเขา-สมัชชาผู้แทนชั้นต่าง ๆ)

รับฟังความคิดเห็นขององค์การจัดตั้งชั้นล่างและมวลสมาชิกพรรค รับการตรวจสอบจากมวลสมาชิกพรรค การกำหนดเข็มมุ่ง นโยบายและกฎข้อบังคับทั้งปวง รวมทั้งการจัดการปัญหาที่สำคัญ ๆ ล้วนต้องรวมศูนย์ขึ้นมา จากมวลสมาชิกชั้นล่างบนพื้นฐานประชาธิปไตย

จากนั้นจึงผ่านจากมวลสมาชิกชั้นล่างยืนหยัดลงไปสู่การปฏิบัติ องค์การนำชั้นต่าง ๆ ดำเนินหลักการนำรวมหมู่ประสานกับการแบ่งงานรับผิดชอบโดยบุคคล ซึ่งก็หมายความว่าจะต้องจัดให้มีการประชุมสมัชชาผู้แทนระดับต่าง ๆ ตามเวลาที่ได้กำหนดไว้ในระเบียบการพรรค

ข้อเรียกร้องต่าง ๆ ตามที่ได้กล่าวมาข้างต้น จึงจะสามารถปรากฏเป็นจริงได้ แต่โดยข้อเท็จจริงทางประวัติศาสตร์ของ พคท. ยังอยู่ห่างไกลจากข้อเรียกร้องเหล่านี้มาก นับแต่สมัชชาผู้แทนทั่วประเทศครั้งที่ 1 ในปี พ.ศ. 2485 จนถึงปัจจุบันรวมเวลา 67 ปี พรรคได้ประชุมสมัชชาผู้แทนทั่วประเทศรวม 4 ครั้ง ดังนี้

สมัชชาผู้แทนทั่วประเทศครั้งที่ 1 ปี พ.ศ. 2485 สมัชชาผู้แทนทั่วประเทศครั้งที่ 2 ปี พ.ศ. 2495 สมัชชาผู้แทนทั่วประเทศครั้งที่ 3 ปี พ.ศ. 2504 สมัชชาผู้แทนทั่วประเทศครั้งที่ 4 ปี พ.ศ. 2525

จากสมัชชาผู้แทนทั่วประเทศครั้งที่ 4 ถึงปัจจุบัน ปี พ.ศ. 2553 จะเห็นได้ว่าจากสมัชชาผู้แทนทั่วประเทศครั้งที่ 1 ถึงครั้งที่ 2 กินเวลา 10 ปี จากสมัชชาผู้แทนทั่วประเทศครั้งที่ 2 ถึงครั้งที่ 3 กินเวลา 9 ปี จากสมัชชาผู้แทนทั่วประเทศครั้งที่ 3 ถึงครั้งที่ 4 กินเวลา 21 ปี จากสมัชชาผู้แทนทั่วประเทศครั้งที่ 4 จนถึงปัจจุบันเป็นเวลา 28 ปีแล้ว

ยังมองไม่เห็นปลายอุโมงค์ว่า อยู่ตรงไหนกันแน่ ทั้ง ๆ ที่ในระเบียบการพรรคได้กำหนดเงื่อนเวลาไว้อย่างชัดเจนว่า ให้ประชุมสมัชชาผู้แทนทั่วประเทศกี่ปีต่อครั้ง สำหรับสมัชชาผู้แทนทั่วประเทศครั้งที่ 1 กำหนดไว้ปีละครั้ง แต่ในทางปฏิบัติของ พคท. ก็ยืดยาวออกไปเป็นเวลาถึง 10 ปี

ระเบียบการพรรคซึ่งผ่านจากที่ประชุมสมัชชาผู้แทนทั่วประเทศ ครั้งที่ 3 ได้กำหนดให้ประชุมสมัชชาผู้แทนทั่วประเทศทุก 5 ปีต่อครั้ง แต่ในทางปฏิบัติ ก็ยืดเวลาออกไปยาวนานถึง 21 ปี เหตุผลที่ยืด ซึ่งมักถูกหยิบยกขึ้นมาอ้างอิงก็คือ พรรคอยู่ในภาวะใต้ดิน สถานการณ์ไม่เอื้ออำนวย

ในที่ประชุมสมัชชาผู้แทนทั่วประเทศครั้งที่ 4 น่าจะมีการถกเถียงปัญหานี้กันมาก เพราะมันเป็นจุดอ่อนที่สำคัญมากข้อหนึ่งของพรรค จำเป็นต้องแก้ไขปรับปรุงให้ได้ ไม่ควรปล่อยให้เรื่องแบบนี้เกิดขึ้นอีก ดังนั้น ในระเบียบการพรรค ที่ผ่านในสมัชชาผู้แทนทั่วประเทศครั้งที่ 4 จึงได้เขียนไว้ในหมวดที่ 3 ข้อ 29 ดังนี้

“ ข้อ 29 การประชุมสมัชชาผู้แทนทั่วประเทศ ให้คณะกรรมการบริหารกลางเป็นผู้กำหนดและเรียกประชุม ในสภาพปกติ ให้เรียกประชุมทุก 5 ปี ต่อครั้ง ในกรณีพิเศษ คณะกรรมการบริหารกลาง อาจเลื่อนหรือร่นเวลาการประชุมได้

แต่การเลื่อนจะต้องไม่เกินเวลา 1 เท่าตัวตามที่กำหนดไว้ ทั้งนี้ ต้องแจ้งเหตุผลให้องค์การพรรคชั้นจังหวัดทราบ และต้องให้องค์การพรรคชั้นจังหวัด ที่เป็นตัวแทนของสมาชิกพรรคเกินกว่าครึ่ง เห็นด้วย”

คณะกรรมการบริหารกลางชุดที่ 4 ซึ่งได้รับเลือกจาก ที่ประชุมสมัชชาผู้แทนทั่วประเทศครั้งที่ 4 ในปี พ.ศ. 2525 ต้องเป็นผู้กำหนดและเรียกประชุมสมัชชาผู้แทนทั่วประเทศครั้งที่ 5 ถ้ามีเหตุอันควรต้องเลื่อน ก็เลื่อนได้ไม่เกินหนึ่งเท่าตัว ทั้งต้องแจ้งเหตุผลให้องค์การจัดตั้งชั้นจังหวัดทราบ และต้องให้องค์การพรรคชั้นจังหวัดที่เป็นตัวแทนของสมาชิกพรรค เกินกว่าครึ่งเห็นชอบด้วย

แต่จนบัดนี้ พ.ศ.2553 ผ่านมาแล้ว 28 ปี ยังไม่เห็นองค์การนำชุดนี้ มีคำชี้แจงต่อสมาชิกทั้งพรรคว่า มันเกิดอะไรขึ้น ทำไมถึงไม่ยอมเรียกประชุมสมัชชาผู้แทนทั่วประเทศครั้งที่ 5 แม้แต่การประชุมเต็มคณะของคณะกรรมการบริหารกลาง ซึ่งระเบียบการพรรคฉบับสมัชชา 4 กำหนดให้เรียกประชุมปีละครั้ง ก็ไม่เคยเรียกประชุม

องค์การนำชุดหนึ่ง ทำงานตามที่สมัชชาผู้แทนทั่วประเทศมอบหมายเป็นเวลา 28 ปี โดยไม่มีการรายงานผลการดำเนินงานต่อที่ประชุม ไม่ต้องรับผิดชอบต่อมวลสมาชิกพรรค ที่เลือกตั้งตนขึ้นมา ไม่ต้องให้พวกเขาสำรวจตรวจสอบการทำงาน ไม่ต้องวิจารณ์ข้อผิดพลาดที่เกิดขึ้นในระหว่างปฏิบัติงาน

องค์การนำอย่างนี้ยังมีคุณสมบัติ มีความถูกต้องชอบธรรม ที่จะเป็นองค์การนำของพรรคอยู่อีกหรือไม่ ถ้าใช้หลักการของระบอบประชาธิปไตยรวมศูนย์ เป็นบรรทัดฐานในการตรวจสอบก็จะพบว่า

องค์การนำชุดนี้ ไม่ดำรงอยู่แล้วทั้งทางนิตินัยและพฤตินัย คำพูดและการกระทำของสหายนำคนใดคนหนึ่งที่อยู่ในองค์การนำชุดนี้ จะถือว่าเป็นความเห็นหรือการกระทำของพรรคขององค์การจัดตั้งไม่ได้

ข้อบกพร่องผิดพลาดขององค์การนำชุดที่ 3 เกี่ยวกับปัญหาไม่เรียกประชุมสมัชชาผู้แทนทั่วประเทศ ตามเวลาที่กำหนด ซึ่งได้สรุปเป็นบทเรียนในที่ประชุมสมัชชาผู้แทนทั่วประเทศครั้งที่ 4 ด้วยการเขียนปิดช่องโหว่ไว้ในระเบียบพรรค เพื่อป้องกันไม่ให้ทำผิดซ้ำอีก

แต่องค์การนำชุดที่ 4 กลับซ้ำรอยประวัติศาสตร์ ไม่เรียกประชุมสมัชชาผู้แทนทั่วประเทศยาวนานถึง 28 ปี แสดงว่า ไม่ได้เก็บรับบทเรียนเลย ดังนั้น ในถ้อยแถลงเนื่องในวันก่อตั้งพรรคครบรอบ 66 ปี ท่านเลขาธิการใหญ่ ธง แจ่มศรี จึงได้ออกมาแถลงในนามส่วนตัว โดยยอมรับว่า

“ นับแต่การประชุมคณะกรรมการบริหารกลางเต็มคณะสมัยที่ 2 ชุดที่ 4 ในปี พ.ศ. 2526 เป็นต้นมา เนื่องด้วยเหตุปัจจัยทั้งทางภววิสัยและอัตวิสัย โดยเฉพาะเหตุปัจจัยทางอัตวิสัย คณะกรรมการบริหารกลางชุดนี้ ก็ไม่ได้ปฏิบัติหน้าที่ในฐานะองค์การนำสูงสุด ของพรรคมาจนบัดนี้ เท่ากับได้สูญเสียบทบาทขององค์การนำไปแล้วโดยสิ้นเชิง ”

ในฐานะองค์การนำก็คือ ในฐานะของคณะกรรมการบริหารกลางนั่นเอง ในเมื่อคณะกรรมการบริหารกลาง ไม่ได้เปิดประชุมนับแต่ปี พ.ศ. 2526 มาจนบัดนี้ ก็เท่ากับไม่ได้ปฏิบัติหน้าที่ ถ้ามีการประชุม มีการปฏิบัติหน้าที่ ย่อมต้องมีคำชี้แนะ ชี้แจง มีมติซึ่งผ่านในที่ประชุม มีหนังสือเวียน มีคำแถลง มีแถลงการณ์ต่อเหตุการณ์สำคัญ ๆ ที่เกิดขึ้นในบ้านเมือง

แต่นี่ไม่มีเลย ไม่มีการสื่อสารอย่างเป็นทางการกับมวลสมาชิกทั่วทั้งพรรค สรุปก็คือ สูญเสียบทบาทขององค์การนำไปแล้วโดยสิ้นเชิง ดังที่ท่านอดีต เลขาธิการใหญ่ ธง แจ่มศรี ชี้ไว้ในถ้อยแถลงเนื่องในวันก่อตั้งพรรคครบรอบ 66 ปี

การไม่ปฏิบัติหน้าที่ในฐานะองค์การนำสูงสุดของพรรค พอสรุปเป็นรูปธรรมได้ ดังนี้

- ไม่เรียกประชุมสมัชชาเพื่อแก้ปัญหาที่ดำรงอยู่ภายในพรรค ยาวนานถึง 28 ปี ทำผิดระเบียบการพรรคที่กำหนดให้เรียกประชุมสมัชชา 5 ปีต่อครั้ง โดยไม่มีเหตุผล

- แม้แต่คณะกรรมการบริหารกลาง ก็ไม่มีการประชุม นับแต่การประชุมครั้งที่ 2 ในปี 2526 เป็นต้นมา

- อาศัยเพียงกรรมการการเมืองและกรรมการบริหารกลางบางคน ตั้งสิ่งที่เรียกว่าคณะทำงานซึ่งไม่เป็นที่ยอมรับของของสหาย รวมทั้งกรรมการบริหารกลาง ส่วนที่ไม่อยู่ในคณะทำงานด้วย

- การทำงานของคณะทำงาน แทนที่จะจับงานใจกลางเร่งด่วน คือแก้ปัญหาการนำที่ดำรงอยู่ สรุปบทเรียน แก้วิกฤติศรัทธา แก้ข้อเคลือบแคลงสัยสัยของมวลชน ที่มีต่อพรรค ต่อการนำในปัญหาต่าง ๆ เตรียมการเรียกประชุมสมัชชาผู้แทนทั่วประเทศ

แต่กลับไปจับงานเศรษฐกิจ สุดท้ายทำความเสียหายทางด้านการเงิน เมื่อทำความเสียหายแล้ว ก็ไม่มีการสรุป วิพากษ์วิจารณ์ข้อผิดพลาดที่เกิดขึ้น เท่ากับไม่รับผิดชอบต่อพรรค ต่อมวลสมาชิกพรรค

- ไม่สามารถปฏิบัติหน้าที่ เพราะระหว่างกรรมการการเมืองด้วยกันเอง มีปัญหาตั้งแง่ต่อกัน ไม่ยอมรับซึ่งกันและกัน ไม่สามารถทำงานร่วมกันได้ ปัญหาที่มีอยู่ในองค์การนำเอง ยังแก้ไม่ได้ จะไปแก้ปัญหาของมวลชนได้อย่างไร

แค่นี้ ก็เพียงพอแล้ว มิใช่หรือ กับข้อสรุปที่ว่า องค์การนำชุดที่ 4 ได้สูญเสียบทบาทการนำไปแล้วโดยสิ้นเชิง

แต่ว่า ในเอกสารคำชี้แจงภายในของการประชุมที่เรียกว่า “คณะกรรมการบริหารกลาง” ลงวันที่ 1 มกราคม ซึ่งปรากฏอยู่ในเวบบอร์ดของฟ้าเดียวกันและไฟลามทุ่ง ยืนยันว่า คณะกรรมการบริหารกลางชุดที่ 4 ยังดำรงอยู่อย่างถูกต้องทั้งทางนิตินัยและพฤตินัย

และว่า ตัวเลขาธิการใหญ่ ธง แจ่มศรี ได้ลาออกจากตำแหน่งเลขาธิการใหญ่ แต่ยังคงดำรงตำแหน่งกรรมการบริหารกลางต่อไป นั้น ข้อเท็จจริงมีอยู่ว่า การประชุมครั้งนั้น ได้ดำเนินภายหลังที่กรรมการบริหารกลางส่วนหนึ่ง รวมทั้ง ตัวเลขาธิการใหญ่ ประกาศถอนตัวออกจากที่ประชุม เนื่องจากเห็นว่าการประชุมนี้

ไม่ใช่การประชุมเต็มคณะของคณะกรรมการบริหารกลางชุดที่ 4 ซึ่งได้หมดสภาพไปแล้วในทางเป็นจริงตามนัยที่ได้กล่าวมาแล้วข้างต้น แต่เมื่ออีกฝ่ายเห็นว่าใช่ ฝ่ายที่เห็นว่าไม่ใช่ จึงขอถอนตัว ไม่ร่วมรับรู้ข้อคิดความเห็นหรือมติใด ๆ ซึ่งเกิดจากที่ประชุมแห่งนี้อีกต่อไป

และที่ว่า ตัวเลขาธิการใหญ่ ธง แจ่มศรี ยังคงดำรงตำแหน่งกรรมการบริหารกลางต่อไปนั้น ก็คงจะไม่ใช่ เพราะตัวเลขาธิการใหญ่ จะทำในสิ่งที่ขัดแย้งกับตัวเองได้อย่างไร

สมาชิกพรรค ที่ยังยึดมั่นในอุดมการณ์ มีความคิดเห็นต่อเรื่องนี้อย่างไร ย่อมเป็นสิทธิอัตวินิจฉัยของแต่ละท่าน ที่จะพิจารณาตัดสินกันเอาเองว่า กรรมการบริหารกลางชุดที่ 4 ได้สิ้นสภาพแล้วหรือยังคงดำรงอยู่

การนำข้อเท็จจริงภายในพรรค หรือจะให้ถูกคือ ภายในองค์การนำมาเปิดเผย ไม่มีเจตนาทำลายเครดิตของการนำ ทำลายความเชื่อมั่นศรัทธาของมวลชนที่มีต่อพรรค เพราะว่า เครดิตของการนำ ย่อมเกิดขึ้นเองจากความถูกต้องของแนวทางนโยบาย และความถูกต้องชอบธรรมของการนำ

ถ้าแนวทางถูกต้อง การนำถูกต้องชอบธรรม ความเชื่อมั่นศรัทธาของมวลชน ย่อมเกิดขึ้นเอง ไม่ว่าใครคิดจะทำลาย ย่อมไม่มีทางทำได้สำเร็จ แต่ในทางกลับกัน ถ้าการนำไม่ถูกต้อง ไม่ชอบธรรม เหินห่างมวลชน สูญเสียบทบาทที่เป็นกองหน้า ล้าหลังกว่ามวลชน ถ้าเป็นอย่างนี้ ต่อให้ยกย่องเชิดชูอย่างไร ก็ไม่สามารรถทำให้มวลชนเกิดความเชื่อมั่นศรัทธาขึ้นมาได้

อดีตกรรมการบริหารกลาง ที่มีส่วนรับรู้ปัญหาภายในองค์การนำมาแต่ต้นมกราคม 2553

ที่มา โพสต์โดย คุณแก่นที่ บอร์ดไฟลามทุ่ง

ธง แจ่มศรี : เอกสารประกอบคำแถลงเนื่องในวาระการก่อตั้ง พคท. ครบรอบ 67 ปี

admin — Wed, 20 Jan 2010 14:08:47 +0700

เอกสารชิ้นนี้ของผมในนาม ธง แจ่มศรี เป็นการแสดงออกถึงการยอมรับการสิ้นสภาพขององค์การนำชุดที่ 4 ซึ่งได้รับเลือกตั้งจากสมัชชาผู้แทนพรรคครั้งที่ 4 ดังเหตุผลที่กล่าวในแถลงการณ์ครบรอบ 66 ปีของพรรค

ไม่ได้ออกในนามประชา ธัญญ ไพบูลย์ อันเป็นชื่อจัดตั้งที่เป็นทางการของเลขาธิการพรรคฯ ซึ่งต้องดำเนินตามหลักการประชาธิปไตยรวมศูนย์ (เนื่องจากสถานการณ์ปัจจุบัน องค์การนำได้สิ้นสภาพแล้วในทางพฤตินัยและนิตินัย)

จึงออกในสถานะสมาชิกพรรคคนหนึ่ง ที่ยึดถืออุดมการณ์และระเบียบการของพรรค ด้านหนึ่งเพื่อวิจารณ์ตนเอง ในเรื่องการยึดกุมทฤษฎีลัทธิมาร์กซ-เลนิน ที่นำมาประสานกับลักษณะของสังคมไทย เพื่อวิเคราะห์ลักษณะสังคมไทย เพื่อกำหนดหลักนโยบายขั้นต่ำ (เฉพาะหน้า) หรือขั้นตอนการปฏิวัติได้อย่างถูกต้อง

ผมเห็นว่า ปัจจุบันสังคมไทยเป็นสังคมทุนนิยมแล้วในด้านเศรษฐกิจ แต่ภาคการเมือง การปกครอง วัฒนธรรมและความคิดของผู้คนในสังคม ยังไม่เป็นระบอบประชาธิปไตย ต้องล้มลุกคลุกคลานมาโดยตลอดจากศักดินา ขุนนางและจักรวรรดินิยมอเมริกา

โดยเฉพาะหลังเหตุการณ์ 14 ตุลาคม 2516 เป็นต้นมา ศักดินามีบทบาทนำสูงสุดในการบงการรูปแบบการเมืองการปกครองของไทย ไม่ว่ารูปแบบการเลือกตั้ง การรัฐประหาร ประชาธิปไตยครึ่งใบ เหล่านี้เป็นต้น

นายกรัฐมนตรีเกือบทุกคนเป็นคนของเขา เช่น นายสัญญา ธรรมศักดิ์ มรว.คึกฤทธิ์ ปราโมช มรว.เสนีย์ ปราโมช นายธานินทร์ กรัยวิเชียร พล.อ.เปรม ติณสูลานนท์ นายอานันท์ ปันยารชุน นายชวน หลีกภัย พล.อ.สุรยุทธ จุลานนท์ นายอภิสิทธิ์ เวชชาชีวะ

นายกรัฐมนตรีที่ไม่ใช่คนของเขา มักถูกโค่นล้มโดยรูปแบบในสภาและการรัฐประหาร ไม่ว่า พล.อ.เกรียงศักดิ์ ชมะนันท์ พล.อ.ชาติชาย ชุณหวัณ พล.อ.สุจินดา คราประยูร นายบรรหาร ศิลปะอาชา พล.อ.ชวลิต ยงใจยุทธ พ.ต.ท.ทักษิณ ชินวัตร นายสมัคร สุนทรเวช และนายสมชาย วงศ์สวัสดิ์

หลักฐานยิ่งชัดเจนในสมัย นายสมัคร สุนทรเวช และนายสมชาย วงศ์สวัสดิ์ ที่เข้าสู่อำนาจรัฐ แต่ไม่สามารถใช้กลไกรัฐได้ ตรงกับคำกล่าวของพล.อ.เปรม ติณสูลานนท์ ที่ว่า พระเจ้าอยู่หัวเป็นเจ้าของคอกม้า รัฐบาลเป็นเพียงจ็อกกี้ม้าเท่านั้น

ดังนั้น ขณะนี้สังคมไทยถูกปกครอง โดยราชาธิปไตยหรือสมบูรณาญาสิทธิราช (ใหม่) เพราะได้มีกฎหมายรัฐธรรมนูญบัญญัติไว้ว่า สถาบันนี้อยู่เหนือรัฐ กลไกรัฐไม่สามารถควบคุมได้ (ไม่มีความเท่าเทียมกันในทางกฎหมาย)

ซึ่งกลุ่มนี้ได้พัฒนาตนเองเป็น “ทุนผูกขาดศักดินาเหนือรัฐ” ในทุกด้าน ทั้งทางเศรษฐกิจ การเมือง การปกครอง วัฒนธรรมและรูปการจิตสำนึก ซึ่งกลุ่มทุนผูกขาดกลุ่มอื่น ต้องยอมสวามิภักดิ์ เพราะได้เห็นตัวอย่างแล้ว จากการรัฐประหารรัฐบาล พล.อ.ชาติชาย ชุณหวันและ พ.ต.ท.ทักษิณ ชินวัตร ที่มีแนวคิดทุนนิยมเสรีใหม่

(เป็นกลุ่มทุนผูกขาดกลุ่มใหม่ที่ไม่ยอมสวามิภักดิ์ต่อ “กลุ่มทุนผูกขาดศักดินาเหนือรัฐ”) โดยเฉพาะในกรณีหลังนี้ ศักดินาได้ใช้เครือข่ายของพวกเขาทั้งหมด เช่น ข้าราชการ ทหาร ศาล กลุ่มประชาสังคม กลุ่มพันธมิตรประชาชนเพื่อประชาธิปไตย รวมทั้งสื่อสารมวลชนทุกแขนง ฯลฯ เพื่อโค่นล้มรัฐบาลที่มาจากการเลือกตั้ง

สรุปลักษณะสังคมไทยเป็น สังคมทุนนิยมที่มีทุนผูกขาดศักดินาที่มีอำนาจเหนือรัฐ ครอบงำอยู่ ดังนั้น ขั้นตอนของการปฏิวัติขั้นนี้จึงเป็น “ การปฏิวัติประชาธิปไตยของชนชั้นนายทุน ” ที่มีกลุ่มทุนผูกขาดศักดินาที่มีอำนาจเหนือรัฐเป็นเป้าหมายการปฏิวัติ เพราะกลุ่มนี้มีอำนาจเหนือกลุ่มทุนผูกขาดกลุ่มอื่น ๆ

ผมเห็นว่า กลุ่มทุนผูกขาดทักษิณ บัดนี้ถูกพวกเครือข่ายของทุนผูกขาดศักดินา เล่นงานจนอยู่ในประเทศไม่ได้ แสดงให้เห็นว่า ยังเป็นตัวรอง ยังถูกกดขี่รีดไถด้วยซ้ำไป (การออกกฎหมายย้อนหลังเพื่อเอาผิด เป็นเรื่องที่เด่นชัดที่สุด)

เปรียบเทียบอย่างง่าย ๆ ระหว่างสองกลุ่มนี้ ใครมีอำนาจกว่ากัน ลองเดินไปตลาดแล้วด่าว่าทั้งสองกลุ่ม ทุกคนคงรู้คำตอบเป็นอย่างดีว่า จะเกิดอะไรขึ้น อีกตัวอย่างหนึ่ง ที่ป่าสงวนแห่งชาติหรืออุทยานแห่งชาติ มีกลุ่มทุนไหนที่สามารถขยายพื้นที่ทำการเกษตรบนภูเขาสูงได้เป็นหลายหมื่นไร่ทั่วประเทศ (แม้แต่ประธานาธิบดี หรือนายกรัฐมนตรีในประเทศทุนนิยมที่เจริญแล้วก็ไม่สามารถทำได้)

จุดยืนในทางการเมืองของพรรคเรา ต้องมาจากการวิเคราะห์ลักษณะสังคมไทยโดยใช้หลักลัทธิมาร์กซ- เลนิน หรือทฤษฎีของชนชั้นกรรมาชีพ ไม่ใช่ไม่ต้องวิเคราะห์สังคมเพราะกลัวสหายแตกแยก จนกระทั่งเอาทฤษฎีความสับสนวุ่นวาย (CHAOS) และทฤษฎีประชาสังคม (Social Community) มาชี้นำในการเคลื่อนไหวของพรรค จนกลายเป็นขบวนการปฏิรูป

มีแนวคิดที่จะตั้งพรรคแบบถูกกฎหมาย จนกระทั่งเอาพรรคไปเป็นเครือข่ายของกลุ่ม ทุนผูกขาดศักดินาที่มีอำนาจเหนือรัฐ แล้วสร้างวาทะกรรมว่า กลุ่มนี้ไม่เคยเข่นฆ่าประชาชน ไม่เคยกดขี่ขูดรีดประชาชน

บางคนยังคงวิเคราะห์สังคมไทยเป็น “ทุนนิยมกึ่งเมืองขึ้น” แบบเดิมเหมือนเมื่อ 28 ปีมาแล้ว ซึ่งในทางวิชาการได้มีข้อสรุปว่า จบสิ้นแล้วตั้งแต่ปี พ.ศ.2524 จากข้อเขียนของ ดร.ประทีป นครชัย (ทรงชัย ณ ยะลา) โดยฝ่ายวิชาการหน่วย 81 ของพรรคฯ ก็ยอมรับข้อบกพร่องการวิเคราะห์สังคมไทยในสมัยสมัชชาฯ 4 เช่นกัน

ลักษณะกึ่งเมืองขึ้น หรือลักษณะประชาชาติ มันจบสิ้นลงในปี 2519 หลังจากสหรัฐอเมริกาถอนทหารออกจากประเทศไทย และปรับนโยบาย Thailandization คือคนไทยควรแก้ปัญหาคนไทยกันเอง อเมริกาเป็นเพียงให้การปรึกษาสนับสนุน เช่นเดียวกับประเทศในอินโดจีนก่อนหน้านี้

อนึ่ง ระบอบทุนนิยมโลกได้พัฒนา จนภาคการเงินเก็งกำไรจนมีลักษณะครอบงำไปทั่วโลก หลังจากการปริวรรตเงินตราที่อิงกับมูลค่าทองคำ ( การยกเลิกข้อตกลง Bretton Wood ในปี พ.ศ. 2514) การอ้างอิงทฤษฎีของกฎมูลค่ามาเป็นกฎราคา ( Price Law) ที่คิดว่าเงินดอลล่าร์มีค่ามันก็มีค่า

ยิ่งโลกมีความเจริญทั้งทางด้านอวกาศ คอมพิวเตอร์และการสื่อสาร ยิ่งเร่งให้เกิดโลกาภิวัตน์อย่างรวดเร็ว (เริ่มตั้งแต่ปี พ.ศ. 2522 ) จนถึงการสิ้นสุดสงครามเย็นในปี พ.ศ.2532 ระบอบทุนนิยมเก็งกำไร ก็ครอบงำทุกภาคส่วนของระบอบทุนนิยม ทั้งภาคการผลิต ภาคการค้า ภาคการเงินและภาคการบริโภค เร่งการขูดรีดมูลค่าส่วนเกินของผู้คนทุกชาติทั่วโลก

ระบบทุนนิยมเก็งกำไรแบบนี้ ไม่สามารถเอาผิดกับกองทุนเก็งกำไรได้เลย เพราะมีกฎหมายนอมินีคุ้มครองอยู่ (ห้ามเปิดเผยชื่อลูกค้าหรือหุ้นส่วน) นี่หรือ ? คือความโปร่งใส ตรวจสอบได้ของภาคทุนนิยมเก็งกำไร แต่รัฐแต่ละรัฐอาจป้องกันได้ ขึ้นอยู่ว่ารัฐนั้นจะมีท่าทีอย่างไร

ศักดินาไทยได้พัฒนาตนเองมาเป็นลำดับ กระทั่งกลายเป็นกลุ่มทุนผูกขาดเก็งกำไรที่ใหญ่ที่สุดในประเทศไทย หลักฐานที่เด่นชัดคือ เรื่องทรัพย์สินของกลุ่มนี้ ในปี พ.ศ. 2550 มี 2.29 แสนล้านบาท เพิ่มเป็น 1.19 ล้านล้านบาทในปีต่อมา อยากถามว่าทำการค้าอะไรที่ได้กำไรถึง 9 แสนล้านบาทในปีเดียว

ซึ่งจะเป็นอย่างอื่นไม่ได้เลย นอกจากการเก็งกำไร (ไม่ใช่กลุ่มทักษิณที่ทำกลุ่มเดียว) การที่กลุ่มนี้มีอำนาจทางเศรษฐกิจ การเมืองและรูปการจิตสำนึกครอบงำทั้งสังคม เขาจะเป็นบริวารของใครได้ ?

การวิเคราะห์ว่า ลักษณะสังคมไทยเป็นทุนบริวาร หรือเป็นทุนนิยมกึ่งเมืองขึ้นแบบเดิมคือ เห็นจักรวรรดินิยมเป็นศัตรูหมายเลขหนึ่งของสังคมไทย ซึ่งจะไปสอดคล้องกับการ วิเคราะห์ของกลุ่มประชาสังคมและทฤษฎีความสับสนวุ่นวาย ที่เห็นทุนโลกาภิวัตน์จะมาครอบงำประเทศไทย

ดังนั้น จึงต้องสามัคคีกับกลุ่มอำนาจทุกกลุ่มในประเทศไทย โดยเฉพาะกลุ่มศักดินา (กลุ่มทุนผูกขาดศักดินาเหนือรัฐ) ต่อสู้กับทุนโลกาภิวัตน์และโค่นล้มทุนผูกขาดในประเทศที่สมคบกับทุนโลกาภิวัตน์

ความจริงกลุ่มทุนผูกขาดศักดินา เขาสัมพันธ์กับทุนโลกาภิวัตน์มาก่อนกลุ่มทุนอื่นด้วยซ้ำ นับตั้งแต่จักรวรรดินิยมอังกฤษ,ฝรั่งเศส ญี่ปุ่น อเมริกา ฯลฯ ซึ่งต้องให้หุ้นส่วนหรือผลประโยชน์แก่กลุ่มนี้ตั้งแต่ 10 – 40 % เมื่อเข้ามาทำการค้ากับไทย

จากเหตุผลข้อมูลเหล่านี้ ที่อดีตองค์การนำชุดที่ 4 โดยเฉพาะกรรมการการเมืองส่วนใหญ่ นอกจากไม่ยึดกุมระเบียบการพรรค เรียกประชุมตามกำหนดเวลา เพื่อแก้ปัญหาการนำที่ดำรงอยู่ภายในองค์การนำด้วยกันเองแล้ว ยังละทิ้งทฤษฎีปฏิวัติพื้นฐานของพรรคและก้าวไม่ทันต่อสถานการณ์ที่เป็นจริง ของระบอบทุนนิยมโลกและสังคมไทยอีกด้วย

ดังนั้น จึงมีปัญหาทางด้านการเมืองของพรรคอย่างแน่นอน ที่เห็นได้ชัดคือ ปัญหาแนวทางการเมืองที่จะต้องกำหนดเป้าหมายการปฏิวัติ พลังการปฏิวัติและหนทางปฏิวัติ

อดีตองค์การนำนี้ กลับไปสามัคคี “ กลุ่มทุนผูกขาดศักดินาที่มีอำนาจเหนือรัฐ ” ซึ่งเป็นศัตรูหมายเลขหนึ่งของสังคมไทย ที่เกิดจากปัญหาความรับรู้กลายเป็นปัญหาจุดยืนและอุดมการณ์ของพรรค อันเป็นปัญหาการต่อสู้ตามแนวทางของพรรค อันไม่อาจประนีประนอมกันได้

อีกอย่าง อดีตคณะกรรมการบริหารกลางชุดที่ 4 ถ้าไม่นับบุคคลที่ลาออกจากพรรคโดยสมัครใจ และผู้ที่ไปรับมาตรา 17 สัตตะ ในปี 2530 คงเหลือเพียง 1 ใน 6 เท่านั้น นี่คือ ความจริงทางภาวะวิสัยที่ไม่ขึ้นต่อเจตจำนงทางอัตวิสัยของใคร

ผมจึงเห็นว่า ถ้าไม่ประกาศจุดยืนของอดีตเลขาธิการพรรค ก็ยิ่งจะทำให้พรรค คอมมิวนิสต์แห่งประเทศไทยเสียหาย กลายเป็นพรรคอนุรักษ์นิยมที่มีจุดยืนไปร่วมมือกับชนชั้นปกครองกดขี่ขูดรีดประชาชนไทย

คำแถลงในปีนี้ จึงต้องชี้แจง ทำความเข้าใจกับมิตรสหายทั้งหลาย ด้วยหลักการ “ ช่วยเหลือและต่อสู้ ” ที่ผมพยายามอย่างที่สุดในการรักษาความสามัคคีในหมู่มิตรสหายไว้

ธง แจ่มศรี

หมายเหตุ เอกสารชิ้นนี้ เป็นเอกสารภายในพคท. ที่ชี้แจงประกอบ คำแถลงเนื่องในวาระการก่อตั้งพรรคคอมมิวนิสต์แห่งประเทศไทยครบรอบ 67 ปี

ที่มา บอร์ดไฟลามทุ่ง

ทุนบ้านนอก

admin — Mon, 11 Jan 2010 02:10:08 +0700

ทัศนะของนักวิชาการบ้านนอก ต่อเรื่อง ”ทุนบ้านนอก”

ฉลาดชาย รมิตานนท์ : ปัจจุบัน เวลาที่เราพูดถึงคำว่าทุน เรามักจะใช้นิยามความหมายของนักเศรษฐศาสตร์กันโดยตลอด เมื่อเรามองคำว่าทุนผ่านนิยามความหมายของนักเศรษฐศาสตร์เช่นนี้แล้ว เวลาที่เรามาวิเคราะห์ถึงวิกฤตทางเศรษฐกิจในช่วงที่ผ่านมา จนกระทั่งปัจจุบัน

เราจึงมองว่าเป็นวิกฤตของทุน ซึ่งจะต้องหาทุนมาจากต่างประเทศเข้ามา แต่ผมคิดว่า คำว่าทุนในความหมายดั้งเดิมหรือทั่ว ๆ ไป ซึ่งไม่เฉพาะสังคมไทยนั้น และรวมทั้งสังคมไทยด้วย

“ ทุน ” หมายความถึงสิ่งที่เรามีอยู่ก่อนแล้ว และไม่ต้องไปกู้ยืมใครมา บางทีเราจะได้ยินคำว่า ”ต้นทุน” หรือเราจะได้ยินว่า เรามีแรงงานเป็นทุนอยู่แล้ว เรามีที่ดิน ไร่นาเป็นทุนอยู่แล้ว

อันนี้มันมีนัยยะว่าเป็นสิ่งซึ่งเรามีอยู่โดยที่เราไม่ต้องไปกู้ไปยืมใครเขามา ทุนพวกนี้มีอยู่เพื่ออะไร คำตอบคือมีอยู่เพื่อใช้ในการดำรงชีวิต เพราะฉะนั้นทุนในความหมายที่แท้จริง น่าจะเป็นทุนที่กล่าวถึงนี้

คำว่า”ทุน” ในความหมายของนักเศรษฐศาสตร์หรือนักพัฒนาทำให้คำว่า”ทุน”ของเรามีความหมายแคบลง กลายเป็นแต่เพียง”เงิน” ทั้งๆที่ความหมายที่กว้างของคำว่า”ทุน” น่าจะรวมเอาเรื่องของที่นักเศรษฐศาสตร์แยกเอาว่าเป็นเรื่องที่ดิน แรงงาน เงินทุน และเทคโนโลยีเข้าไปด้วย.

ในภาวะที่เรายังต้องเผชิญกับวิกฤตเศรษฐกิจ จะต้องมาตีความคำว่า”ทุน”กันใหม่ เพราะว่าแนวทางการพัฒนาเศรษฐกิจต่อไปนั้นจะต้องหลากหลาย เมื่อหลากหลายแล้วก็จะต้องมาดูว่า คำว่า”ทุน”ดั้งเดิมแล้วมันคืออะไร ?

ซึ่งผมคิดว่าในสังคมไทย หรือวัฒนธรรมไทย คำว่าทุนมันมีความหมายที่มากกว่า”เงิน”. ที่นี้เมื่อดูแล้วมันมีความหมายมากกว่าเงิน ผมคิดว่ามันมีวิธีดูง่ายๆ ก็คือดูที่ทุนซึ่งมันเป็นสิ่งของ เป็นวัตถุจับต้องได้ เป็นรูปธรรม

ไม่ว่าจะเป็นที่นา ที่สวน หรือเป็นป่า เป็นที่ดิน เป็นแม่น้ำลำห้วย หรือไม่ว่ามันจะเป็นจอบเป็นเสียม เป็นมีมีด เป็นขวาน หรือจะเป็นสายสร้อย เป็นกำไร หรือเครื่องประดับต่างๆ เหล่านี้ผมเห็นว่าเป็น”ทุน” เพราะเรามีอยู่.

ศิลปกรรม สถาปัตยกรรม กวีนิพนธ์ เพลงพื้นบ้าน การละเล่นต่างๆ สิ่งเหล่านี้ล้วนเป็นทุนทั้งนั้น มันช่วยให้เราสามารถดำรงชีวิตอยู่ได้ เพราะการดำรงชีวิตของเรานั้นมันไม่ได้มีเพียงแค่มิติเดียว คือมิติทางด้านเศรษฐศาสตร์เท่านั้น

การดำรงชีวิตของเรามีหลายมิติ เช่นการพักผ่อน การชื่นชมในศิลปะ การชื่นชมในธรรมชาติ หรือการชื่นชมในเพื่อนมนุษย์ด้วยกันเอง เหล่านี้มันมีอยู่ และเข้าอยู่ในเรื่องของ”ทุน”ในลักษณะที่สอง คือเป็นทุนที่จับต้องไม่ได้ เป็นนามธรรม. ซึ่งผมคิดว่า เรื่องที่สำคัญที่สุดก็คือเรื่องของ”ความคิด”.

บางครั้งเราได้ยินประโยคว่า “เรามีความคิดเป็นทุนเดิมอยู่แล้ว” เพราะฉะนั้น”ความคิด”ผมคิดว่ามันเป็นทุน. …และถ้ามีเวลาจะคุยกันต่อไปว่า ระบบคิดของสังคมไทยมันถูกทำให้เปลี่ยนไปอย่างไร แล้วเราก็เลยเสียทุนทางความคิดของเราไป.

เรื่องของสติปัญญาก็เป็น”ทุน” เราจะมองว่าเงินเป็นทุนอย่างเดียวไม่ได้. สติปัญญาที่จะคิดแก้ไขปัญหา ในการตัดสินว่าเราจะดำเนินชีวิตอย่างไรถึงจะมีความสุข หรือประสบความสำเร็จ เรื่องของสติปัญญาจะต้องมี และจัดว่าเป็นทุน.

ศีลธรรมและจริยธรรมก็เป็นทุน เพราะถ้าเราไม่มีสิ่งเหล่านี้สังคมก็อยู่ไม่ได้ ถ้ามองในระดับครอบครัว ครอบครัวก็อยู่ไม่ได้ หรือถ้ามองในระดับชุมชน ถ้าชุมชนไม่มีศีลธรรมก็อยู่ไม่ได้.

ระดับประเทศ ถ้าคนในประเทศ คนในสังคมไทยละทิ้งศีลธรรม-จริยธรรม ก็อยู่ด้วยกันไม่ได้ สังคมก็คงแตก มีทะเลาะเบาะแว้งและเกิดปัญหาขึ้นมากมาย.

เรื่อง”สุนทรียะ”ก็เป็นทุน อันนี้ผมไม่ได้หมายถึงสุนทรียะที่จะไปดูงานศิลปะที่ถูกตีค่าเป็นเงินว่างานชิ้นนี้ 3 แสนนะ หรือ 5 แสนนะ เราถึงจะดูสวย. สุนทรียะในที่นี้หมายถึงมองอะไรทั้งหมดออกไปรอบตัวเรา ไม่ว่าจะเป็นธรรมชาติก็ดีหรือสิ่งซึ่งมนุษย์สร้างขึ้นมาก็ดี

แล้วเห็นความสวยความงามของมันและทำให้เกิดความสุขใจ ความพอใจ เกิดความสบายใจเกิดความสงบในตัวเอง รวมทั้งเกิดความสงบที่จะอยู่ร่วมกับคนอื่นหรืออยู่ร่วมกับธรรมชาติ ผมคิดว่ามันเป็น”ทุน”อีกชนิดหนึ่งที่สำคัญมาก และมันไม่ได้ถูกนับรวมเข้าไว้ในทางเศรษฐศาสตร์.

“ภูมิปัญญาชาวบ้าน” อันนี้ก็เป็นทุน. ถ้าจะให้ความหมายของคำว่า”ภูมิปัญญาชาวบ้าน”แล้ว น่าจะหมายถึง ความรู้ที่จะสามารถแก้ปัญหาสิ่งที่เกิดขึ้นกับชีวิตประจำวันได้.

เราทำได้สำเร็จและสืบทอดถ่ายทอดกันมาเรื่อยๆ อันนี้คือ”ภูมิปัญญาชาวบ้าน” โดยไม่จำเป็นต้องอธิบายว่า มันเป็นวิทยาศาสตร์หรือไม่เป็นวิทยาศาสตร์ ถ้ามันใช้ได้ก็คือว่าเป็น”ภูมิปัญญาชาวบ้าน”.

เพราะฉะนั้นผมขอสรุปในตอนนี้ว่า เรามีคำว่า”ทุน” หรือ”ต้นทุน” ที่มีความหมายเกินกว่าทุนในทางเศรษฐศาสตร์ ซึ่งทุนในความหมายทางเศรษฐศาสตร์ก็คือเงิน เพราะฉะนั้นเวลาที่เราต้องไปขอกู้ยืมเขามาแล้ว มันก็เกิดภาวะวิกฤต

แต่”ทุน”ที่ผมเรียนให้ทราบนี่ เราไม่ต้องไปกู้ เรามีมาแต่เดิม เพราะฉะนั้น ความล้มเหลวของเศรษฐกิจไทยที่เราต้องเผชิญหน้าอยู่ในเวลานี้ก็คือ การที่เราต้องไปพึ่งพาทุนต่างประเทศ เพราะเราไปกู้เขามา. ดังนั้นเราจะเห็นว่า คนไทยแต่ดั้งแต่เดิม เราไม่นิยมกู้หนี้ยืมสิน.

เราถือว่า การไปกู้หนี้ยืมสิน เป็นการไม่ประสบความสำเร็จในชีวิต คนที่มีความสุขในชีวิตคือผู้ที่ไม่ต้องเป็นหนี้เป็นสินใคร. แต่เมื่อมีการพัฒนาประเทศเมื่อ 30-40 ปีที่ผ่านมา เราถูกเปลี่ยนความคิดว่า การไปกู้ยืม โดยเฉพาะการกู้ยืมจากสถาบันทางการเงิน หรือจากต่างประเทศก็ดี กลายเป็นของดี.

ยิ่งถ้าหากว่ามีหนี้เยอะ บอกว่ามีเครดิตเยอะ ก็บอกว่าเป็นคนที่ประสบความสำเร็จ เป็นนักลงทุนที่ดี. ดังนั้นเราก็เลยพังพินาศสันติโรเมื่อทุนมันไหลออกจากประเทศเรา.

อีกอันหนึ่งซึ่งผมขอออกความเห็นด้วยก็คือ คำว่า”บ้านนอก” ซึ่งรายการทีทรรศน์ท้องถิ่นตอนนี้ใช้คำว่า”ทุนบ้านนอก”. ผมคิดว่าเรื่องนี้เป็นเรื่องที่สำคัญ เพราะเราเคยมองว่า”บ้านนอก”เป็นที่ที่อยู่ของคนโง่ เป็นที่ที่อยู่ของคนจน เป็นที่ที่อยู่ของคนซึ่งด้อยพัฒนา เป็นอะไรที่เชยหรือเรื่องอะไรที่ล้าสมัย.

เพราะฉะนั้น บ้านนอกจึงมีภาพลบอยู่ตลอดเวลา. ผมคิดว่าเมื่อมาถึงช่วงนี้แล้ว เราคงจะต้องมาดู”บ้านนอก”กันใหม่ ในทัศนะที่ถูกต้องกับความเป็นจริงมากขึ้น.

การพัฒนาของประเทศไทยในรอบ 40 ปี หรือมองเลยย้อนไปถึงยุคประวัติศาสตร์อะไรก็แล้วแต่ เราจะพบว่า ศูนย์กลางของประเทศ ไม่ว่าจะเป็นกรุงเทพหรือที่ไหนก็แล้วแต่ มันเติบโต ร่ำรวย และมีอำนาจขึ้นมาได้ ก็เพราะว่ามันได้ดูดเอาทุนในรูปแบบต่างๆจากบ้านนอกเข้ามา.

เมื่อเราต้องมาเผชิญกับภาวะเศรษฐกิจแบบปัจจุบัน ฟองสบู่แตก บ้านนอกน่าจะต้องถูกมองในฐานะที่เป็นผู้ที่จะมากู้วิกฤต, บ้านนอกน่าจะเป็นตัวแบบ อย่างน้อย ใน 2-3 เรื่องต่อไปนี้ คือ

ในเรื่องของ”การพัฒนาอย่างยั่งยืน”. แนวความคิดนี้พูดกันมา 10-20 ปีแล้ว แต่ว่ามันยังไม่เคยถูกนำมาปฏิบัติ หรือถูกนำมาถกกันให้มันแตก. ผมคิดว่าการพัฒนาอย่างยั่งยืน มันได้ปรากฎในวิธีคิดแบบบ้านนอก หรือในวัฒนธรรมบ้านนอกมานานแล้ว

ยกตัวอย่างเช่นเรื่องของการพัฒนาอย่างยั่งยืน จะต้องไปเชื่อมโยงกับการอนุรักษ์ทรัพยากรหรือสิ่งแวดล้อม. ผมคิดว่า คนบ้านนอกหรือคนในชนบท ได้พยายามที่จะอนุรักษ์ดิน,น้ำ,ป่า, มาโดยตลอด

แต่ว่าผู้ซึ่งมาทำลายกลายเป็นว่า เป็นนโยบายการพัฒนาที่เราใช้เศรษฐกิจเป็นเครื่องวัดความด้อยหรือไม่ด้อยของการพัฒนา เพราะฉะนั้นเราน่าจะได้ข้อสรุปว่า วิถีชีวิตแบบบ้านนอก การใช้ทรัพยากรแบบบ้านนอกซึ่งคนชนบทเขาทำกันอยู่

แท้ที่จริงแล้วก็คือ การรักษาทรัพยากร รักษาดิน รักษาน้ำ รักษาป่า รักษาความหลากหลายทางชีวภาพ. และนี่ก็คือการพัฒนาอย่างยั่งยืนนั่นเอง.

เราไม่สามารถที่จะไปดูตัวแบบของการพัฒนาอย่างยั่งยืนจากในกรุงเทพได้เด็ดขาด, เราไม่สามารถที่จะเอาตัวแบบของการพัฒนาอย่างยั่งยืนจากนโยบายของรัฐหรือหน่วยงานของรัฐได้อย่างเด็ดขาด เพราะเราก็เห็นแล้วว่า กรุงเทพมันพัฒนาอย่างไม่ยั่งยืน.

อีกด้านหนึ่งของการพัฒนาอย่างยั่งยืน ผมคิดว่า “บ้านนอก”น่าจะเป็นคำตอบของ”จริยธรรมของการพัฒนา”.

การพัฒนา เรามักไม่ค่อยพูดถึง สิ่งที่เราเรียกว่าอุดมการณ์หรือจริยธรรมที่อยู่เบื้องหลัง เราพูดถึงแต่ว่าการพัฒนามันจะต้องสร้างโน่นสร้างนี่ มันจะต้องมีการเติบโตทางเศรษฐกิจ มีถนน มีเขื่อน มีสิ่งก่อสร้าง หรืออะไรก็แล้วแต่. ด้านนั้นเป็นเพียงด้านเดียว และเราก็พบว่า ถึงแม้ว่าเราจะทำไป มันก็ไม่ได้ช่วยให้มนุษย์มีความสุขขึ้น.

การพัฒนาอย่างยั่งยืนนี่ มันจะต้องมีศีลธรรม มีจริยธรรม ซึ่งเราพูดกันตลอดเวลาแต่ก็ไม่เคยทำ เราบอกว่าจะต้องมีการพัฒนาทางจิตใจ ซึ่งสำคัญมาก แต่เอาเข้าจริงก็ไม่ได้ทำ.

ผมคิดว่าถ้าเรามองออกนอกกรุงเทพฯมา ไปตามบ้านนอก ไม่ว่าจะเป็นภาคเหนือ ภาคใต้หรือภาคอีสาน เราจะพบว่าวิถีชีวิตของคนบ้านนอก มันยังมีอยู่พอสมควร ก็คือสิ่งที่เราเรียกว่า”ความเจริญทางจิตใจ”หรืออย่างน้อยเราก็เรียกว่า มันยังไม่เสื่อมทรามทางจิตใจมากนัก มันยังคงอยู่. ในส่วนนี้ ผมคิดว่าบ้านนอกน่าจะเป็นตัวแบบของการพัฒนาอย่างยั่งยืนได้.

ทัศนะของพระ, นักวิชาการ, และประชาชน ต่อเรื่อง”ทุนบ้านนอก”

พระภิกษุรูปหนึ่ง / วัดอุโมงค์ : สังคมไทยเรายืดหยุ่นอยู่มากภายใต้วิกฤตเศรษฐกิจที่เกิดขึ้นอยู่ในเวลานี้ เป็นเพราะสิ่งที่พุทธศาสนาสอนว่า สังคมเราอยู่ได้ด้วยความสามัคคี หรือความสามัคคีก่อให้เกิดความสุข.

การร่วมมือร่วมใจกันในการแก้ไขปัญหาของคนในชุมชน เราเรียกว่าเป็นความสามัคคี. นอกจากนี้สังคมเรายังสอนให้รู้จักเรื่องของ”ทาน”, “ความเมตตา” เป็นการช่วยเหลือเกื้อกูลกันด้วย ทำให้สังคมบรรเทาเบาบางจากทุกข์ที่เราประสบลงไปได้มาก สิ่งต่างเหล่านี้ถือว่าเป็นทุนทางสังคมเช่นเดียวกัน

ในช่วงวิกฤตเศรษฐกิจนั้น แรงงานจำนวนมากได้ไหลกลับสู่ชนบท และได้รับการรองรับจากคุณธรรมต่างๆเหล่านี้ที่ยังคงมีอยู่ในสังคมไทย สิ่งเหล่านี้ได้ลดเอาความเสียดทานและความคับขันของวิกฤตลงมาได้พอสมควร และเป็นที่มาของข้อสงสัยที่ว่า

ทำไมสังคมไทยเมื่อเกิดภาวะวิกฤตทางเศรษฐกิจเช่นนี้แล้ว ทำไมสังคมจึงไม่เกิดความรุนแรง ทั้งนี้เพราะว่าสังคมพุทธเป็นสังคมซึ่งมีความยืดหยุ่น เป็นสังคมซึ่งมีความเห็นอกเห็นใจ เป็นสังคมที่มีการปลอบประโลมจิตใจซึ่งกันและกัน.

ในช่วงที่บ้านเมืองยังไม่พ้นภาวะวิกฤตเศรษฐกิจอยู่ในช่วงเวลานี้ ขอพูดถึงในเรื่องของเศรษฐศาสตร์เชิงพุทธเอาไว้สักเล็กน้อย คือ ในเรื่องของการผลิตก็ดี การบริโภคก็ดี สิ่งต่างๆเหล่านี้ในทางพุทธศาสนาก็คือ เป็นการผลิตเพื่อยังอัตภาพ หรือเพื่ออยู่รอด เพื่อให้สามารถดำรงอยู่ได้เท่านั้น

เพื่อกระทำคุณงามความดี ไม่ใช่บริโภคด้วยความลุ่มหลงหรือมัวเมา และการผลิตนั้นก็ต้องทำการผลิตด้วยการทุ่มเทลงไปอย่างมีจริยธรรม มีความขยันหมั่นเพียร มีวิริยะอุตสาหะ มีความพากเพียรพยายาม.

ชาวบ้าน ต.แม่ทา : หลายคนที่ออกจากตำบลหมู่บ้าน เพื่อไปประกอบอาชีพในเมือง ได้หวนกลับมาในช่วงภาวะเศรษฐกิจตกต่ำ. อีกหลายคนที่อยู่ในพื้นที่ ก็ประสบกับปัญหาเรื่องปากท้อง เผชิญกับปัญหาเกี่ยวกับความแห้งแล้ง และการจัดการทรัพยากร ดิน น้ำ ป่า

ทำให้เราชาวบ้านตำบลแม่ทา มารวมกลุ่มกัน. ทั้งนี้เพื่อมาร่วมกันคิดและปรึกษาหารือกัน หลายคนพบว่า มีปัญหาคล้ายๆกัน ก็ได้มารวมตัวเป็นกลุ่มปัญหาต่างๆขึ้น ทั้งนี้เพื่อให้เกิดพลังในการแก้ไขปัญหา.

ถ้าท่ามกลางสิ่งที่เกิดขึ้นอยู่ในเวลานี้ หากทุกคนต่างคนต่างอยู่ ต่างคนต่างเผชิญกับปัญหาลำพัง จะแก้ไขปัญหาไม่ได้ เพราะฉะนั้นจึงเกิดมีการรวมกลุ่มกันขึ้น โดยมีกฎกติกาและเป้าหมายที่ชัดเจน เฉพาะที่ในตำบลแม่ทามีการรวมกลุ่มปัญหากันขึ้นถึง 20 กว่ากลุ่ม

แต่บางครั้งพวกเราก็ต้องประสบกับปัญหาที่กลุ่มต่างๆเท่าที่มีอยู่ รวมตัวกันแล้วก็ยังไม่สามารถแก้ปัญหาได้ ก็จะเชื่อมโยงกันกับกลุ่มอื่นๆอย่างเป็นเครือข่ายที่ใหญ่ขึ้น. กลายเป็นชุมชนเครือข่ายทั้งหมดของลุ่มน้ำแม่ทา ซึ่งใหญ่กว่าตำบลมาก.

การรวมกลุ่มกันขนาดใหญ่เช่นนี้ทำให้เราสามารถแก้ไขปัญหาได้ใหญ่ขึ้นได้.ปัจจุบันเครือข่ายเหล่านี้ สามารถอนุรักษ์และปกป้องผลประโยชน์ และจัดการทรัพยากรของตัวเองได้

โดยเรามีทุนที่มีอยู่เดิมคือ”ทุนธรรมชาติ” และ”ทุนองค์ความรู้” และ”ภูมิปัญญา”ซึ่งมาจากประสบการณ์ นำเอาสิ่งต่างๆเหล่านี้มาพัฒนาเป็นเครือข่ายการเรียนรู้ร่วมกัน เพื่อนำไปใช้ในการแก้ปัญหา.

การรวมตัวกันเช่นนี้ ได้ประสบผลสำเร็จพอสมควรในหมู่ชาวบ้านตำบลแม่ทา มีหน่วยงานราชการจากกระทรวงเกษตรและกระทรวงมหาดไทยไปดูงานอยู่เสมอ และได้นำเอาสิ่งที่ชาวบ้านทำ มากำหนดเป็นแนวทางการพัฒนา

อ.เครือมาศ วุฒิการ : ดิฉันอยากจะพูดเรื่อง”ทุนบ้านนอก”ในอีกมุมมองหนึ่ง นั่นคือ หากเราจะถามคนเฒ่าคนแก่ว่า บุคคลเหล่านี้มีชีวิตอยู่เพื่ออะไร ? และปรากฏในผลงานของการวิจัยที่ถามในเรื่องนี้ ปรากฏว่าคนเฒ่าคนแก่ตอบว่า “มีชีวิตอยู่เพื่อสั่งสมบารมี”.

และคำว่า”บารมี”ในที่นี้ มิได้หมายถึงอำนาจ หรือหมายถึงเงินทองซึ่งเราใช้กันในปัจจุบัน แต่เป็นการบำเพ็ญเพียรตามอย่างสมเด็จพระสัมมาสัมพุทธเจ้า โดยปรากฎในชาดกต่างๆหรือเรื่องเล่าที่จำๆกันสืบต่อมา.

เราจะพบว่าคนที่เติบโตมาในท่ามกลางปู่ย่าตายาย จะมีวัฒนธรรมของการฟัง ทั้งในชาดกต่างๆที่บันทึกไว้ในคัมภีร์ แล้วก็ถ่ายทอดต่อๆกันมาจากยายสู่หลาน.

ดิฉันเองก็เติบโตมาจากยายที่เล่าชาดกให้ฟัง หมาขนคำ(ขนเป็นสีเหลืองทองคำ), นางผมหอม, หงษ์หิน, เต่าน้อยอองคำ เหล่านี้ได้สร้างกรอบที่เป็นรูปแบบพฤติกรรมของคนที่อยู่ในชุมชนนี้มาโดยตลอด. แล้วก็อยู่ในศิลปกรรม อยู่ในผืนผ้า อยู่ในจิตรกรรม อยู่ในวัด ในรูปแบบต่างๆ ทั้ง ช้าง ม้า พญานาคต่างๆ ล้วนมาจากนิทานชาดกทั้งสิ้น.

พื้นฐานของการสั่งสมบารมีนี้ ทำให้เรารู้ว่า เป็นกลไกในการระงับความรุนแรงในสังคม. อย่างเป็นต้นว่า เมื่อ 10 ปีที่แล้ว, ดิฉันเคยขับรถยนต์ไปชนคนๆหนึ่งด้วยความผิดของดิฉันเอง แต่คนที่ถูกชนบอกว่า ไม่ใช่ความผิดของดิฉัน แต่เป็นกรรมของตัวเขาเอง.

อันนี้ดิฉันไม่เข้าใจ เข้าใจไม่ได้เลยเมื่อสมัยก่อนเมื่อ 10 ปีที่แล้ว. แต่เริ่มเข้าใจได้เมื่อไม่นานมานี้ ด้วยฐานแห่งการระงับความรุนแรงของคน, เมื่อใจเราไม่โกรธ ดิฉันคิดว่าใครก็ทำร้ายเราไม่ได้. และการสั่งสมบารมีนี่ ของใช้ เครื่องใช้ต่างๆ ทำขึ้นด้วยใจจะผูกพันกัน.

อย่างคนที่แม่แจ่ม จะไม่ทิ้งเสื้อผ้าที่เขาทำมากับมือมาเก่าก่อน เขาบอกว่ายังไงๆก็ยังใช้อยู่ ไม่ใช่วัฒนธรรมของการขายของเก่าเมื่อไม่กี่ปีมานี้ ที่มีการเปิดท้ายรถขายของ

วิกฤตการณ์ทางเศรษฐกิจที่เรายังเผชิญหน้าอยู่นี้ “ทุนทางวัฒนธรรมดั้งเดิม” หรือ”ฐานทางวัฒนธรรม”ช่วยแก้ไขปัญหาได้หรือไม่ ? หรือช่วยได้อย่างไร ? ดิฉันคิดว่า จริง ๆ แล้ว ช่วงนี้เป็นช่วงหัวเลี้ยวหัวต่อในสังคมบ้านเรา การที่เราเผชิญปัญหา ดิฉันคิดว่ามองในแง่ที่ดีนะคะ

เราได้มาถึงจุดเปลี่ยนที่เราจะสามารถ ซึ่งภาษาทางเหนือเราเรียกว่า”มึ้ง”นะคะ คือการหันกลับคืนสู่วัฒนธรรมดั้งเดิมได้ หากว่าเรามีผู้นำประเทศที่ดี สามารถเชิดชูฐานทางวัฒนธรรมของเราได้ ไม่ใช่ยึดติดกับว่าจะพัฒนาอย่างไรให้กลับไปเหมือนเดิม หรือยึดเอาฐานทางด้านเศรษฐกิจเป็นหลัก.

ดิฉันคิดว่าที่เราฟื้นตัวกลับมาได้ก็เพราะเรามี”ทุน”เหล่านี้อยู่แล้วในวัฒนธรรมของเราเอง.

เอ็น.จี.โอ. ผู้หญิง : ถ้าเรามามองในเรื่องของทุนทางสังคม อยากจะหมายรวมไปถึงเรื่องของกำลังสมอง และกำลังของบุคลากรและกำลังของคนในสังคมด้วย ในการที่จะร่วมกันทำกิจกรรมอะไรกันบางอย่าง.

อย่างในช่วงปัญหาวิกฤตทางเศรษฐกิจ ถ้าถามว่าทุนทางสังคมจะช่วยเหลืออะไรได้นี่ ถ้าเรามองแล้วก็คือว่า, อย่างแรกเลย ถ้าเกิดว่ามีการรวมกลุ่มกันในสังคม แล้วมีการระดมทุนจากสมอง ว่าจะทำอะไรกัน

ปัญหาที่เป็นอยู่ก็จะสามารถแก้ได้ เช่น เราตกงาน ในส่วนของสังคมตรงนี้ เราไม่สามารถที่จะหาเงินที่จะมาจุนเจือครอบครัว รวมถึงเศรษฐกิจของครอบครัวตัวเอง. ตรงนี้ก็คือว่า น่าจะมาลองคุยกัน รวมกลุ่มกันสัก 5-10 คน ระดมกำลังสมองกันว่าเราจะทำกิจกรรมอะไรบ้าง ที่จะสามารถมาจุนเจือในครอบครัวได้

เช่นตกลงกันว่า เราจะมาทำเรื่องของพรมเช็ดเท้าที่ทำจากเศษผ้า พอระดมกำลังสมองตรงนี้ได้แล้ว ต่อจากนั้นให้มามองว่าอะไรที่มีความสำคัญต่อมา นั่นก็คือเรื่องของทุนซึ่งเป็นตัวเงิน แล้วก็ตรงนี้ เราอาจจะรวมเงินกันคนละ 50 บาท ที่จะมาทำตรงนี้

เช่น ซื้อเศษผ้าที่จะมาเป็นวัตถุดิบในการทำงาน ถัดจากนั้นก็ผลิตสิ่งที่เราตั้งใจเอาไว้ขึ้นเป็นผลผลิต หลังจากนั้นถ้ามีการรวมกลุ่ม สิ่งที่เราทำได้ต่อไปก็คือว่า อะไรก็ตาม หรือเมื่อไรก็ตามที่เรามีการรวมกลุ่ม กำลังการต่อรองของเราก็จะเพิ่มมากขึ้น.

นอกจากนี้ เราอาจมองหาความช่วยเหลือเพิ่มขึ้นจากภายนอกด้วยได้ เช่น ศูนย์ส่งเสริมอุตสาหกรรมภาคฯต่างๆ ซึ่งเขาจะมีเงินทุน มีตลาดที่สนับสนุน และการช่วยเหลือให้คำปรึกษาในเรื่องความรู้และอาชีพ รวมไปถึงการช่วยออกแบบให้ด้วย.

ที่พูดมาทั้งหมดนี้โดยสรุปแล้วก็คือ “ทุน”นั้นไม่ได้หมายความว่าเฉพาะตัวเงิน. “การระดมความคิด” การสามารถ”รวมกลุ่ม”กันได้ สิ่งเหล่านี้คือพลังที่ยิ่งใหญ่ซึ่งสามารถแก้ไขปัญหาใดๆก็ตามได้ ตั้งแต่ปัญหาของตัวเราเองไปจนกระทั่งถึงการแก้ไขปัญหาสังคมด้วย.

ตัวแทนกลุ่ม”ฮักเมืองน่าน” : ผมคิดว่า คนบ้านนอกเราไม่เคย”ขาดทุน”. เวลานี้ ทุกสิ่งทุกอย่างก็ยังอยู่กับเรา ทุกสิ่งทุกอย่างยังคอยที่จะเป็นทุนให้เราริเริ่ม เป็นทุนที่ยังรอเราเข้ามาจัดการ.

ผมขอยกตัวอย่าง สิ่งซึ่งเป็นโภคทรัพย์ที่สำคัญของเรา เช่น พันธุ์พืช พันธุ์สัตว์. คนบ้านนอกในสังคมไทยเรา อาชีพหลักคือต้องปลูกข้าว ทำเกษตรเพื่อการยังชีพ. ข้าวถือว่าเป็นหัวใจสำคัญ.

ถ้าจะถามว่าพันธุ์ข้าวว่ามีอยู่กี่ชนิด ? พวกเราทราบไหมครับว่า พันธุ์ข้าวทั่วประเทศ เรามีพันธุ์ข้าวอยู่มากน้อยเพียงใด ? คำตอบก็คือ เรามีพันธุ์ข้าวอยู่มากกว่า 1 หมื่นสายพันธุ์กระจายอยู่เต็มไปหมดทั้งประเทศ.

เฉพาะแหล่งที่ผมอยู่เพียงจังหวัดเดียว เราสามารถรวบรวมพันธุ์ข้าวได้มากกว่า 200 สายพันธุ์, และเฉพาะคนที่ปลูกข้าวไร่เท่านั้นมีอยู่มากกว่า 100 สายพันธุ์ อันนี้เฉพาะเขตเดียวหรือพื้นที่เดียวเท่านั้น. ดังนั้นผมจึงเชื่อมั่นว่า ทุนบ้านนอกทั้งประเทศของเรายังมีอยู่มากมาย ดังตัวอย่างเฉพาะเรื่องของพันธุ์ข้าวเท่านั้น.

อีกตัวอย่างหนึ่งก็คือว่า เมื่อหลายปีที่ผ่านมา ผู้คนหลั่งไหลเข้าไปในกรุงเทพฯ ไปในเมืองใหญ่เพื่อไปหางานทำมาจุนเจือครอบครัว แต่ ณ วันนี้ หลายคนต้องหวนกลับบ้านมาเพราะว่า ด้วยเหตุที่มีการถูกเลิกจ้าง หรือด้วยเหตุมีการเลิกกิจการอันเนื่องมาจากภาวะเศรษฐกิจ.

อันนี้พบว่าผู้คนจำนวนมากต้องกลับคืนสู่ถิ่นฐานเดิมของเรา พันธุ์ข้าวแต่เพียงรายสองรายซึ่งสู้อุตส่าห์รักษาไว้ ก็ยังกลายเป็นทุนให้พี่น้องได้มาขอหยิบยืม เพื่อนำไปปลูกและนำมาใช้. ที่จังหวัดน่านซึ่งผมอยู่ มีการปลูกข้าว ทั้งข้าวไร่ข้าวนาเพิ่มขึ้น แล้วออกดอกออกผล.

ดังนั้น บ้านนอกของเราไม่เคย”ขาดทุน” เรายังมีอะไรหลายอย่างซึ่งเป็นทุนมากมายไปกว่านี้อีก. เมื่อไม่กี่ปีที่ผ่าน พวกเราคงได้รับข่าวคราวที่ปรากฎขึ้นในลำน้ำน่าน ชาวบ้านเห็นว่าปลาหายไป

ชาวบ้านเห็นว่าพันธุ์สัตว์น้ำหายไป. เราได้รวมตัวกันจัดการใหม่ ได้มีการทำวังปลาขึ้นมาใหม่ ตอนนี้เราได้แบ่งเขตกันชัดเจนว่าตรงไหนเราจะอนุรักษ์ ตรงไหนเราควรจะจับขึ้นมากินได้ ตรงไหนควรจะใช้เป็นแหล่งพักฟื้น.

ซึ่งขณะนี้มีถึง 70 กว่าวังปลาตลอดสายน้ำ. และเรามีปลาเป็นล้านๆตัว ถ้าคูณเป็นเงินก็คงจะเยอะ แต่เราไม่อยากจะให้คิดกันตรงนั้น เพียงแต่บอกว่า ปลาในแหล่งน้ำตามธรรมชาติ เป็นทุนสำคัญในการดำรงชีพของพี่น้องในแถบลุ่มน้ำนั้น.

อีกตัวอย่างหนึ่งนะครับก็คือ”ป่า” ซึ่งเป็นแหล่งสำคัญที่ให้น้ำ เป็นแหล่งสำคัญซึ่งใช้เป็นทรัพยากรนำมาใช้ในการปลูกสร้าง เป็นแหล่งสำคัญที่คอยให้อาหารพื้นบ้านแก่พวกเราอีกหลายชนิด. เรามีเครือข่ายชาวบ้านที่ทำหน้าที่ดูแลรักษาป่าอยู่ถึง 39 ป่า ณ เวลานี้.

ซึ่งอันนี้ครอบคลุมพื้นที่หลายแสนไร่ และผมก็ได้มีโอกาสรับทราบอีกเหมือนกันว่า ในเขตภาคเหนือตอนบน หลายจังหวัดได้สร้างเครือข่ายขึ้นมาดูแลรักษาป่าเช่นเดียวกัน. จึงมั่นใจได้ว่า”ทุนบ้านนอกไม่เคยขาด” หรือไม่”ขาดทุนเลย”.

พระนิสิตมหาจุฬาฯ : ในหลักการที่เป็นธรรมมะ เราสามารถที่จะนำมาเป็นทุนและนำมาลงทุนได้เพื่อให้เกิดประโยชน์ได้ต่างๆมากมาย. สำหรับในที่นี้ อาตมาอยากจะยกตัวอย่างขึ้นมาใน 3 ประเด็นเท่านั้นเอง.

ประเด็นแรกก็คือในเรื่องของความร่ำรวย ในแง่มุมทางศาสนานั้น เราไม่ได้มองที่แง่มุมของวัตถุ หรือไม่ได้มองที่ทรัพย์สินหรือฐานะเท่านั้น. ส่วนมากคนจะเข้าใจว่า ความร่ำรวยนั้นเกิดจากทรัพย์สิน แต่ว่าการปรับทัศนคติเรื่อง ” ความร่ำรวย ” ที่มองให้เห็นความร่ำรวยที่แท้ก็คือ ความร่ำรวยทางจิตใจเป็นสิ่งซึ่งสำคัญ.

คนที่เคยไปขายแรงงานหรือไปทำงานในเมือง ซึ่งต้องถอยกลับมาในภาวะเศรษฐกิจตกต่ำ ต้องหวนคืนกลับมาสู่ชนบท ถ้าหากว่ายังปรับความคิดเรื่องนี้ไม่ได้ให้ถูกต้อง ยังถือว่าตัวเองยากจน เพราะอยู่ในหมู่บ้านอยู่ในฐานะที่ไม่ดี อะไรอย่างนี้ จะทำให้อยู่ในหมู่บ้านอย่างไม่มีความสุข.

แต่หากว่าเราปรับทัศนคติตามทุนทางพุทธศาสนา พุทธศาสนาจะบอกว่าความร่ำรวยคือความร่ำรวย บุญ หรือกุศล หรือศีลธรรม, ร่ำรวยในทางการบำเพ็ญประโยชน์ ทางการช่วยเหลือผู้อื่น ทำตนให้เป็นประโยชน์ในแง่ของอรรถจริยา.

ความร่ำรวยตรงนี้มิได้อยู่ที่ฐานะ ไม่ได้อยู่ตรงที่มีบ้านใหญ่โต แต่อยู่ที่ความร่ำรวยทางศีลธรรม ทางการทำความดี บำเพ็ญตนให้เป็นประโยชน์แก่ตนเองและผู้อื่น.

ประเด็นต่อมาก็คือ ระบบชีวิตซึ่งนำการ”ให้”หรือ”ทาน”มาเป็นคุณค่าหรือทุนทางศาสนา เพื่อนำมาใช้. เราจะเห็นว่าวิถีชนบทดั้งเดิมนั้น เราจะได้รับการกล่อมเกลาทางศาสนาในเรื่องของการทำทานอย่างเห็นได้ชัดเจน

ในประเด็นที่ว่า การทำทานนั้น ถูกเสี้ยมสอนหรือถูกสั่งสอนให้เป็นตัวนำในการดำเนินชีวิต คือระบบของการทำบุญทำทาน หรือการไปตักบาตรตั้งแต่เช้า เรามีความสุขที่เราได้ให้ เรามีความกระตือรือร้นที่เราได้ให้ตั้งแต่ตื่นนอน หรือตั้งแต่เริ่มชีวิตวันใหม่. อันนี้เราถูกอบรมสั่งสอนให้มีชีวิตด้วย”การให้”.

การดำเนินชีวิตแบบ”การให้” กับการดำเนินชีวิตแบบ”การเอา”เป็นตัวนำ หรือมีความโลภเป็นตัวนำนั้น มันจะมีระบบซึ่งแตกต่างกัน. การดำเนินชีวิตที่มี”การให้”หรือ”ทาน”เป็นตัวนำ มันจะเป็นไปเพื่อการสร้างสรรค์ เพื่อการเอื้อเฟื้อเผื่อแผ่ แบ่งปัน ช่วยเหลือซึ่งกันและกัน.

แต่ว่าระบบที่เอาความโลภเป็นตัวนำ เริ่มตั้งแต่คิดว่า กูจะเอาอะไรเป็นตัวนำ เป็นระบบชีวิตซึ่งดำเนินไปด้วยความเห็นแก่ตัว เป็นไปเพื่อการแก่งแย่งและการทำลาย

อีกประเด็นหนึ่งนั้นก็คือ ในแง่ของ”การทำงาน”. ในทางพุทธศาสนาคือ”สัมมากัมมันตะ”, “สัมมาอาชีวะ” ระบบคิดตรงนี้ในทางพุทธศาสนาได้ชี้ให้เห็นชัดเจนว่า การงานจริงๆแล้ว ขอให้มันเป็นสัมมา ให้มัน”ชอบ”ให้มัน”ถูกต้อง” ไม่ว่าจะเป็นสัมมากัมมันตะ สัมมาอาชีวะ เราถือว่าการงานเหล่านั้น มีคุณค่ามีความหมาย.

การที่คนหลายคนไม่อยากจะกลับมาสู่ชนบท เพราะมีความเข้าใจว่า อาชีพซึ่งตนจะต้องประสบเจอะเจอก็คือ อาชีพทางด้านกสิกรรมก็ดี พาณิชยกรรมในระดับต่ำก็ดี การทำไร่ไถนา จำพวกนี้ถือว่าเป็นการงานที่ต่ำต้อย อันนี้เป็นความเข้าใจโดยทั่วไป.

แต่จริงๆแล้วในทางพุทธศาสนานั้น เราให้คุณค่าความหมายของการงานทุกอย่าง. การงานทุกอย่างมีคุณค่าความหมายในตัว. มีพระอาจารย์ท่านหนึ่งกล่าวว่า การทำงานนั่นแหละคือการปฏิบัติธรรม.

อ.สมปอง เพ็งจันทร์ : หากจะพูดถึงเรื่องของทุนบ้านนอก งานหัตถกรรมที่คิดและทำกันขึ้นมาซึ่งสืบทอดติดต่อกันมาเป็นระยะเวลาอันยาวนานนั้น ถือว่าเป็นทุนชนิดหนึ่ง, แม้ว่าจะถูกละเลยกันไปก็ตาม

ในช่วงที่ได้มีการพัฒนาอุตสาหกรรมขึ้น และแรงงานเกษตรกรเป็นจำนวนมากได้ไหลเข้าไปในเมือง ดังนั้นเราจะเห็นได้ว่า งานศิลปะหัตถกรรมพื้นบ้านจะมีแต่เพียงคนแก่ หรือคนซึ่งมีอายุ 45 ปีขึ้นไปยังคงรักษาและทำการสืบทอดศิลปหัตถกรรมเหล่านี้กันไว้ต่อๆมา.

การที่หลายคนออกไปทำงานกันตามแหล่งอุตสาหกรรม หรือออกไปทำงานตามร้านค้าหรือห้างสรรพสินค้าต่างๆ ด้วยความรู้สึกที่ว่า งานเหล่านั้นจะทำให้เขามีรายๆได้และความสบายตามมานั้น ปัจจุบันก็ได้พิสูจน์แล้วว่ามันไม่เป็นเช่นนั้น หลายคนถูกเลิกจ้าง ทำให้ต้องหวนคืนกลับมาสู่ชนบท.

งานหัตถกรรมที่ยังคงรักษาไว้ได้ด้วยคนแก่ๆได้เข้ามามีส่วนช่วยให้แรงงานที่ไหลกลับจากภาคเมืองเหล่านี้ได้มีงานทำ มีงานที่ยังรองรับอยู่. ประกอบกับแหล่งวัตถุดิบทางธรรมชาติ เช่น ไม้ชนิดต่างๆ ไม่ไผ่ ก็ยังคงมีอยู่, ทำให้สามารถที่จะนำมาใช้เพื่อเป็นวัตถุดิบในการประกอบการทางด้านหัตถกรรม

แต่อย่างไรก็ตาม ต้องไม่ลืมว่า งานหัตถกรรมต่างๆที่ทำขึ้นมาในอดีตนั้น มันมีหน้าที่ใช้สอยสำหรับการดำเนินชีวิตประจำวันในอดีต แต่ปัจจุบันสังคมได้เปลี่ยนแปลงไป การปรับปรุงศิลปหัตถกรรมให้ตรงกันกับประโยชน์ใช้สอยในการดำเนินชีวิตปัจจุบันก็ถือว่าเป็นสิ่งจำเป็น เพราะจะทำให้หาตลาดได้ง่าย เพราะมีผู้ต้องการ.

อีกประการหนึ่งซึ่งขอเพิ่มเติมในที่นี้ก็คืองานออกแบบก็เป็นเรื่องสำคัญ ซึ่งจะต้องมีการออกแบบหรือมีการประยุกต์อยู่อย่างสม่ำเสมอ พร้อมกันไปกับสังคมซึ่งกำลังเปลี่ยนแปลงไป.

ทัศนะของนักวิชาการบ้านนอก ต่อเรื่อง ”ทุนบ้านนอก”(ต่อ)

ฉลาดชาย รมิตานนท์ : เคยมีการพูดคุยกันว่า เราสามารถแยกทุนบ้านนอกต่างๆออกเป็นประเภทๆได้ไหม ? ผมคิดว่าได้ อย่างเช่น จะเป็นทุนทางวัฒนธรรมประเภทแรก, ทุนทางวัฒนธรรมนี้มิได้หมายถึงอย่างที่ ททท.หมายความ, คือเอาศิลปะไปขาย เอาการแสดงไปขาย

ผมหมายถึงทุนทางวัฒนธรรมที่มันจะช่วยให้เราสามารถจะดำรงชีวิตอยู่ได้ ในช่วงวิกฤต ไม่ว่าจะเป็นเรื่องทางเศรษฐกิจก็ดี เรื่องทางการเมืองก็ดี. นอกจากจะดำรงชีวิตอยู่ได้แล้ว จะต้องดำรงชีวิตอยู่ได้อย่างไม่ทุลนทุลายด้วย คือ อย่างมีความสุข อย่างมีสันติ มีความสงบเย็นในจิตใจของตนพอสมควรโดยไม่ต้องไปทำร้ายคนอื่นเขา.

“ทุนทางวัฒนธรรม”นี้ ถ้าจะแยกออกมา ก็จะได้เป็น”ทุนทางศาสนา” ซึ่งความเชื่อทางศาสนาในที่นี้ เราอาจจะตีความศาสนาว่ามันเป็นพุทธศาสนา แต่จริงๆแล้วสังคมไทยนี่ เราไม่ได้นับถือ”พุทธ”แต่เพียงอย่างเดียว เรานับถือ”ผี”ด้วย คนส่วนใหญ่นับถือผี.

ดังนั้นถ้าเราพูดถึงต้นทุนบ้านนอก เราจะต้องพูดถึงความเชื่อในเรื่องผี, ซึ่งต้องไม่ใช่ผีที่เที่ยวไปหลอกไปหลอนชาวบ้าน หรือผีที่น่ากลัวซึ่งมาทำเป็นภาพยนตร์หรือละครโทรทัศน์.

แต่เป็นผีในความหมายซึ่งเป็นกติการ่วมกันในสังคม เป็นกลไกที่ชุมชนได้ตกลงกันใช้เพื่อสร้างความเป็นเอกภาพก็ดี สร้างความสามัคคีก็ดี หรือรักษาดุลยภาพของสิ่งแวดล้อมก็ดี เหล่านี้ก็คือผีนั่นเอง.

ฉะนั้นเราจะเห็นว่าชาวบ้านเขามีผีต้นน้ำ ผีป่า ผีดอยซึ่งคอยดูแลรักษาสิ่งแวดล้อมต่างๆ ผีรักษาแม่น้ำ ผีรักษาลำห้วย ผีรักษาฝาย รักษานา ซึ่งความเชื่อในเรื่องผีนี้ มันได้มาทำหน้าที่ใน”การอนุรักษ์” ให้ชาวบ้านนอกยังคงรักษาทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมมาได้ยาวนานนับเป็นร้อยๆปีแล้ว.

ผีอีกประเภทหนึ่งซึ่งทางเหนือเราเรียกว่า”ผีปู่ย่า” ถ้าเป็นภาษาภาคกลางเราก็เรียกว่าเป็นผีบรรพบุรุษ หรือถ้าเป็นทางภาคอีสานเขาก็จะเป็นผีปู่ตา หรือพ่อแก่แม่แก่ อะไรต่างๆนานเหล่านี้.

ผีประเภทนี้ก็สำคัญอีกเหมือนกันเพราะได้มาช่วยสร้างสัมพันธภาพที่ดีของคนทำให้คนซึ่งอยู่ในสายสกุลเดียวกัน เป็นญาติพี่น้องกัน ช่วยเหลือเกื้อกูลกัน ทั้งในยามที่ตกทุกข์ได้ยาก ทั้งในยามที่จำเป็นซึ่งต้องมีการระดมแรงงานมาช่วยกัน เช่นการทำไร่ทำนาหรือการเกี่ยวข้าว.

ผีจึงมีความสำคัญ, ในทุกชนเผ่าของประเทศไทย มีความเชื่อในเรื่องผีทั้งนั้น ไม่ว่าจะเป็นชาวไทยพื้นราบหรือชาวไทยภูเขา ความเชื่อเรื่องผีบวกกับความเชื่อเรื่องพุทธ มันช่วยให้เรารักษาทุน หรือทรัพยากรของเราเอาไว้ได้ ตัวอย่างที่ชัดเจนก็คือเรื่องป่าชุมชน เพราะชาวบ้านมีความเชื่อในเรื่องผี ที่ช่วยดูแลรักษาสิ่งแวดล้อม

นอกจากเรื่องของสิ่งแวดล้อม ผมคิดว่าต้นทุนทางวัฒนธรรมในเรื่องของความเชื่อทางศาสนา มันยังช่วยทำให้ เรามีความยืดหยุ่นที่เราจะรองรับวิกฤตต่างๆได้. เหมือนกับที่เขาบอกว่า สถาบันทางการเงินบางสถาบันนี่มันล้มนั้น มันล้มบนฟูก.

ผมคิดว่าบ้านนอกเรา เรามีฟูกที่ดีกว่านั้นอีก ก็คือ”ฟูกทางวัฒนธรรม” เราล้มแล้วไม่เจ็บ. ลูกหลานที่เข้าไปทำงานในเมือง ไปรับจ้างอะไรต่างๆ แล้วตกงานกลับมา มันยังมี”ฟูกทางวัฒนธรรม”ที่รองรับไม่ต้องให้เขาบอบช้ำมากจนเกินไป.

สายสัมพันธ์ทางเครือญาติ ในทางเหนือนี่ การนับถือผีปู่ย่า การนับถือบรรพบุรุษ การนับถือผู้ใหญ่ ถึงปีเขาก็จะต้องกลับมาในพิธีเลี้ยงผีปู่ย่า ก็เป็นการประสานความสัมพันธ์ทางเครือญาติ ที่จะต้องช่วยเหลือเกื้อกูลกัน ถึงปีเขาจะต้องกลับมาดำหัวพ่อแม่ ในตอนปีใหม่หรือสงกรานต์. ในทางภาคอีสานก็มีธรรมเนียมในทางเดียวกัน.

ดังนั้น เราจะเห็นได้ว่า พอถึงเทศกาลเหล่านี้ คนจะหายไปจากกรุงเทพฯเยอะมากเลย นั่นก็คือเขาได้ไปทำให้ฟูกของเขานั้นมันยังคงอยู่ต่อไป. ทีนี้เมื่อเจอสภาวะวิกฤตนี้แล้ว กลับไปเข้าก็ยังมี พ่อแม่พี่น้อง เครือญาติ ซึ่งยังคอยดูแลเอาใจใส่ คอยถามเรื่องทุกข์สุขต่างๆ มีความเอื้อเฟื้อเกื้อกูล มีข้าวกิน มีบ้านอยู่อะไรต่างๆพวกนี้.

และที่สำคัญยิ่งไปกว่านี้ก็คือ ความเชื่อทางศาสนานั้นมันทำให้เกิดความเกื้อกูลกัน ไม่ละทิ้งกัน. และยิ่งประกอบกันเป็นเครือญาติด้วยแล้ว มันก็จะยิ่งมีน้ำหนักมากขึ้น

“ทุนทางทรัพยากร”ก็เป็นอีกอย่างหนึ่งซึ่งเพิ่มขึ้นมาต่อจากทุนวัฒนธรรม. ทรัพยากรนี้ก็มีทั้งดิน มีทั้งน้ำ มีทั้งป่า ซึ่งดิน,น้ำ,ป่านี่ ชาวบ้านจะมองเป็นภาพรวม ไม่แยกออกจากกัน. แต่ถ้าเป็นทางเศรษฐศาสตร์หรือผู้วางแผนการพัฒนาก็ดี ก็จะแยกดินก็เป็นที่ดินไป น้ำก็เป็นน้ำ,

ดังนั้น ที่ดินก็จัดการโดยกรมที่ดิน ป่าก็จัดการโดยกรมป่าไม้ น้ำก็จัดการโดยกรมชลประทาน. แต่ว่า ชาวบ้านเขามองภาพรวมทั้งหมด ดิน,น้ำ,ป่านี่ มันคือที่มาของชีวิตของเขา.

ที่ดินหมายถึงที่สำหรับทำไร่ทำนา ที่สำหรับทำการผลิต และที่อยู่อาศัย, ป่าเป็นที่มาของน้ำ ซึ่งนำมาใช้ในการทำไร่ทำนา นำมาใช้เพื่อการบริโภค ป่าเป็นที่มาของอาหาร, หน้าฝนก็ไปเก็บหน่อไม้ ไปเก็บเห็ด ไปเก็บผักต่างๆ ซึ่งจริงๆแล้วก็เก็บกันได้ทุกๆฤดูตลอดปี.

สมุนไพรก็หาได้ในป่า ก็ยังคงมีอยู่มากพอสมควรในบ้านของเรา. วัสดุที่ใช้ในการก่อสร้าง เช่น ทำรั้ว ทำเสา อะไรต่างๆพวกนี้ วัสดุมุงหลังคา หญ้าคาที่เรามองเห็นกันว่าเป็นวัชพืช ชาวบ้านนำมาใช้ประโยชน์ได้เป็นอย่างดีในการมุงหลังคา. ไม้ในป่าก็สามารถนำมาใช้ทำเครื่องมือในการผลิตได้ เช่นทำด้ามจอบ ด้ามเสียมอะไรต่างๆ.

เชื้อเพลิงในการหุงต้มก็มาจากป่า และที่สำคัญอีกอย่างหนึ่งก็คือ ชาวบ้านเขาใช้ป่าเป็นที่เลี้ยงสัตว์ อย่างในภาคเหนือนี่ เนื่องจากที่พื้นราบนี่มันถูกเปลี่ยนเป็นไร่เป็นนา และถูกใช้ตลอดปี ที่สำหรับเลี้ยงสัตว์มันไม่ค่อยมีแล้ว ชาวบ้านเขาก็เลยใช้วิธีการปล่อยเข้าป่า ป่าก็เลยเป็นที่เลี้ยงสัตว์ไป.

ดังนั้น ดิน,น้ำ,ป่า มันจึงเป็นทรัพยากรที่สำคัญ และในยามที่เศรษฐกิจทรุดนี่ ชาวบ้านก็เซ แต่อย่างที่พูดเอาไว้ เขายังมี”ฟูกทางทรัพยากร”ซึ่งเขาดูแลรักษากันไว้รองรับอยู่ ก็ยังสามารถทำให้มีชีวิตอยู่รอดต่อไปได้.

ทุนอีกชนิดหนึ่ง อาจจะเรียกว่าเป็น”ทุนทางสังคม”ก็ได้. ทุนทางสังคมนี่มันก็จะมีทั้งที่เป็นนามธรรมและเป็นรูปธรรม. ด้านที่เป็นนามธรรมก็คือ สิ่งที่เราเรียกว่า”ภูมิปัญญาชาวบ้าน”.

ภูมิปัญญาชาวบ้านนี้มิได้หมายถึงภูมิปัญญาในการสานแห สานตะข้อง หรือทำกระบวยเท่านั้น แต่ว่าภูมิปัญญาชาวบ้านมันน่าจะหมายถึงเรื่องที่กว้างกว่านั้น รวมทั้งโลกทัศน์ที่ว่า โลกนี้คืออะไร ชีวิตนี้คืออะไร ? โลกทัศน์ ชีวทัศน์มันเป็นอย่างไร ?

ความสุขในชีวิตเป็นอย่างไร ความสำเร็จในชีวิตเป็นอย่างไร ? ผมคิดว่าภูมิปัญญาชาวบ้านเหล่านี้ ด้านหนึ่งมันก็เป็นผลผลิตของพุทธศาสนา แต่อีกด้านหนึ่งมันก็เป็นสิ่งซึ่งเราสืบทอดกันมานานแล้ว นั่นก็คือ ชาวบ้านไม่ต้องการสะสมความมั่งคั่งในทางเศรษฐกิจ.

จะสังเกตุเห็นว่า สมัยก่อนการพัฒนา ชาวนาไทยถูกมองว่าเป็นชาวนาที่ขี้เกียจ เพราะฉะนั้นประเทศไทยก็เลยด้อยพัฒนา. ชาวนาไทยถูกวิเคราะห์โดยนักวิชาการต่างประเทศว่า เป็นพวกที่ไม่ทำการผลิตอย่างเต็มที่ เพราะ

ฉะนั้นจึงเป็นพวกที่ขี้เกียจสันหลังยาว ใช้เวลาว่างไม่เกิดประโยชน์ เช่นว่าไปดักปลา ตีไก่ เล่นการพนัน เพราะฉะนั้น ก่อนมีการพัฒนาได้มีการประเมินลักษณะประจำชาติของชาวนาไทยหรือคนไทยว่า ไม่กระตือรือร้นในทางเศรษฐกิจ

ปัญหาของการพัฒนาในช่วงนั้น เมื่อ 40 ปีที่แล้ว ก็คือ ทำอย่างไรถึงจะเปลี่ยนระบบคิดของชาวนาไทยให้ได้. เปลี่ยนระบบคิดของชาวนาไทยให้เป็นระบบคิดแบบทุนนิยม คือมองอะไรเป็นเงินไปหมด ทำให้เกิดความอยาก เช่น อยากได้โน่นอยากได้นี่ อยากได้ทุกสิ่งทุกอย่าง

คือพูดง่ายๆ สร้างความโลภ. แต่ในขณะที่ต้นทุนทางวัฒนธรรมของเรา ต้นทุนทางสังคมของเรา เราบอกว่าอย่าโลภ อยู่พอมีพอกิน อยู่อย่างช่วยเหลือเกื้อกูล อยู่อย่างเจือจานคนอื่น อยู่อย่างรู้จักให้ทาน. แต่การพัฒนาแบบใหม่นี้บอกว่า”ต้องโลภ” ซึ่งอันนี้มันตรงข้ามกันเลยทีเดียว.

ทีนี้มาดูกันที่ภูมิปัญญาชาวบ้านในทาง”การจัดการ” อันนี้ก็มี. เรานึกว่า”การจัดการ”นี่จะมีก็แต่เฉพาะการเรียนการสอนในมหาวิทยาลัย เช่น วิชาการบริหารธุรกิจ วิชาการบริหารรัฐกิจ หรือการบริหารอะไรก็แล้วแต่ คือวิชาการจัดการ แต่ความจริงแล้วชาวบ้านนี่มีการจัดการของเขา.

การจัดการเรื่องที่ดิน การจัดการเรื่องน้ำ ภาคเหนือนี่เด่นมากในเรื่องของการจัดการเรื่องน้ำ เรามีระบบชลประทานที่ชาวบ้านทำเอง อันนี้สืบย้อนหลังไปได้ 300-400 ปีเลยทีเดียว เราเรียกว่าระบบเหมืองฝาย.

และอีกอย่างหนึ่งซึ่งเราค้นพบเมื่อไม่นานมานี้ก็คือ”ป่าชุมชน” ซึ่งชาวบ้านได้เข้ามาจัดการป่า จัดการดิน จัดการน้ำเองมาโดยตลอด เพราะฉะนั้นเราจึงมีป่าเหลืออยู่จำนวนหนึ่งซึ่งชาวบ้านช่วยกันดูแล. ในภาคอีสานก็มีป่าชุมชนเช่นเดียวกัน.

นี่คือ”ภูมิปัญญาในด้านของการจัดการ”. ที่เราเห็นเป็นรูปธรรมของการจัดการก็คือ จะมีคณะกรรมการหมู่บ้าน คณะกรรมการดูแลในเรื่องป่า คณะกรรมการที่จะจัดการเรื่องเหมืองฝาย ซึ่งในทางเหนือนี่ใหญ่มากเพราะมันกินพื้นที่เป็นหมื่นๆไร่ และก็เกี่ยวข้องกับชีวิตผู้คนเป็นแสน

ดังนั้น องค์กรของชาวบ้านจึงใหญ่มาก และก็มีประสิทธิภาพ คงทน ถาวร ยืนนานมาเป็นร้อยๆปี.

“วิทยาศาสตร์ของชาวบ้าน”ก็มี แต่ว่าวิทยาศาสตร์ของชาวบ้านไม่จำเป็นต้องมาเข้าห้องแล็บพิสูจน์หรือทดลองนะครับ มันเกิดจากการใช้ที่ใช้ได้ผลมาเป็นระยะเวลานาน อันนี้ก็ใช้กันมาเลย เช่นเวลาเขาดูดิน เขาจะรู้ว่าตรงนี้ปลูกข้าวดี ไม่ต้องมาแยกออกว่ามันมี NPK เท่าไหร่

แต่เขารู้จากสีของมัน หรือรู้จากต้นไม้ซึ่งขึ้นในบริเวณนั้น แล้วก็บอกได้ว่าดินตรงนั้นดี. ในบางท้องที่ถึงกับชิมดู และรู้ว่าดินนั้นดี เหมาะที่จะปลูกพืชชนิดนั้นชนิดนี้. (หรือเรื่องของการปลูกต้นฝรั่ง

ชาวบ้านก็สังเกตุว่า ถ้าปลูกต้นฝรั่งตรงๆ มันก็จะสูงขึ้นไปเรื่อยๆ ไม่ค่อยแตกกิ่งก้านสักเท่าไหร่ เมื่อกิ่งก้านมีไม่มาก ผลฝรั่งที่จะติดก็มีไม่มาก ชาวบ้านก็เลยปลูกต้นฝรั่งเอียงเพื่อให้มันได้กิ่งมาก จะได้ติดผลได้มาก เหล่านี้เป็นวิทยาศาสตร์ของชาวบ้านในการเพิ่มผลผลิต).

เรื่องของเมล็ดพันธุ์ เช่น ข้าวหรือผักต่างๆ ชาวบ้านก็มีวิธีการคัดพันธุ์ของเขามาโดยตลอด อันไหนไม่ดีเขาก็จะเลิกใช้ จะใช้แต่พันธุ์ที่ดี. ยกตัวอย่างข้าว เวลาเขาจะเกี่ยวข้าว เมื่อเขาเกี่ยวข้าวแล้ว เขาจะเลือกเอาที่รวงใหญ่ที่สุด หรือเม็ดดีที่สุดเพื่อเก็บเอาไว้ ทั้งนี้เพื่อใช้ในการทำพันธุ์ในปีต่อไป อย่างนี้เป็นต้น

ดังนั้นทั้งหมดนี้เท่าที่เวลาอันจำกัด ผมจึงสรุปได้ว่าทุนบ้านนอกนั้น มีอยู่หลายชนิดหรือหลายประเภทด้วยกัน และเป็นสิ่งที่มีอยู่ เป็นต้นทุนของสังคมไทยเรา

นิธิ เอียวศรีวงศ์ : สรุป

จากการที่เราได้ดูรายการนี้ จะเห็นว่า ทุนซึ่งเรามีอยู่ในท้องถิ่นหรือในบ้านนอกที่ว่านี้มีอยู่เป็นจำนวนมากทีเดียว นอกจากจะมีอยู่เป็นจำนวนมากแล้ว มันมีความหลากหลายของทุนด้วย

เพราะฉะนั้นผมคิดว่า นอกจากเราจะมีทุนอยู่ของตัวเราเองจำนวนมากแล้ว ทำให้เราเห็นได้ชัดว่าเราไม่จำเป็นที่จะต้องพึ่งคนอื่นเขา ในเวลาเดียวกัน ก็ไม่จำเป็นต้องรอว่าเศรษฐกิจของโลกดีขึ้น หรือไม่ดีขึ้น ถ้าเราให้ความสำคัญกับประเภทของทุนที่เรามีอยู่จำนวนมากเหล่านี้.

จากหลายๆท่านที่ได้พูดไปแล้วนั้น จะเห็นได้ว่า ทุนเหล่านี้เป็นทุนซึ่งทุกคน หรือคนจำนวนมากในท้องถิ่นในประเทศไทยมีอยู่ ครอบครองอยู่ มันกระจายกันอยู่ทั่วไปทั้งประเทศ ไม่ใช่การกระจุกตัวของทุนแบบปัจจุบันที่มีอยู่กับคนเพียงไม่กี่คน

ฉะนั้นถ้าเราให้ความสำคัญกับการพัฒนาทุนเหล่านี้ขึ้นมา จะมีผลประโยชน์ไปถึงผู้คนเป็นจำนวนมากมาย แทนที่จะเป็นการพัฒนาที่กระจุกตัวอยู่กับคนที่ได้รับการพัฒนาเพียงไม่กี่คน.

ผมถึงมีความสงสัยว่านักการเมืองหรือใครก็ตาม หรือผู้บริหารในหน่วยราชการใดๆก็ตาม หรือผู้นำของสังคมเรา ทำไมจึงให้ความสำคัญกับทุนประเภทนี้น้อยเหลือเกิน จริงๆแล้ว เรามีโอกาสที่จะพัฒนาทุนเหล่านี้ไปได้อีกไกลมากๆ และเป็นหนทางที่จะช่วยให้ประเทศไทยเรานี่เอาตัวรอดได้ในภาวะเศรษฐกิจอย่างที่เป็นอยู่ในทุกวันนี้

คำถามที่อยากจะทิ้งไว้ในที่นี้ก็คือว่า เมื่อไหร่พวกเราจึงจะให้ความสำคัญหรือให้ความสนใจพัฒนาทุนที่เรามีอยู่แล้วให้มากขึ้น

ที่มา เว็บมหาวิทยาลัยเที่ยงคืน

สองก้าวข้าม เพื่อปฏิวัติประชาธิปไตย ยุทธศาสตร์ที่เป็นเอกภาพ ยุทธวิธีที่หลากหลาย

admin — Sat, 02 Jan 2010 04:06:22 +0700

ความคลี่คลายของสถานการณ์การต่อสู้ของผู้รักประชาธิปไตยในหลายเดือนมานี้ ทำให้เกิดความเคลื่อนไหวที่จะจัดขบวนใหม่ของการต่อสู้ให้เหมาะสม

เพราะปรากฏการณ์ที่ชัดเจนได้ยืนยันว่า กลุ่มอำมาตย์(พันธมิตรข้าราชการ+ทุนอภิสิทธิ์ ที่หนุนหลังโดยราชสำนัก) ยังคงดื้อรั้นที่จะยึดกุมอำนาจเผด็จการซ่อนรูปแบบ”โต๊ะแชร์”

เพื่อแบ่งปันผลประโยชน์ต่างตอบแทนกันในคนจำนวนน้อยนิดเอาไว้ในกำมือต่อไป ภายใต้โครงสร้างรัฐซ้อนรัฐอันซับซ้อนในนาม ” ประชาธิปไตยรู้รักสามัคคี ” ที่ลวงโลก

ถึงแม้ว่า สถานการณ์จะเอื้ออำนวยให้การเคลื่อนไหวต่อสู้เพื่อประชาชน แต่คำถามเกี่ยวกับยุทธศาสตร์และยุทธวิธีที่เหมาะสมในการต่อสู้เพื่อเอาชนะ ศัตรูของประชาธิปไตย ยังดำรงอยู่มิได้ขาดว่า จะดำเนินการขับเคลื่อนกันต่อไปอย่างไร เพื่อพัฒนาสมรรถนะของพลังประชาธิปไตย จากปริมาณสู่คุณภาพ แล้วแปรเปลี่ยนไปบรรลุชัยชนะเหนือพลังเผด็จการทุกรูปแบบ

ข้อเขียนชิ้นนี้ ถือเป็นการให้คำอธิบายกับข้อเสนอเดิมที่ว่าด้วยการสร้าง”ยุทธศาสตร์ที่เป็น เอกภาพ ยุทธวิธีที่หลากหลาย”เมื่อหลายเดือนก่อน (เอา*****คืนไป เอาประชาธิปไตยคืนมา)

โดยสาระสำคัญที่ต้องการย้ำให้เห็นว่า การจะบรรลุเพื่อสร้างยุทธศาสตร์ยุทธวิธีดังกล่าวได้ จะต้องผ่านการก้าวข้าม 2 อุปสรรคสำคัญของขบวนการประชาธิปไตยให้ได้เสียก่อนนั่นคือ

1) ก้าวข้ามทางอุดมการณ์
2) ก้าวข้ามทางการจัดตั้ง

ข้อเสนอ 2 ก้าวข้ามนี้ ได้รับแรงบันดาลใจจากข้อสรุปของอันโตนิโอ กรัมชี่ที่ว่าด้วยอำนาจนำ ที่มีข้อเสนอสำคัญคือ การเปลี่ยนแปลงสังคมที่แท้จริง จำเป็นต้องเปลี่ยนจิตสำนึกของสังคมในทางการเมืองและวัฒนธรรมด้วย นอกเหนือจากการยึดครองอำนาจรัฐทางการเมืองและเศรษฐกิจ เพื่อให้เกิดการยอมรับการเปลี่ยนแปลงโดยไม่มีการบังคับกดขี่

ซึ่งจะทำได้จะต้องเอาชนะในสงคราม 2 ด้านพร้อมกันไปคือ สงครามอุดมการณ์ (และวัฒนธรรม) กับ สงครามขับเคลื่อนทางการจัดตั้ง ซึ่งสอดคล้องกับ เหมา เจ๋อ ตง ในส่วนที่ว่า “ หากจะปฏิวัติต้องมีทฤษฎีปฏิวัติ และมีองค์กรจัดตั้งเพื่อปฏิวัติ ” นั่นเอง

ก้าวข้ามทางอุดมการณ์

แม้ว่านักสู้เพื่อประชาธิปไตยไทย จะได้ผ่านบทเรียนมาครั้งแล้วครั้งเล่าในการ ต่อสู้กับเผด็จการหลากรูปแบบ แต่ย่างก้าวของประชาธิปไตยที่ยั่งยืน ก็ยังไม่บรรลุเป้าหมาย โดยเฉพาะประเด็นปัญหาเกี่ยวกับอุปสรรคทั้งภายนอกและภายใน ซึ่งยังไม่สามารถก้าวข้ามได้

อุปสรรคทางด้านอุดมการณ์(และ วัฒนธรรม)ที่ยังแฝงเร้นและยังไม่อาจก้าวข้ามได้พ้น ดังที่ได้สรุปอย่างย่นย่อ ต่อไปนี้คือ สิ่งที่เราต้องก้าวข้ามไปให้ได้ ก่อนจะนำไปสู่เรื่องของการจัดตั้งที่จะส่งผลเป็นรูปธรรม

มายาคติ เรื่องประชาธิปไตยคือสิ่งแปลกปลอม (การชิงสุกก่อนห่าม - เอาความคิดฝรั่ง ที่ไม่เหมาะกับสังคมไทยมาใช้-เป็นการกระทำของกลุ่มโดยประชาชนไม่มีส่วนร่วม - รัชกาลที่ ๗ เป็นบิดาแห่งการปกครองประชาธิปไตยไทย) สร้างความแตกแยกทางสังคม

(ทำให้ไม่รู้รักสามัคคีซึ่งมีคุณค่าเหนือกว่าความยุติธรรมของสังคม ไม่ได้คนดีปกครองบ้านเมืองแต่มีรัฐบาลเลือกตั้งสามานย์ ทำให้ทุนครอบรัฐ และเกิดวัฒนธรรมซื้อเสียง)

ทั้งที่ข้อเท็จจริงแล้ว ประชาธิปไตยคือ วัฒนธรรมที่เปิดโอกาสให้มวลชนในสังคมแสดงความหลากหลายทางความคิด เพื่อสะท้อนข้อเท็จจริงของตนอย่างเปิดเผย และได้รัฐบาลที่ไร้เสถียรภาพซึ่งบั่นทอนการลงทุน และทำให้เศรษฐกิจทรุดโทรม

ทั้งที่มีหลักฐานสนับสนุนย้ำว่า ชาติที่มีประชาธิปไตยเต็มรูปและประชาชนมีหลักประกันเสรีภาพ/เสมอภาคนั้น สามารถแปรพลังของรัฐให้กลายเป็นพลังการผลิตใหม่ ๆ ได้เหนือกว่าชาติ ประชาธิปไตยครึ่งใบหรือเผด็จการที่มีข้อจำกัดในการสร้างพลังทางเศรษฐกิจ

มายาคติว่าด้วยความบริสุทธิ์ของอุดมการณ์ (หรือ ชุดความคิดสำเร็จรูปชี้นำมวลชน) สังคมที่ไม่สามารถแยกแยะสภาพที่แท้จริงทางสังคม ออกจากความเชื่อเรื่องอุดมการณ์ที่บริสุทธิ์ อันกระด้างต่อความเป็นจริงทางสังคม ย่อมตกเป็นเหยื่อของ ” ความจริงสำเร็จรูปที่ถูกปรุงแต่งขึ้น ”

ผ่านการโฆษณาชวนเชื่อของสงครามทางการเมือง โดยเชื่อว่าจะสามารถนำไปสู่เป้าหมายที่บริสุทธ์ทางความเชื่อได้ โดยปฏิเสธสัจธรรมที่ว่า ทุกความเชื่อและทฤษฏีทางสังคมใด ๆ ล้วนมีด้านสว่างและด้านมืดเสมอ

ดังจะเห็นได้จาก ข้ออ้างเรื่องเอกลักษณ์ความเป็นไทยเพื่อเชิดชูอำนาจราชสำนักและความคิดชาตินิยมสำเร็จรูปของพวกอำมาตย์ ทั้งที่ความจริงแล้วสังคมไทยประกอบด้วยคนหลายเชื้อชาติและวัฒนธรรม จนไม่จำเป็นต้องนิยามอย่างยัดเยียดในเรื่องเอกลักษณ์ไทย

หรือ ทฤษฎีที่เชื่อว่า สังคมต้องมีเป้าหมายในตัวเองเพื่อมุ่งไปสู่สังคม คอมมิวนิสต์และมีวิวัฒนาการเป็นเส้นตรง หรือ การปฏิวัติ ต้องมีพรรคชี้นำหลักที่มีทฤษฎีปฏิวัติชี้นำ เป็นต้น ซึ่งได้รับการพิสูจน์มาแล้วว่า มีข้อบกพร่องที่ต้องทบทวนอยู่มาก

มายาคติ ว่าด้วยประชาธิปไตยจากเบื้องบน เชื่อมั่นว่า พวกอำมาตย์นั้นมีกระบวนทัศน์และจิตใจประชาธิปไตย มากเพียงพอที่จะก่อให้เกิดการเปลี่ยนแปลงให้เป็นประชาธิปไตยโดยสันติวิธีได้ ด้วยข้อเสนอปฏิรูปทางการเมือง

ซึ่งโดยข้อเท็จจริง แม้ประชาธิปไตยจากเบื้องบน(ซึ่งมีต้นทุนต่ำกว่าการได้มาของประชาธิปไตยจากเบื้องล่าง) เช่นว่านี้ จะมีตัวอย่างจำนวนน้อยในโลกนี้ (เช่น ญี่ปุ่น สวีเดน หรือ ภูฏาน)

แต่ประวัติศาสตร์การเมืองไทยได้ยืนยันมากว่าร้อยปีนับแต่มีการเปลี่ยนสังคม ไทยให้ทันสมัยแบบตะวันตกแล้วว่า พวกอำมาตย์ที่ครองอำนาจผูกขาด ล้วนถือประชาธิปไตยเป็นสิ่งฟุ่มเฟือยสำหรับสังคมไทยเสมอมา

อาทิเช่น หลังจากการอภิวัฒน์ของคณะราษฎร พ.ศ.2475 พวกอำมาตย์ก็สร้างนิทานโกหกว่า หาอะไรดีไม่ได้และเป็นการ ” เอาหมามานั่งเมือง ”

ซึ่งยืนยันขัดเจนว่า พวกเขาจะไม่มีวันยอมให้มวลชนได้เข้ามาส่วนร่วมในการกำหนดชะตากรรมของสังคม และตนเองอย่างเด็ดขาด การรัฐประหาร 2549 ที่นำร่องโดยพันธมิตรประชาชนเพื่อประชาธิปไตย และกติกาของรัฐธรรมนูญ2550 ยืนยันชัดเจนให้ประจักษ์อยู่แล้ว

มายาคติว่าด้วยทุนสามานย์ มองเห็นแต่ด้านมืดของทุนนิยมว่า เป็นระบบมือใครยาวสาวได้สาวเอา และหากทุนครอบงำรัฐ จะทำให้กลุ่มทุนผูกขาดหาประโยชน์ จากการมีอำนาจทางการเมืองเหนือประชาชนกลุ่มอื่นๆ

ทั้งที่โดยหากใช้วิภาษวิธีวิเคราะห์กันแล้ว ทุนนิยมเช่นเดียวกันกับระบบเศรษฐกิจการเมืองอื่น ๆ ของมนุษย์ นั่นคือก็มีทั้งด้านมืดและสว่างดำรงอยู่ควบคู่กันไป

จุดเด่นของทุนนิยมโดยเฉพาะทุนนิยมเสรี อยู่ที่มันสามารถสร้างพลังการผลิตด้วยกระบวนการของคนกลุ่มต่างๆให้หลากหลายรูปแบบอย่างไม่จำกัดได้ดีกว่ากระบวนการผลิตด้วยระบบอื่น ๆ โดยเปรียบเทียบ

แม้จะมีด้านมืดที่ภายในระบบนี้ จะมีปัญหาความผันผวนเป็นวงจรขาขึ้นและขาลง ที่สร้างปัญหาเชิงโครงสร้างและผลกระทบต่อชีวิตผู้คนเป็นระยะ ๆ รวมถึงปัญหาเรื่องความสัมพันธ์ทางการผลิตที่เกิดการกระจุกตัวของความมั่งคั่งโดยกลุ่มทุนผูกขาดจำนวนน้อย

แต่ก็ยังคงสามารถวิวัฒน์ให้ก้าวหน้า ท่ามกลางการต่อสู้ระหว่างทุนผูกขาดกับ ทุนเสรี ก็เป็นสิ่งที่ดำเนินตลอดเวลา ซึ่งรองรับเสียงเรียกร้องต้องการของผู้ คนในสังคมได้ดีกว่าระบบเศรษฐกิจอื่น ๆ อย่างยากปฏิเสธได้

ตัวอย่างเช่น สังคมไทยยุคหลังกรณีการลุกฮือของชนชั้นกลาง 2535 ทำให้ทุนใหม่เติบโตขึ้นอย่างรวดเร็ว พร้อมกับธุรกิจและช่องหารายได้นอกจารีต เดิมของทุนผูกขาดดั้งเดิมที่เกาะติดอำนาจเผด็จการมายาวนาน

แต่เมื่อเกิดวิกฤตต้มยำกุ้ง อันเป็นผลจากความไม่พร้อมในการเข้าร่วมวงไพบูลย์ ของกระแสโลกาภิวัตน์ ทำให้กลุ่มอำมาตย์ วิตกจริตกับอนาคตที่ตนเองไม่เข้าใจและเริ่มควบคุมไม่ได้ จนกระทั่งสร้างกระแสทวนประวัติศาสตร์ด้วยการยอมให้อดีตกลับมาหลอกหลอนผู้คนในสังคมครั้งใหม่

หวังเกาะกุมยึดอำนาจรัฐเพื่อรักษาอำนาจและประโยชน์ของตนอย่างเหนียวแน่น เดินสวนทางกับกลุ่มทุนใหม่ที่กำลังเติบโตอย่างรวดเร็ว ฉกฉวยโอกาสใช้เครื่องมือเก่าคร่ำครึ อย่างกองทัพเข้ามา หวังกระชากโครงสร้างสังคมให้ถอยหลังกลับอย่างเพ้อฝันว่า

จะสามารถสร้างแดนสนธยาของทุนผูกขาดที่รวมศูนย์และแจกจ่ายผลประโยชน์ในกลุ่มอำมาตย์จำนวนน้อย ปฏิเสธทั้งการโอนกิจการเป็นของรัฐ (เพราะกลัวเสียอำนาจในการครอบครองปัจจัยการผลิตด้วยถูกยึดความมั่งคั่งแบบ รัฐสังคมนิยม) และการเปิดเสรีทางธุรกิจเต็มรูป(เพราะรู้ดีว่าไม่สามารถแข่งขันได้ใน บรรยากาศเปิด)

มายาคติว่า กองทัพเท่านั้นเป็นกำลังหลักของการเปลี่ยนแปลงทางการเมือง ในชาติกำลังหรือด้อยพัฒนา ข้อสรุปหยาบ ๆ ว่าการเมืองไทยต้องมีทหารและกองทัพกำกับและแทรกแซง และรัฐบาลต้องรักษาสัมพันธ์ที่ดีกับกองทัพ ซึ่งเป็นเสาหลักพิทักษ์ราชบัลลังค์ และความมั่นคงของชาติ

จึงเป็นข้ออ้างที่ใช้ทำรัฐประหารมาโดยตลอด ทั้งที่โดยข้อเท็จจริง รัฐบาลทหารหรือรัฐบาลทหารตั้งนั้น ได้พิสูจน์ถึงการทำงานที่ไร้ประสิทธิภาพ และฉ้อฉลทุกรูปแบบสูงกว่ารัฐบาลจากการเลือกตั้งหลายเท่ามาตลอด

อีกทั้งผู้นำของกองทัพซึ่งทำตนเป็นทหารการเมืองมากกว่าทหารอาชีพในปัจจุบัน ก็ขาดคุณสมบัติพื้นฐานของผู้นำรัฐ ในยุคที่สังคมเรียกร้องการเปลี่ยน แปลงอย่างรวดเร็ว

เพราะพวกเขาไม่สามารถเข้าใจสภาวะที่แท้จริงทางสังคมในประเทศและพลวัตของการ เปลี่ยนทางด้านภูมิศาสตร์การเมืองของโลกได้ แต่พวกเขายังดื้อรั้นหวังจะฉวยโอกาสหาประโยชน์เข้าส่วนตัวและพรรคพวกจากการ ผูกขาดอำนาจทางการเมืองต่อไปไม่สิ้นสุด กลายเป็นกาฝากหรือโจรการเมืองอย่างชัดเจน

มายาคติเรื่องคนเดือนตุลา ตราประทับแบบเหมาโหลต่อกลุ่มคนที่เรียกตัวว่าคนเดือนตุลา หรือพวกที่มีกิจกรรมเคลื่อนไหวขับเคลื่อนสังคมก่อนและหลัง 14 ตุลาคม 2516 เป็นพวก”ก้าวหน้า”

เปิดช่องให้กลุ่มคนจำนวนหนึ่งที่พลัดหลงกับกระแสดังกล่าว โดยที่ยังไม่เข้าใจถ่องแท้ทางทฤษฎี และไม่ได้ดัดแปลงตนเองอย่างถึงที่สุดฉวยโอกาสนำไปสร้างภาพลักษณ์หลอกลวงผู้คนที่ไม่รู้จำแนกแยกแยะ

ซึ่งโดยข้อเท็จจริงแล้ว จะต้องพิจารณาพฤติกรรมในปัจจุบันเป็นสำคัญว่า ได้มีส่วนร่วมในการต่อสู้ เพื่อขับเคลื่อนขบวนประชาธิปไตยของมวลชนมากน้อย เพียงใด และนักสู้เพื่อประชาธิปไตยที่แท้จริง ย่อมถือเอาความรุนแรงเป็นแค่เครื่องมือ มิใช่เป้าหมาย

มายาคติว่า การใช้ความรุนแรง ไม่ใช่วิถีประชาธิปไตย ข้อเท็จจริงก็คือ การใช้ความรุนแรงเชิงกลยุทธ์ เพื่อยกระดับการต่อสู้ทางการเมือง กับการใช้ความรุนแรงแบบลัทธิทหารอย่างพร่ำเพรื่อ มีความแตกต่างกัน

เพราะในประวัติศาสตร์การต่อสู้ เพื่อได้มาเพื่อประชาธิปไตยของสังคมต่าง ๆในโลก ล้วนแสดงให้เห็นว่า หากชนชั้นปกครองดื้อรั้น สร้างระบอบผูกขาดอำนาจเผด็จการ ในกลุ่มอภิสิทธิ์ชนจำนวนน้อย โดยปฏิเสธประชาธิปไตยจากเบื้องล่าง(ซึ่งมีตัวอย่างจำนวนน้อยเต็มที)

มวลชนที่รักประชาธิปไตย ก็ไม่มีทางเลือกที่ต้องผสมการต่อสู้ด้วยกำลังอาวุธ เป็นหนึ่งในยุทธวิธีเพื่อการต่อสู้

การก้าวข้ามอุปสรรคทางด้านอุดมการณ์ที่กล่าวมาข้างต้น จะช่วยให้สามารถมองทะลุไปถึง ความหมายที่ชัดเจนของข้อเรียกร้อง”ยุทธศาสตร์ที่เป็นเอกภาพ ยุทธวิธีที่หลากหลาย”เพื่อช่วยให้สามารถมุ่งไปสู่การก้าวข้ามทางจัดตั้ง อย่างเป็นระบบในการต่อสู้เพื่อขับเคลื่อนสังคมไปข้างหน้าอย่างพลิกแพลงได้

ก้าวข้ามทางการจัดตั้ง

ขั้นตอนของการก้าวข้ามทางการจัดตั้งคือ การขับเคลื่อนที่เป็นรูปธรรมของการต่อสู้ ซึ่งหากคนในขบวนการปฏิวัติประชาธิปไตย เกิดความเข้าใจเพียงพอในรูปฉันทามติร่วม (ไม่ใช่ประชาธิปไตยรวมศูนย์แบบเดิม) ว่า ยุทธวิธีขับเคลื่อนทุกอย่างที่ถูกนำมาใช้ จะต้องสามารถสร้างแรงเหวี่ยง เพื่อเอาชนะทางการเมืองให้ได้ทางใดทางหนึ่ง

การเอาชนะทางการเมืองคืออะไร? ลดขวัญกำลังใจ ทำให้ศัตรูไม่กล้าปราบปรามกลุ่มคนที่เคลื่อนไหวอย่างถูกกฎหมายและกึ่งถูกกฎหมาย ทำให้ศัตรูจำต้องเปลี่ยนเกมเล่นที่ไม่ถนัด บีบให้ศัตรูต้องยอมรับเงื่อนไขบางประการที่เราเสนอ และเปลี่ยนฐานะจากการตั้งรับทางการเมืองของฝ่ายเรา เป็นการรุกทางการเมืองต่อศัตรู

การรุกทางการเมือง คืออะไร ? ชุดของยุทธวิธีเพื่อสร้างปลุกระดมมวลชน สร้างความปั่นป่วนให้ศัตรู การโฆษณาชวนเชื่อ การล้มล้างความน่าเชื่อถือและความชอบธรรมของอำนาจรัฐ การกัดกร่อนความแข็งแกร่งทางเศรษฐกิจ การโจมตีด้วยกำลังอาวุธ การลุกฮือและประท้วง การเจรจาเพื่อหาทางออก และปฏิบัติการนอกแบบอื่น ๆ

ขั้นตอนของการขับเคลื่อนที่สำคัญ เริ่มต้นที่กลุ่มจัดตั้งของผู้รักประชาธิปไตยที่กระจัดกระจายกันในที่ต่าง ๆ ที่สามารถก้าวข้ามอุปสรรคทางอุดมการณ์ที่กล่าวมาข้างต้นได้ บางส่วนหรือทั้งหมด

จัดการปรึกษาหารือกันเพื่อสร้างฉันทามติร่วมเพื่อกำหนดเข็มมุ่งของการต่อสู้ ในรูปพหุภาคีใต้หลักการ ” หนึ่งแนวร่วมในหลากแนวร่วมที่เสมอภาค ” โดยไม่ถือว่ากลุ่มใดชี้นำ แต่ให้ถือเอาข้อเสนอที่เป็นไปได้ และมีพลังมากที่สุดในการเอาชนะทางการเมืองเป็นธงนำ ซึ่งเมื่อได้ฉันทามติร่วมแล้ว ก็จะเกิดเอกภาพทางยุทธศาสตร์ที่เป็นรูปธรรมขึ้นมา

จากนั้นก็เข้าสู่ขั้นตอนของการลงมือปฏิบัติ การผ่านยุทธวิธีเพื่อรุกทางการเมืองที่แต่ละกลุ่มจัดตั้ง(ทั้งในรูปองค์กรเปิด หรือ กึ่งเปิดกึ่งปิด หรือ ปิด) มีความถนัดบนสถานการณ์ที่เป็นจริง

ซึ่งเพื่อให้เข้าใจถึงการใช้ยุทธวิธีที่หลากหลายในการต่อสู้ มีต้นแบบที่ประสบความสำเร็จมาแล้วให้พิจารณาเพื่อประยุกต์ใช้เข้ากับ สถานการณ์อย่างยืดหยุ่น ซึ่งมี 3 โมเดลดังนี้

1) นิคารากัวโมเดล กลุ่มซานดินิสต้า(ชื่อย่อภาษาสเปนคือ FSLN- Frente Sandinista de Liberación Nacional) ก่อตั้งขึ้นเมื่อ ค.ศ. 1961 มีเป้าหมายหลักคือ ให้เจตจำนงของออกุสโต่ ซานดิโน่ อดีตผู้นำนักปฏิรูปที่ถูกลอบสังหารบรรลุนั่นคือ โค่นล้มอำนาจของเผด็จการโซโมซ่า และลดการครอบงำของสหรัฐฯ

แต่เนื่องจากความซับซ้อนของสังคม และมุมมองของแกนนำที่มีวิธีการจัดตั้งและต่อสู้แตกต่างกัน รวมทั้งมีอุดมการณ์ย่อยที่ขัดแย้งกันภายใน จึงตกลงกันให้มีรูปแบบการจัดตั้งตาม ” ร่วมทางยุทธศาสตร์ แยกทางยุทธวิธี ” ผสมเข้ากับการหาทางสร้างแนวร่วมกับศาสนจักรโรมันคาธอลิก เกิดเป็นขบวนที่แยกแนวทางการต่อสู้ทางยุทธวิธี 3 แนวคือ

• สู้รบนอกแบบยาวนานในชนบท (GPP-guerra popular prolongada) หาการสนับสนุนและสร้างฐานที่มั่นจากชาวนาในชนบท เพื่อรบยืดเยื้อ แบบลัทธิเหมา ผสมลัทธิเทววิทยาเพื่อการปลดปล่อย ของนักบวชคาธอลิกนอกคอก

นำโดยกลุ่มนักปฏิวัติที่มีเชื้อสายพื้นเมืองที่พยายามประยุกต์คำสอนและวิถี ชีวิตของพระเยซูเข้ากับลัทธิมาร์กซ โดยมีคำขวัญง่ายๆคือ ” พระเยซูคือมาร์กซิสท์ที่แท้จริงคนแรก ”

ถือว่าภารกิจของนักบวชคริสต์และศาสนจักร ไม่ใช่การยกระดับจิตวิญญาณหรือไถ่บาป แต่ต้องช่วยปลดปล่อยมวลชนผู้ถูกกดขี่ ให้ได้รับความยุติธรรมทางสังคมพร้อมไปด้วย ผลของแนวคิดนี้ ถือการปฏิวัติไม่ขัดแย้งกับศาสนาจักรโรมันคาธอลิก

• ทำสงครามและลุกฮือในเขตเมือง (TP- tendencia proletaria) ยึดแนวทางทรอตสกี้และเลนิน สร้างฐานมวลชนจากกรรมกรและปัญญาชนในเมืองหลัก กลุ่มนี้เชื่อมโยงเครือข่ายเข้ากับค่ายโซเวียต/ยุโรปตะวันออก

• สร้างแนวร่วมหลากหลาย/ลุกฮือฉาบฉวยหากมีจังหวะ หรือ “ ทางสายที่สาม ” (TI- tercerista/insurrecctionista) นำโดย 3 พี่น้องออร์เตก้า ประสานการต่อสู้ระหว่างกลุ่มกำลังต่างๆในประเทศ แม้กระทั่งพวกที่แสวงหาแนวทางรัฐสภา รวมทั้งประสานข้ามชาติ กับปัญญาชนเสรีนิยมและซ้ายสากล

เน้นยุทธศาสตร์ประชาสัมพันธ์ผ่านปฏิบัติการครึกโครมเพื่อสะท้อนความเหลวแหลก ของรัฐบาลโซโมซ่า กลุ่มนี้เชื่อมโยงและได้รับการฝึกอาวุธจากคิวบา

การต่อสู้ของทั้งสามแนวทางพร้อมกัน โดยไม่มีส่วนใดชี้นำ (แม้จะมีการประชุมเพื่อประสานกันเป็นระยะอย่างไม่ต่อเนื่อง เพื่อประเมินสถานการณ์) ในระยะแรกไม่ประสบความสำเร็จมากนัก โดยเฉพาะศาสนจักรคาธอลิกกระแสหลักซึ่งมีอิทธิพลและขึ้นต่อวาติกัน ไม่ยอมรับแนวทางของกลุ่มเทววิทยาเพื่อการปลดปล่อย

ยกเว้นกลุ่มที่สามที่สามารถสร้างผลสะเทือนจากการลักพาตัว ยึดสถานที่ราชการบางแห่ง และลอบสังหารคนของรัฐบาลบางคน เพื่อแลกกับการออกอากาศและตีพิมพ์โฆษณาอุดมการณ์ของตน แต่ก็ต้องเผชิญกับการปราบปรามอย่างรุนแรงของรัฐบาลโซโมซ่าเช่นกัน

จุดผกผันของซานดินิสต้า เกิดขึ้นหลังจากเกิดแผ่นดินไหวครั้งใหญ่ ค.ศ. 1972 ในเมืองหลวง มานากัว ทำให้มีคนตายและบาดเจ็บจำนวนมาก เงินและสิ่งของบรรเทาทุกข์จากนานาชาติ ถูกแปรเป็นความร่ำรวยของเจ้าหน้าที่ รัฐและตระกูลโซโมซ่าอย่างเต็มที่

ทำให้ตระกูลที่มีอำนาจทางการเมืองใหญ่ ๆ และ ศาสนจักรคาธอลิก หันมาโจมตีโซโมซ่า แต่ถูกตอบโต้ด้วยการลอบสังหารคนของตระกูล และคุมขังนักบวชคาธอลิก ผลักดันให้ซานดินิสต้า มีพันธมิตรใหม่ที่สำคัญเพิ่มขึ้น และเพิ่มปฏิบัติการลักพาตัว และลอบสังหารในเขตเมืองรุนแรงมากขึ้น

ในปลายปี ค.ศ. 1974 กลุ่มปฏิบัติการของซานดินิสต้า บุกเข้ายึดงานเลี้ยงของกระทรวงเกษตรและยึดตัวประกันรวมทั้งคนในตระกูลโซโมซ่าด้วย ยิงทิ้งรัฐมนตรีเกษตร และได้รับเงินค่าไถ่ตัวประกัน 2 ล้านดอลลาร์ ต่อรองให้ปล่อยตัวนักโทษการเมืองสำคัญของกลุ่ม 14 คน

และได้ออกอากาศแถลงการณ์ของกลุ่มเต็มฉบับผ่านทางวิทยุ และตีพิมพ์ในหนังสือพิมพ์ทั่วประเทศ แต่ที่สำคัญ ทำให้รัฐบาลโซโมซ่ารับปากว่าจะเพิ่มเงินเดือนให้ทหารชั้นผู้น้อยในกองทัพคน ละอย่างต่ำ 500 คอร์โดบา(มาตราเงินท้องถิ่น)

ผลของปฏิบัติการดังกล่าว คือการยิงกระสุนนัดเดียวได้นกหลายตัว กลุ่มศาสนจักรคาธอลิก กลุ่มทุนใหญ่ของประเทศ(กลุ่ม 12) และกลุ่มทหารชั้นผู้น้อย ได้เริ่มต้นใส่ ” เกียร์ว่าง ” กับรัฐบาลโซโมซ่าอย่างจริงจัง นับแต่นั้นเป็นต้นมา ซึ่งยิ่งทำให้แนวร่วมซานดินิสต้าเพิ่มมากขึ้น สามารถปฏิบัติการเชิงรุกได้ในทุกพื้นที่ของประเทศ

ท้ายสุดโซโมซ่า ก็ถูกโดดเดี่ยว จนต้องพาครอบครัวหนีไปลี้ภัยในปารากวัย ใน ค.ศ. 1979 และถูกกลุ่มไล่ล่าตามไปวางระเบิดเสียชีวิตในรถยนต์

เมื่อสิ้นรัฐบาลโซโมซ่า ซานดินิสต้าที่แตกกลุ่มทางยุทธวิธี ได้กลับมาเจรจาเพื่อรวมตัวกัน เตรียมพร้อมสำหรับยุทธศาสตร์ใหม่ มุ่งเข้าสู่การเมืองแบบประชาธิปไตยในเวทีรัฐสภาและการเลือกตั้งในทุกระดับ

ในฐานะพรรคการเมืองแบบเปิด พร้อมกับยกเลิกรูปแบบการจัดตั้งที่มุ่งใช้ความรุนแรงอันเป็นยุทธวิธีเดิมที่ เคยใช้ต่อสู้กับเผด็จการ เพราะธาตุแท้พวกเขาคือ เป็นมากกว่านักปฏิวัติ แต่มุ่งเปลี่ยนแปลงสังคมที่ดีกว่า

นิคารากัวประกาศใช้รัฐธรรมนูญฉบับใหม่ บนรากฐานความคิดปฏิรูปของซานดิโน่แต่เดิม พร้อมกับประกาศเลือกตั้งทั่วไป ซึ่งผลลัพธ์ปรากฏว่า กลุ่มซานดินิสต้าได้รับคะแนนนิยมล้นหลาม เข้ายึดกุมอำนาจรัฐทั้งในรัฐสภาและในตำแหน่งบริหาร จนกระทั่งอเมริกาประกาศคว่ำบาตรทางการค้ากับนิคารากัวทุกชนิด

พร้อมสนับสนุนเจ้าที่ดินให้ก่อตั้งกองกำลังอาวุธคอนตร้าต่อสู้กับรัฐบาล ทำให้มีคนตายจำนวนหลายหมื่นคน ทำให้เศรษฐกิจประเทศเริ่มทรุดโทรมอย่างรุนแรง แต่นิคารากัว ก็ไม่หวนกลับไปสู่เส้นทางการรัฐประหารหรือยึดอำนาจเผด็จการอีก

เพราะยังคงเปิดช่องทางเปลี่ยนอำนาจผ่านการเลือกตั้ง ที่แม้กลุ่มซานดินิสต้าจะแพ้เลือกตั้งหลายครั้งในการเป็นรัฐบาล แต่ก็ยังคงใช้เวทีรัฐสภาผลักดันนโยบายสำคัญของตนเองต่อมาโดยไม่หวนกลับไปใช้ ความรุนแรงอีก จนกระทั่งกลับมาครองอำนาจอีกครั้งผ่านกระบวนการเลือกตั้งในปัจจุบัน

การสนับสนุนอันแข็งขันของมวลชนต่อซานดินิสต้า และการสร้างพันธมิตรกับต่างชาติอย่างได้สมดุลของรัฐบาลนิคารากัว ทำให้ปัจจุบันรัฐบาลสหรัฐฯถูกบีบให้ลดปฏิบัติการต่อต้านนิคารากัวลงเกือบ ทั้งหมด

2) โมเดลเนปาล นับแต่คริสต์ศักราช1960 เป็นต้นมา ราชสำนักเนปาลใช้ยุทธศาสตร์ หลอกล่อประชาชนที่รักประชาธิปไตยโดยให้มีการเลือกตั้งแบบลักปิดลักเปิด สลับการยึดอำนาจคืนโดยอาศัยช่องโหว่รัฐธรรมนูญหลายครั้ง

ทำให้บรรดาผู้รักประชาธิปไตยส่วนหนึ่งสรุปได้ว่า *****เนปาลใช้ระบอบสมบูรณาญาสิทธิราช จะไม่มีวันยอมให้เกิดประชาธิปไตยจากเบื้องบนแน่นอน

พวกเขาส่วนหนึ่ง จึงมองเห็นว่า ราชสำนักคือปัญหาความล้าหลังของชาติ ดำเนินการจัดตั้งพรรคคอมมิวนิสท์แห่งเนปาล-CPN(UC) ขึ้นมาใน ค.ศ. 1990 เพื่อเตรียมความพร้อมสำหรับการต่อสู้ด้วยอาวุธในชนบท โดยยึดหลักความคิดเหมา เจ๋อ ตงที่ว่า อำนาจรัฐเกิดจากปากกระบอกปืน

แต่เนื่องจากมองเห็นว่า ประชาชนส่วนใหญ่ของประเทศ ยังไม่พร้อมยอมรับการลุกขึ้นสู้ด้วยอาวุธเต็มที่ จึงจัดตั้งพรรคลูกขึ้นมาเป็นกองหน้าในเขตเมือง ชี่อพรรค SJM เพื่อต่อสู้ในรัฐสภาอย่างถูกกฏหมาย ทั้งสองพรรคชูคำขวัญเดียวกันคือ ชาตินิยม ประชาธิปไตย และ ความเป็นอยู่ที่ดีขึ้น (nationalism, democracy and livelihood)

ต่อมา เพื่อให้เกิดความคล่องตัวในการต่อสู้ 2 เวที CPN (UC) กับ SJM จึงแยกตัวเป็นอิสระจากกันใน ค.ศ.1996 โดย CPN เปลี่ยนชื่อเป็น CPN(Maoist) ดำเนินการทำ”สงครามประชาชนในเขตชนบทอย่างเต็มรูป

ส่วน SJM ทำการต่อสู้ในรัฐสภาอย่างเดียวเพื่อทำการเปิดโปงสภาพ” รัฐล้มเหลว”ภายใต้บงการของราชสำนักที่ยอมสิโรราบต่ออินเดียอย่างชัดเจน
ประจันดา ผู้นำพรรค CPN(Maoist) ได้ประกาศแผนงานการเมืองเรียกว่า ลัทธิมาร์กซ-เลนิน ความคิดเหมาเจ๋อตง ตามแนวทางประจันดา

พร้อมกับประกาศยุทธศาสตร์การต่อสู้ 5 ช่องทางเพื่อสร้างแรงเหวี่ยงทางการเมือง ภายใต้ยุทธวิธีที่ไม่ยึดถือแนวทาง”ป่าล้อมเมือง”แบบเหมา แต่เรียกว่า กลยุทธ์กิ้งก่าเปลี่ยนสี ที่ประกอบด้วย

1) แนวทางมวลชน (กิจกรรมทางการเมือง) ปลุกระดมมวลชนในชนบทเพื่อเตรียมต่อสู้ด้วยกำลังอาวุธ สร้างฐานที่มั่นและอำนาจรัฐของประชาชนต่อต้านราชสำนัก โดยมุ่งการสร้างฐานสนับสนุนจากมวลชนเพื่อเตรียมความพร้อมในการต่อสู้ด้วยอาวุธ

2) สร้างแนวร่วม(เครือข่ายพันธมิตรประชาธิปไตย) ส่งผู้ปฏิบัติงานเข้าไปร่วมต่อสู้กับมวลชนในประเด็นการต่อสู้ที่เป็นรูปธรรม เพื่อยกระดับจิตสำนึกทางการเมืองของมวลชนผ่านรูปแบบหลากหลาย เช่นสหพันธ์นักเรียน สหกรณ์สินเชื่อ สหกรณ์เกษตรกร กลุ่มแม่บ้าน กลุ่มอาชีพ

3) กองกำลังอาวุธ(โจมตีด้วยความรุนแรง) ทำการโจมตีสำนักงานรัฐโดยเฉพาะสถานีตำรวจในชนบท โดยยกเว้นการโจมตีกองทหารในกรณีจำเป็น แต่ไม่เน้นการทำสงครามยืดเยื้อ หากหวังใช้ความรุนแรงเป็นการสร้างแรงเหวี่ยงทางการเมืองในระดับประเทศ ทั้งการเผยความอ่อนแอของรัฐบาล และการปกป้องผู้ร่วมต่อสู้ในแนวทางอื่นๆ

4) สงคราม ารเมือง(ปลุกระดมมวลชนสร้างการเมืองบนท้องถนนและนอกรัฐสภาในเขตเมืองด้วย ความไม่รุนแรง เช่นปิดถนนชุมนุมอภิปราย) เพื่อปลุกเร้ามวลชนให้มองเห็นความอ่อนแอของอำนาจรัฐ พร้อมกับเสนอแนวทางเจรจาเพื่อสันติภาพร่วมไปด้วยเป็นระยะๆ

5) ต่อสู้ทางสากล สร้างพันธมิตรกับพรรคหรือชาติหรือกลุ่มการเมืองหรือสื่อมวลชนในต่างประเทศ อย่างกว้างขวาง เพื่อเผยแพร่แนวทางการต่อสู้ให้เกิดความชอบธรรม และต่อต้านการช่วยเหลือจากต่างประเทศที่มีต่อรัฐบาลเนปาลของราชสำนัก

กลยุทธ์กิ้งก่าเปลี่ยนสี ของCPN(Maoist) ที่สอดประสานกับการต่อสุ้ทางรัฐสภาของSJM ได้บั่นทอนอำนาจรัฐของรัฐบาลใต้ราชสำนักอย่างรุนแรง จนกระทั่ง ราชสำนักต้องดำเนินการขั้นแตกหัก นั่นคือ กระชับอำนาจเบ็ดเสร็จโดย การยึดอำนาจและล้มรัฐธรรมนูญเก่าสร้างรัฐธรรมนูญใหม่

ซึ่งถือเป็นการเร่งฆ่าตัวตายเร็วมากยิ่งขึ้น เพราะทำให้มวลชนมองเห็นความเลวร้ายของราชสำนักอย่างโดดเด่นในฐานะปัญหาหลักของชาติชัดเจน ทำลายความชอบธรรมในอำนาจจนหมดสิ้น

CPN (Maoist) จับมือ กับ SJM ได้พยายามสร้างกระแสรุกทางการเมือง ด้วยการยื่นข้อเสนอเจรจาสันติภาพกับราชสำนักหลายครั้ง โดยให้มีคนกลางเข้ามา ร่วมด้วย แต่ถูกปฏิเสธ ทำให้ CPN(Maoist) ตัดสินใจรุกฆาตด้วยการลงมือโจมตีกองทหารอย่างจริงจัง

จนกระทั่งสามารถครองพื้นที่ส่วนใหญ่ในชนบทเอาไว้ได้ และเมื่อมวลชนในเขตเมืองเริ่มกระแสต่อต้านราชสำนักมากขึ้นจนถึงระดับปฏิเสธ อำนาจของราชสำนักถึงขั้นลุกฮือเดินขบวนต่อต้านอย่างกว้างขวางในเมืองหลวง กองกำลังของ CPN(Maoist)จึงประกาศเข้าล้อมเมืองหลวงเพื่อหวังเผด็จศึก

หลังจากการต่อสู้ที่มีความสูญเสียจำนวนมาก พรรค CPN(Maoist) ก็เห็นพ้องกับข้อเสนอของพรรค SJM ในการสร้างแนวร่วมกับกลุ่มการเมืองถูกกฎหมายอื่นๆ จัดตั้งแนวร่วมประชาชน หลังการประชุมหารือที่เมืองหลวงของอินเดีย ในปลายปี ค.ศ. 2005 เพื่อยื่นข้อเรียกร้อง 12 ประการให้เนปาลมีประชาธิปไตยแบบเบ็ดเสร็จ โดยปราศจากการแทรกแซงของราชสำนัก

ข้อเรียกร้องดังกล่าวนอกจากนำมา ซึ่งบทอวสานของราชสำนักเนปาลในอำนาจการเมืองแล้ว ยังหมายถึงการสิ้นสุดการใช้ความรุนแรงทุกชนิดของ CPN(Maoist) ด้วย

ประจันดา ประกาศว่า การใช้ความรุนแรงเป็นยุทธวิธีที่จำเป็นระยะหนึ่งกับพวกเผด็จการ และเมื่อหมดความจำเป็นก็พร้อมสำหรับการต่อสู้ในทางรัฐสภา ดังนั้นพรรค CPN(Maoist) จึงรวมตัวกับพรรคSJM เพื่อเตรียมการเลือกตั้งโดยมีสหประชาชาติเป็นสักขีพยาน

ซึ่งผลลัพธ์ออกมา ปรากฏว่า พรรค CPN(Maoist) ได้ครองเสียงข้างมากในรัฐสภา และแม้ว่าต่อมา ประจันดาที่ได้ขึ้นเป็นนายกรัฐมนตรีจะลาออกจากตำแหน่งเพราะขัดแย้งทางการ เมือง แต่ก็ยังคงยืนกรานต่อสู้ในแนวทางสันติวิธีต่อไป ไม่กลับไปสู่การต่อสู้ด้วยอาวุธอีกต่อไป

3) โมเดลเครือข่ายสังคม (social networks) รูปแบบการจัดตั้งนอกจารีตที่ถูกประดิษฐ์ใหม่ของยุคหลังปฏิวัติสื่อสารโทรคมนาคมผ่านเครือข่ายออนไลน์ ถือเป็นรูปแบบการจัดตั้งที่ยืดหยุ่นและมีพลังมากที่สุดสำหรับคนร่วมสมัย

ผู้ใช้งานในอินเทอร์เน็ตในปัจจุบันสามารถเขียนและอธิบายความสนใจ และกิจการที่ได้ทำ และเชื่อมโยงกับความสนใจและกิจกรรมของผู้อื่น ในบริการที่ประกอบด้วย การแช็ต ส่งข้อความ ส่งอีเมล วิดีโอ เพลง อัปโหลดรูป และ บล็อก

บริการเครือข่ายสังคมที่เป็นที่นิยมในโลกร่วม สมัย ได้แก่ ไฮไฟฟ์ มายสเปซ เฟซบุ๊ก ออร์กัต มัลติพลาย โดยเว็บเหล่านี้มีผู้ใช้มากมาย เช่น ไฮไฟฟ์เป็นเว็บไซต์ที่คนไทยใช้มากที่สุด ส่วนบริการเครือข่ายสังคม ที่ทำขึ้นมาสำหรับคนไทยโดยเฉพาะ คือ บางกอกสเปซ

โครงสร้างง่ายๆของเครือข่ายสังคม เรียกกันว่า เครือข่ายว่าว (ดูรูปประกอบ)
เครือข่ายสังคม ประกอบด้วยองค์ประกอบหลักคือ สมาชิกส่วนบุคคล และ สายสัมพันธ์ระหว่างสมาชิกในรูปเครือข่าย (เครือข่ายส่วนตัว หรือ เครือข่ายองค์กร)

โดยยอมรับเอาความหลากหลายของสมาชิกแต่ละคนว่า สามารถที่จะสร้างเครือข่ายส่วนตัวได้มากกว่า 1 เครือข่ายที่มีลักษณะแตกต่างกัน แต่ละเครือข่ายจะเชื่อมโยงกันอย่างแน่นแฟ้นใกล้ชิดได้อย่างน้อย 6 ราย และไม่เกิน 159 ราย โดยมีตัวเลขเฉลี่ยอยู่ที่ 114 ราย

ความแน่นแฟ้นของเครือข่าย ขึ้นอยู่กับความเข้มข้นของสาระและเป้าหมายที่เครือข่ายใช้สื่อสารสัมพันธ์ กันว่าต้องการเปิด หรือ ปิด ซึ่งสามารถใช้เป็นพื้นฐานพิจารณา” ทุนทางสังคม ”ของเครือข่ายต่างๆได้ ไม่เพียงเท่านั้น แต่ละเครือข่ายก็สามารถที่จะตัดสินใจว่าจะยินยอมให้เชื่อมต่อเข้ากับเครือ ข่ายอื่นๆได้มากน้อยเท่าใด

จึงถือได้ว่า เครือข่ายดังกล่าวถือเป็นประชาธิปไตยทางตรง มีวัฒนธรรมประชาธิปไตยแบบพหุนิยมอย่างเต็มที่ นอกเหนือจากประชาธิปไตยแบบตัวแทนตามจารีตเดิม

โดยทั่วไปแล้ว เครือข่ายที่ประสบความสำเร็จในเป้าหมายที่สมาชิกทั้งหมดร่วมวางกันเอาไว้ จะพร้อมที่จะเปิดรับหรือเชื่อมต่อกับเครือข่ายอื่นๆ ซึ่งเท่ากับแต่ละเครือข่ายสังคม สามารถที่จะเป็นองค์กรจัดตั้งกึ่งเปิดกึ่งปิดได้อย่างสะดวก และสามารถแยกแยะมิตรหรือศัตรู (หรือเราและคนอื่น) ได้ง่ายและเร็ว เพราะสามารถตรวจสอบข้อมูล เพิ่มเติมข้อมูล และลบทิ้งข้อมูลได้สะดวกทั้งทางตรงและอ้อม ถือเป็นรูปองค์กรจัดตั้งเคลื่อนที่เร็วที่มีประสิทธิภาพสูง

ทั้ง 3 โมเดลดังกล่าว สามารถนำมาผสมผสานใช้ได้ในเชิงยุทธวิธีอย่างหลากหลายเป็นรูปธรรม ภายใต้สาระของการเอาชนะทางการเมือง และออกแบบสร้างระบอบประชาธิปไตยที่แท้จริงและยั่งยืนพร้อมกันไป

เพื่อเตรียมพร้อมสำหรับการสถาปนาสังคมประชาธิปไตยพหุนิยมและนิติรัฐที่สอดคล้องกับแนว ทาง “ยุติธรรมอย่างเสมอหน้า ประชาธิปไตยแบบมีส่วนร่วม”ที่เป็นรูปธรรมและมีการเตรียมให้รอบคอบล่วงหน้า โดยไม่ต้องรอ” ท่านผู้นำ ”ที่ประทานจากฟากฟ้าที่ไหน ๆเพื่อป้องกันสภาพหนีเสือปะจระเข้

อันหมายถึงการที่มีชนชั้นปกครองใหม่ ทรยศต่อการต่อสู้และ สวมรอยนำเอาชุดความคิดหรือกระบวนทัศน์เก่ามาประยุกต์ใช้เพื่อสร้างรูปแบบการ กดขี่ปวงชั้นที่ไม่ต่างจากเดิม เสมือนผีเก่าเข้าสิงร่างใหม่

เงื่อนไขสำคัญของการก้าวข้ามเพื่อปฏิวัติประชาธิปไตยที่นำเสนอมาทั้งหมดนี้ ถือเป็นแนวทางที่สามารถยกระดับทางด้านจิตสำนึกและอุดมการณ์เข้ากับการต่อสู้กระบวนการขับเคลื่อนที่ จัดตั้งเป็นรูปธรรม เพื่อพัฒนาสมรรถนะจากปริมาณสู่คุณภาพ

แสวงหาโอกาสในการต่อสู้ในทุกปริมณฑล ทั้งถูกกฎหมาย กึ่งถูกกฎหมาย ผิดกฎหมาย และทางสากล ไม่ปฏิเสธรูปแบบที่เป็นไปได้ที่จะแสวงหาความยืดหยุ่นในการต่อสู้โดยไม่หลง เข้าสู่กับดัก”เป้าหมายสำคัญกว่าวิธีการ“ หรือ”วิธีการดี สู่เป้าหมายที่ดี”อย่างเถรตรง

ความสามารถของผู้รักประชาธิปไตย ในการก้าวข้ามเพื่อปฏิวัติประชาธิปไตย ตามแนวทางนี้ คนส่วนใหญ่ก็ได้ยอมรับกันแล้วว่า ประชาธิปไตยเป็นสาระของความสัมพันธ์เชิงอำนาจและผลประโยชน์ของสังคมที่ก้าวหน้าที่สุด

ตราบใดที่กระบวนทัศน์หลักของสังคม ยึดมั่นในหลักการเรื่องความเสมอภาคทางสังคม ที่ตั้งบนฐานรากของการเคารพในศักดิ์ศรีซึ่งกันและกันของชนชั้นต่าง ๆ โดยยอมรับว่าสังคมมีชนชั้นได้

แต่ก็สามารถทำให้สมาชิกเลื่อนชนชั้นได้หลักการเรื่อง เสรีภาพของการมีส่วนร่วม ความยุติธรรม เสมอภาค และความสามารถในการปรับปรุงตนเอง ซึ่งจะทำให้ประชาธิปไตยที่ยั่งยืนทั้งที่เป็นแบบตัวแทนหรือทางตรงให้เกิดขึ้นได้ เพราะมีการเตรียมการอย่างรอบคอบล่วงหน้า เพื่อป้องกันสภาพหนีเสือปะจระเข้

(อันหมายถึงการที่มีชนชั้นปกครองใหม่ ทรยศต่อการต่อสู้และ สวมรอยนำเอาชุดความคิดหรือกระบวนทัศน์เก่า มาประยุกต์ใช้เพื่อสร้างรูปแบบการ กดขี่ปวงชั้นที่ไม่ต่างจากเดิม เสมือนผีเก่าเข้าสิงร่างใหม่) ที่จะนำสังคมถอยหลังกลับสู่สภาพการผูกขาดอำนาจแบบ”โต๊ะแชร์”ของกลุ่มอำมาตย์

การต่อสู้เพื่อปฏิวัติประชาธิปไตย ถือเป็นสงครามที่เป็นธรรม และสงครามที่เป็นธรรม ย่อมนำชัยชนะเป็นผลตอบแทนในท้ายที่สุด ขอเพียงทุ่มเทอย่างเข้าถึงและสร้างพลังที่เป็นรูปธรรมอย่างจริงจังเท่านั้น

โดย ศิวะ รณยุทธ์

28 ธันวาคม 2552

ที่มา บอร์ดไฟลามทุ่ง

ทุนนิยมที่ไม่สามานย์ มีด้วยหรือ ?

admin — Fri, 01 Jan 2010 12:39:57 +0700

การจำแนกประเภทของทุน ถ้าจะจำแนกตามขนาดหรือระดับของทุนก็มี ชนชั้นนายทุนน้อย ชนชั้นนายทุนกลางและชนชั้นนายทุนใหญ่ เหมือนที่เราจำแนกหมู่บ้านเป็นขนาดเล็ก ขนาดกลางและขนาดใหญ่ คือ SML นั่นแหละ

เป็นการจำแนกแยกแยะชนชั้นนายทุน ตามฐานะทางเศรษฐกิจและฐานะทางสังคม การมีจำนวนเงินทุนมากหรือน้อยเป็นสำคัญ

ถ้าจะจำแนกทุน ตามรูปแบบการขูดรีดหรือที่มาของรายได้ หรือ ความสัมพันธ์ที่เกิดขึ้นในกระบวนการผลิต ก็จำแนกได้เป็น นายทุนแห่งชาติ นายทุนขุนนาง นายทุนนายหน้า

นายทุนแห่งชาติ หมายถึง ชนชั้นนายทุนในประเทศเมืองขึ้นกึ่งเมืองขึ้นที่พัฒนาจากกระบวนการที่ทุนต่าง ชาติของจักรวรรดินิยมรุกรานเข้ามา และ ศักดินานิยมภายในประเทศ อยู่ในท่ามกลางการสลายตัว

นายทุนขุนนาง หมายถึง ชนชั้นนายทุนในประเทศเมืองขึ้นกึ่งเมืองขึ้นที่ประสาน สมคบ และอาศัยอำนาจรัฐมาพัฒนาทุน ซึ่งมีลักษณะนายหน้า ลักษณะศักดินาและลักษณะผูกขาด

เช่น ในประเทศจีนก่อนเปลี่ยนแปลงการปกครองเป็นระบอบคอมมิวนิสต์นั้น กลุ่มบุคคลใน 4 ตระกูลใหญ่ ได้แก่ตระกูลเจียง(เจียงไคเชคเป็นตัวแทน) ตระกูลซ่ง (ซ่งจื่อเหวินเป็นตัวแทน) ตระกูลข่ง(ข่งเสียงซีเป็นตัวแทน) และตระกูลเฉิน (เฉินกั่วฟูกับเฉินลี่ฟูเป็นตัวแทน)

ทั้ง4 ตระกูลนี้เป็นกลุ่มทุนขุนนางที่มีทรัพย์สินรวมมูลค่าคิดเป็นครึ่งหนึ่งของทรัพย์สินทั้งประเทศ พรรคการเมืองที่เป็นตัวแทนของกลุ่มทุนกลุ่มนี้ก็คือ พรรคก๊กมินตั๋ง

ส่วนนายทุนนายหน้า หมายถึง ชนชั้นนายทุนใหญ่ในประเทศเมืองขึ้นกึ่งเมืองขึ้น ที่พึ่งพาอาศัยและรับใช้ทุนผูกขาดต่างชาติ ได้รับการชุบเลี้ยงจากทุนผูกขาดต่างชาติและสมคบคิดอยู่กับอิทธิพลศักดินาภายในประเทศ เป็นเสาหลักของสังคมกึ่งเมืองขึ้นกึ่งศักดินาและจักรวรรดินิยม

ถ้าจะจำแนกทุนตามวิถีดำเนินทางประวัติศาสตร์หรือกระบวนการพัฒนาของทุน ก็จำแนกได้เป็น ทุนเสรี ทุนผูกขาด ทุนผูกขาดแห่งรัฐ
ทุนข้ามชาติ ทุนโลกาภิวัฒน์ เป็นต้น

ทุนเสรี หมายถึง ชนชั้นนายทุนในยุคพัฒนาอย่างเสรีและแข่งขันกันอย่างเสรี ก่อนจะก่อรูปเป็นทุนผูกขาด

ทุนผูกขาด หมายถึง ชนชั้นนายทุนที่พัฒนาจากการแข่งขันกันอย่างเสรี จนสามารถรวมศูนย์ทุนขนาดใหญ่ ก้าวสู่การผูกขาด รวมกลุ่มจัดตั้งเป็น คาร์เทล ซินดิเคทและทรัสท์ เป็นต้น

ทุนผูกขาดแห่งรัฐ หมายถึง กลุ่มทุนผูกขาดที่ประสานเข้ากับอำนาจรัฐ อาศัยอำนาจรัฐมาขยายทุนของตนอย่างไม่มีขอบเขตจำกัด

ทุนข้ามชาติ หมายถึงกลุ่มทุนที่พัฒนาจากประเทศหนึ่ง จนก้าวข้ามพรมแดนของอีกประเทศหนึ่ง

ส่วนทุนโลกาภิวัฒน์ ก็คือกลุ่มทุนที่มีเครือข่ายเชื่อมโยงไปทั่วโลกจนไร้ซึ่งพรมแดน

ถ้าจะจำแนกทุนตามลักษณะการผลิต ก็จำแนกได้เป็นทุนอุตสาหกรรม ทุนพาณิชยกรรม ทุนธนกิจหรือทุนธนาคาร เป็นต้น

ถ้าจะจำแนกทุนเป็นภาคส่วนต่าง ๆ ก็จำแนกเป็น ทุนภาคการผลิต ภาคบริการ และภาคการเงิน เป็นต้น

ไม่เห็นมีที่ไหน เขาจำแนกทุน เป็น “ทุนสามานย์” กับ “ทุนไม่สามานย์” หรือ “ทุนที่มีคุณธรรม” “ทุนที่มีจริยธรรม”

ในพจนานุกรมที่รวบรวมศัพท์เกี่ยวกับวิทยาศาสตร์สังคม เห็นมีแต่ “ทฤษฏีว่าด้วยวิวัฒนาการสามานย์” “เศรษฐศาสตร์สามานย์” “วัตถุนิยมสามานย์”

ซึ่งเป็นระบบคิด ระบบทฤษฏีที่อธิบาย ระบบคิดระบบทฤษฏีที่ดีและถูกต้องอยู่แล้ว ให้กลายเป็นแบบสามานย์ อันเป็นการบิดเบือนของที่มีอยู่เดิมให้เกิดความเสียหาย สร้างความสับสนทางความคิดแก่ผู้คนทั่วไป

เหมือนอย่างที่ทุกวันนี้ มักมีคนนำเอาคำว่า “วัตถุนิยม” ไปอธิบายตีความเป็นการนิยมวัตถุสิ่งของหรือบริโภคนิยม ซึ่งเป็นการบิดเบือนจะด้วยความจงใจหรือไม่จงใจก็ตาม

สำหรับ “ทุนนิยมสามานย์” ศัพท์คำนี้ไม่พบในสาระบบของทฤษฏีลัทธิมาร์กซ เป็นวาทะกรรมหรือการบัญญัติศัพท์ขึ้นมา เพื่อบรรลุวัตถุประสงค์บางอย่างของบุคคลบางกลุ่ม เพื่อปกปิดอำพรางธาตุแท้ของตัวเอง

สังคมประเทศไทยในช่วงประวัติศาสตร์ยุคใกล้ จัดอยู่ในประเภทสังคมกึ่งเมืองขึ้น กึ่งศักดินา หรือประเทศทุนนิยมที่พัฒนาทีหลัง ในขณะที่โลกก้าวสู่ยุคจักรวรรดินิยมแล้ว

ภายใต้เงื่อนไขประวัติศาสตร์ดังกล่าว ประเทศทุนนิยมที่พัฒนาทีหลัง หมดโอกาสที่จะพัฒนาทุนนิยมในประเทศของตนอย่าง เต็มรูปแบบอย่างเป็นอิสระเป็นตัวของตัวเองได้ เพราะถูกจำกัดด้วยเงื่อนไขทางประวัติศาสตร์ จนเป็นได้ก็แต่ทุนนิยมพึ่งพา เป็นบริวาร เป็นเครื่องพ่วงของทุนนิยมมหาอำนาจจักรวรรดินิยม มันจึงเป็นทุนนิยมที่พิกลพิการ

ปัจจุบัน ลักษณะสังคมไทยยังเป็นกึ่งเมืองขึ้นกึ่งศักดินาหรือเป็นทุนนิยมแล้ว ผมไม่มีหน้าที่วิเคราะห์และไม่ปรารถนาจะไปวิเคราะห์ด้วย เพราะถ้าวิเคราะห์เพื่อวิเคราะห์ มันไม่เกิดประโยชน์อะไร ถ้าจะวิเคราะห์จริงก็ต้องบอกให้ชัดเจนว่าวิเคราะห์ไปเพื่ออะไร

แต่ที่ผมค่อนข้างแน่ใจก็คือ รูปแบบการผลิต รูปแบบการขูดรีดแบบศักดินาได้ถูกแทนที่ ด้วยรูปแบบการผลิตรูปแบบการขูดรีดแบบทุนนิยมแล้ว

ชนชั้นเจ้าที่ดินศักดินา ก็แปรเป็นชนชั้นนายทุนไปเรียบร้อยแล้ว และผมกล้าพูดได้เต็มปากว่า ชนชั้นนายทุนที่แปรมาจากชนชั้นเจ้าที่ดินศักดินานั้น ก็คือ ชนชั้นนายทุนขุนนาง ซึ่งเป็นกลุ่มทุนหรือกลุ่มบุคคลที่มีอำนาจอย่างแท้จริงในอำนาจรัฐ

พรรคการเมืองที่ผลัดกันเข้ามาบริหารประเทศตามวิถีทางประชาธิปไตยของชนชั้นนายทุนนั้น ล้วนจะต้องเล่นไปตามเกมของกลุ่มทุนขุนนางซึ่งมีขุมกำลังของข้าราชการประจำ และขุมกำลังของสถาบันทหาร เป็นเสาค้ำทางวัตถุ และมีรูปการจิตสำนึกแบบศักดินาเป็นเสาค้ำทางจิตใจ

พรรคการเมืองที่เข้าบริหารประเทศ จะอยู่ได้ ก็ต้องอยู่ภายใต้การคอนโทรล และเป็นตัวแทนผลประโยชน์ของกลุ่มบุคคลเหล่านี้ ใครกล้าแข็งข้อ ก็ต้องเจอดี

คนที่ติดตามสถานการณ์ทางการเมืองของไทยตั้งแต่ปี 2475 เป็นต้นมา ล้วนจะเห็นภาพนี้ได้อย่างชัดเจน

พรรคไทยรักไทยโดยนายทักษิณ ชินวัตร คิดจะลองดีกับกลุ่มบุคคลเหล่านี้ สุดท้ายก็ต้องเจอดี จนแทบจะหาแผ่นดินอยู่ไม่ได้ ด้วยข้อหาผลประโยชน์ทับซ้อน คอรัปชั่นเชิงนโยบาย ไร้ซึ่งคุณธรรม จริยธรรม ไม่จงรักภักดี คิดล้มล้างสถาบันอันเป็นที่เชิดชูบูชาของคนทั้งชาติ สร้างระบอบทักษิณ สุดท้ายคือ ทุนของทักษิณเป็น “ทุนนิยมสามานย์” จำต้องทำลายให้สิ้นซาก

ผู้เขียน อรุโณทัย

ที่มา lerd adison - @maytee1

เลิกรักชาติกันได้แล้ว

admin — Tue, 17 Nov 2009 02:14:49 +0700

ท่ามกลางการคลั่งชาติและคำโกหกจากอำมาตย์และโจรพันธมารฯ เรื่องเขมร หรือเรื่อง “การขายชาติ” ผมอยากจะเสนอว่า คนเสื้อแดงควรเลิกรักชาติ เลิกยืนเคารพธงชาติ และหันมารักเพื่อนๆ ร่วมชาติ และเพื่อน ๆต่างชาติแทน เราควรจะประกาศรักสังคม รักเสรีภาพและประชาธิปไตย และเลิกรักอำมาตย์สักที

ทำไม ?

“ชาติ” เป็นหน่วยการบริหารสังคมที่เกิดขึ้นในยุคทุนนิยม ในไทยเกิดในยุครัชกาลที่ 5 ก่อนทุนนิยมและก่อนที่จะมีชาติที่ไหนในโลก คนเขาไม่คิดในกรอบชาติเลย คิดในกรอบชุมชนหรือเมืองบ้านเกิดมากกว่า และบ่อยครั้งเมืองบ้านเกิดจะมีลักษณะสากลในอดีต

ไม่เชื่อก็ไปที่อยุธยา และไปดูพิพิธภัณฑ์ที่หมู่บ้านญี่ปุ่น หรืออ่านหนังสือประวัติศาสตร์อยุธยาของ อาจารย์ชาญวิทย์ เกษตรศิริ ก็ได้ เพราะในอยุธยามีหลายเชื้อชาติอาศัยกันอยู่ มันเป็นเมืองท่าสำหรับค้าขาย มีการใช้หลาย ๆ ภาษาด้วย คนอยุธยาไม่ได้คิดว่าตนเองเป็นคนไทยแต่อย่างใด

การสร้างประวัติศาสตร์ไทยย้อนหลังปลอม ๆ เป็นความพยายามของนักวิชาการอำมาตย์ เพื่อหลอกเราว่า “ชาติไทย” กษัตริย์ และชนชั้นปกครอง เป็นสิ่งเก่าแก่เปลี่ยนแปลงไม่ได้ พวกนี้จะอ้างว่าวัฒนธรรมไทยคือ วัฒนธรรมที่ประชาชนต้องอ่อนน้อมต่ออำมาตย์ และแถมยังโกหกอีกว่า “ไทย” แปลว่า “เสรีภาพ” แต่แท้จริงแล้ว “ไทย” ของพวกอำมาตย์นี้แปลว่าเราเป็นทาสเป็นไพร่มากกว่า

“ชาติ” เป็นสิ่งประดิษฐ์ของชนชั้นปกครอง มันมีความสำคัญต่อเขาในทางความคิด หรือในทางที่จะเป็นลัทธิการเมืองของอำมาตย์และอภิสิทธิ์ชน ดังนั้นเขาจะกล่อมเกลาเราให้เคารพธงชาติสามสี และให้เราท่องจำว่าสีแดงคือชาติ สีขาวคือศาสนา และสีน้ำเงินคือกษัตริย์ โดยที่ชาติของเขามีแค่นี้ ไม่มีประชาชนทั้งปวงที่เป็นผู้สร้างสังคมที่แท้จริง

คนอย่างสนธิ ลิ้มทองกุล พูดที่สนามหลวงเมื่อไม่นานมานี้ว่าเรา “ต้องรักชาติ เพราะชาติคือกษัตริย์และศาสนา” เราต้องทวงถามว่า “ประชาชนอยู่ไหน?” เพราะสนธิกับแก๊งของเขามองว่าประชาชนเป็นผักเป็นปลา เป็นไพร่หรือทาส และเราต้องถามว่าเขาอีกว่าเวลาพูดถึงศาสนา หมายถึง“ศาสนาอะไร?” เพราะหลายคนไม่ได้เป็นพุทธ มีอิสลาม คริสต์ ฮินดู ผีสางนางไม้ และยังมีคนที่ไม่นับถือศาสนาอีกด้วย

ทำไมต้องยัดเราเข้ากรอบแคบๆ ของพวกอำมาตย์ ที่สำคัญคือศาสนาของสนธิ ลิ้ม เป็นศาสนาแบบไหน? เพราะขาดศีลธรรมพื้นฐานในการเคารพประชาชน และประชาธิปไตย ได้แต่ปลุกระดมความเกลียดชัง นี่หรือศีลธรรม?

แนวคิดชาตินิยมของชนชั้นปกครองไทยที่ถูกสั่งสอนในโรงเรียน ในสื่อ และในสังคมโดยรวม เป็นแนวคิดที่สอนให้เราจำยอมต่อผู้ปกครองเผด็จการ แล้วแถมโกหกเราว่า “เราเป็นชาติเดียวกับเขา” อีกด้วย มีแต่พูดเรื่อง “ความสามัคคี” แต่มันเป็นการบังคับความสามัคคีภายใต้เงื่อนไขสังคมป่าเถื่อนที่เต็มไปด้วย ความเหลื่อมล้ำของอำมาตย์

ถ้าอำมาตย์รักชาติ ทำไมเขาไม่เคารพประชาชน ไม่เคารพเสียงส่วนใหญ่ และไม่เคารพประชาธิปไตย? ถ้าอำมาตย์รักคนไทยทำไมมากราดยิงประชาชนท่ามกลางถนน? ทำไมอำมาตย์ไม่ยอมเสียสละทรัพย์สมบัติมหาศาล เพื่อลดความเหลื่อมล้ำและสร้างรัฐสวัสดิการให้คนไทยทุกคน?

ทำไมพูดแค่เรื่องเศรษฐกิจพอเพียงเพื่อแช่แข็งความเหลื่อมล้ำ? และเวลาพวกนั้นปลุกระดมให้คนรักชาติและไปรบในสงคราม ทำไมเขาไม่ไปรบเอง? ทำไมส่งลูกหลานคนจนไปตายแทนพวกเขา?

ในความเป็นจริงบ้านเรามีสองชาติ ชาติหนึ่งคือชาติของอำมาตย์ ที่มีเพลงชาติ ธงไตรรงค์ และลัทธิ “ชาติ ศาสนา กษัตริย์” อีกชาติหนึ่งคือประชาชน เราไม่มีธง และไม่มีเพลงชาติ แต่เรามีอุดมการณ์ประชาธิปไตย

หยุดเถิด เลิกเถิด การยืนเคารพเพลงและธงชาติของพวกอำมาตย์

เพื่อนเสื้อแดงอาจไม่สบายใจกับสิ่งที่ผมเสนอ ผมไม่แปลกใจ เพราะฝ่ายอำมาตย์กล่อมเกลาเรา ตั้งแต่เกิดจนตาย ให้รักชาติ ดังนั้นการก้าวพ้นความคิดแบบนี้คงใช้เวลา

ถ้าจะต้องมีเพลงชาติ และผมมองว่าไม่ควรมี ... เนื้อร้องมันน่าจะเป็นแบบนี้ครับ .....

“ประเทศสยามรวมเลือดเนื้อหลายเชื้อชาติ เป็นประชาธิปไตยแท้ ชาวบ้านปกครองตนเอง อยู่ด้วยกันท่ามกลางความสงบ เคารพรักทุกเพศทุกภาษาทุกศาสนาหรือความเชื่อ เรานี้รักสงบ และเราจะไม่หาเรื่องรบเพื่อประโยชน์ของคนอื่นเหมือนยุคมืดอดีต ทุกคนทำงานร่วมกันสร้างสังคมปรองดองและรัฐสวัสดิการ ในสยามนี้ไม่มีสูงไม่มีต่ำ ไม่มีหมอบคลาน และเพื่อนบ้านทุกฝ่ายเป็นมิตรของเรา

ศัตรูแท้ของประชาชนคือพวกคัดค้านประชาธิปไตย และพวกอำมาตย์ดั้งเดิม เราปลดแอกตนเองแล้ว และร่วมกันร้อง ประชาชนจงเจริญ!” (ต้องขออภัยด้วยที่ผมแต่งกลอนหรือเนื้อเพลงไม่ไพเราะ แต่ท่านคงจับประเด็นสำคัญๆ ได้เมื่อเปรียบเทียบกับเพลงชาติปัจจุบันของอำมาตย์

คุณจักรภพ เพ็ญแข มีจุดยืนในหลายเรื่องที่น่าชื่นชม แต่ในเรื่อง “ชาติ” ผมขอมองต่างมุมบ้าง ผมเห็นด้วยอย่างยิ่งเวลาคุณจักรภพคัดค้านการ “คลั่งชาติ” แต่เขายังมองว่ามันมีวิธีรักชาติที่ดีอยู่บ้าง

แนวชาตินิยมที่เป็นประโยชน์กับประชาชนมีบ้างไหม? มีบ้างในกรณีที่สังคมถูกครอบงำหรือนำมาเป็นเมืองขึ้นโดยจักรวรรดินิยม เช่นในยุคล่าอาณานิคม ขบวนการชาตินิยมเป็นขบวนการที่ปลดแอกประชาชนระดับหนึ่ง

แต่มันไม่เคยพอ เราจะเห็นได้จากการที่ ประเทศที่ได้รับเอกราชหลังยุคอาณานิคม เช่น พม่า ลาว เขมร เวียดนาม มาเลเซีย ฟิลิปปินส์ หรืออินโดนีเซีย ก็ยังมีปัญหา เพราะมีเผด็จการครองเมือง

และถ้าเป็นประชาธิปไตยอย่างอินโดนีเซีย หรือฟิลิปปินส์ ก็ยังมีความเหลื่อมล้ำอยู่ ในประเทศเหล่านี้ความคิดชาตินิยมกลายเป็นเครื่องมือบังคับความสามัคคีของชน ชั้นปกครองใหม่ สรุปแล้วแนวชาตินิยมไม่สามารถสร้างประชาธิปไตยและปลดแอกพลเมืองอย่างเต็มที่

พวกอำมาตย์คงน้ำลายฟูมปากอีกรอบกับบทความนี้ (หลายรอบแล้ว) คงมีการเห่าหอนว่าผม “ขายชาติ” และ “ไม่ใช่คนไทย” ผมมีคำตอบง่าย ๆ คือ ผมขายชาติไม่ได้ เพราะไม่เคยเป็นเจ้าของ ประชาชนส่วนใหญ่ก็ไม่เคยมีโอกาสเป็นเจ้าของอีกด้วย เพราะอำมาตย์ปล้นมาจากประชาชนนานแล้ว แล้วอ้างว่ามันเป็นแผ่นดินของเขา และในเรื่องที่ไม่ใช่คนไทย

ผมก็ยอมรับ เพราะผมไม่อยากร่วมชาติไทยเลวทรามของอำมาตย์ ผมเป็นคนสยาม พ่อเป็นเชื้อสายจีน แม่เป็นอังกฤษ และผมต่างจากอำมาตย์และพันธมารฯ เพราะผมรักและเคารพประชาชนสยามและรักประชาธิปไตย

บทความโดย ใจ อึ๊งภากรณ์

ที่มา ประชาไท